Кіріспе

Бойд Генри Бод (4 қазан 1873 – 29 наурыз 1953) – американдық ғалым және философ, білім философиясы саласындағы еңбектерімен танымал. Бод Иллинойс штатының Ридот қаласында дүниеге келген. Ол Айова және Оңтүстік Дакотаның ауылдық аймақтарында өсті, Айовадағы Пенсильвания колледжінде, содан кейін Мичиган университетінде оқыды, онда 1897 жылы Бакалавр дәрежесін алды, ал Корнелл университетінде 1900 жылы философия докторы (Ph.D.) ғылымын қорғады. Бод Висконсин университетінде (Мэдисон) философиядан ассистент профессор (1900–1909 жж.) болды, кейін Иллинойс университетінде (Урбана-Шампейн) философия профессоры болып тағайындалды (1909–1921 жж.). 1910 жылы Бод «Логиканың жоспары» атты еңбегін жариялады. 1921 жылы Бод Огайо штаты университетінде білім беру профессоры болды. Онда ол білім беру философиясы туралы жазды және «Білім беру негіздері» (1921), «Заманауи білім беру теориялары» (1927), «Оқу психологиясының қарама-қайшылықтары» (1929), «Демократия – өмір салты» (1937), «Прогрессивті білім беру тоғысқан жолдарда» (1938) және «Біз қалай оқуға үйренеміз» (1940) кітаптарын жазды. Ол Джон Дьюидің көптеген идеяларымен, әсіресе прагматизммен келісті. Бод 1944 жылы зейнетке шықты. Ол 1953 жылы Флорида штатының Гейнсвилл қаласында қайтыс болды. 1911 жылдан 1912 жылға дейін Бод Америка философиялық қауымдастығының вице-президенті қызметін атқарды.

Өмір

Бойд Бод Генри Бод пен Гертруда Вайненганың ұлы еді. Оның әкесі Бірінші Христиандық реформаторлық шіркеудің пасторы және сонымен қатар фермерлікпен айналысқан. 1848 жылы оның отбасы Германиядан АҚШ-қа діни көші-қон жасағандардың қатарында болды. 1870-ші жылдары оның отбасы фермалық жер сатып алып, Айова штатына көшіп келді. Бодтың жеті кіші інісі мен апасы болды, және ол білім алуға ұмтылған жалғыз бала еді. Ол 1896 жылы Айова штатының Оскалуза қаласындағы Уильям Пенн колледжін бітірді. Бод Мичиган университетінде де «А» бағасын алды. Содан кейін ол 1900 жылы Корнелл университетінде философия докторы (Ph.D.) дәрежесін алды. Бод Бернис Баллардқа үйленді және 1903 жылы екі баласы дүниеге келді. Бодтың білім беру философиясына қатысты реалистік көзқарасы Джон Дьюидің пікірлерімен үйлесетін. 1900 жылдан 1909 жылға дейін ол Висконсин университетінде философия және білім беру философиясы профессоры болып жұмыс істеді. Висконсиннен кетіп, Иллинойс штатына көшіп, университеттың білім беру бөлімінде жұмыс істеді. Иллинойс университетінде оқып жүргенде «Логиканың негіздері» атты еңбегін жариялады, бұл оны философия саласындағы жас ғалым ретінде таныстырды. Бод зор құрметке ие болды және Огайо мемлекеттік университетінде білім беру профессоры болуға және Білім беру принциптері мен тәжірибесі кафедрасын басқаруға шақырылды. Бұл оның философия емес, білім беру пәнін оқыған алғашқы тәжірибесі болды. Дегенмен, ол философтың сыншылдығын және логикаға деген қызығушылығын сабақтарында да жалғастырды. Әдеттегі лекциялардың орнына, Бод студенттерін сұрақтар қойып, оларды ойға жетелейтін әдіспен сабақ өткізді. Ол әріптестері арасында өте жақсы көрілетін, мұны Огайо мемлекеттік университетінде онымен бірге жұмыс істеген Ральф Тайлердің сөзінен көруге болады: «Оның өткір зиясы, талмай сұрақ қоюы және оның тапқырлығы мені Бодпен жақын дос болуға итермеледі». Бұл цитата Бодтың білім беру саласына қосқан үлесі үшін қаншалықты құрметтелгенін көрсетеді. 1927 жылы ол «Заманауи білім беру теориялары» атты тағы бір сәттілі еңбегін жариялады. Бод мектеп пен білім берудің әлеуметтік теңдікті орнатуға мүмкіндік беретін институттар болуы керек деп есептеді. Ол бұл пікірін «Демократия – өмір салты» және «Прогрессивтік білім беру тоғысында» атты екі кітабында нақтылады. Бод 1944 жылы зейнеткерлікке шықты және Каир, Египет және басқа да университеттерде бірнеше уақыттық жұмыстар істеді. 1946 жылы ол Флорида университетінде философия бойынша аспирантураға лекция оқу ұсынысын қабылдады және 1953 жылы қайтыс болғанға дейін өмірінің соңына дейін сол жерде жұмыс істеді.