Владимир Набоковтың ұлы – опера әншісі және аудармашы
Dmitri Nabokov
Дмитрий Набоков: американдық опера әншісі, аудармашы, жазушы Владимир Набоковтың ұлы. Өмірі, мансабы және әкесінің мұрасын сақтаудағы рөлі туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық опера әншісі және аудармашы, бұрынғы хоккейші Дмитрий Владимирович Набоков (Дми́трий Влади́мирович Набо́ков; 10 мамыр 1934 – 22 ақпан 2012) – американдық опера әншісі және аудармашы. Берлинде туған ол орыс ата-анасының жалғыз баласы: жазушы Владимир Набоков және оның әйелі Вера; олар 1940 жылы Франциядан АҚШ-қа көшіп келді. Кейіннен ол АҚШ азаматтығын алды. Өмірінің соңғы жылдары Набоков әкесінің көптеген шығармаларын басқа тілдерге аударды және әкесінің әдеби мұрасын басқарушы болды.
American opera singer and translator
the former ice hockey player
Dmitri Vladimirovich Nabokov (Дми́трий Влади́мирович Набо́ков; May 10, 1934February 22, 2012) was an American opera singer and translator. Born in Berlin, he was the only child of Russian parents: author Vladimir Nabokov and his wife Véra; they emigrated to the United States from France in 1940. He later was naturalized. In his later years, Nabokov translated many of his father's works into other languages, and served as the executor of his father's literary estate.
Ерте өмір және білім
Дмитрий Набоков 1934 жылғы 10 мамырда Берлинде дүниеге келген. Ол Владимир Набоков пен Вера Слоним Набоковтың жалғыз баласы еді. Нацистік Германияның саяси және әлеуметтік қысымның күшеюіне және режим отбасыны нысанаға алу мүмкіндігіне байланысты (оның анасы еврей болғандықтан), отбасы 1937 жылы Парижге қашып кетті. Неміс әскері Францияға енген кезде, олар 1940 жылы кемемен Нью-Йоркке эмиграциялады. Кейіннен Набоков Бостон аймағында өсті, сол жылдары оның әкесі Велсли колледжінде оқытып, Гарвард университетінің Салыстырмалы зоология мұражайында лепидоптерия кураторы болып қызмет еткен. Әкесі Корнелл университетінде оқытушылық қызметке алғанда, Дмитрий ата-анасымен бірге Итака қаласында (Нью-Йорк штаты) тұрды. 1951 жылы Набоков Гарвард колледжіне түсті, онда ол Лоуэлл үйінде тұрды. Набоков тарих және әдебиет пәндерін оқыды. Ол LSAT емтиханында жоғары ұпал жинап, Гарвард құқық мектебіне қабылданғанымен (әлі студент кезінде), Набоков өзіне лайықты мамандық іздегендіктен қабылдаудан бас тартты. Набоков 1955 жылы үздік дипломмен бітірді. Ол Лонги музыка мектебінде екі жыл бойы әншілікке (бас) оқыды. Набоков АҚШ армиясына әскери орыс тілінен нұсқаушы және капелланның көмекшісі болып қатысты.
Dmitri Nabokov was born on May 10, 1934, in Berlin. He was the only child of Vladimir Nabokov and Véra Slonim Nabokov. Due to Nazi Germany's growing political and social repression, and the likelihood that the regime might target the family (his mother was Jewish), the family fled to Paris in 1937. With the Germans advancing into France, they emigrated to New York City by ship in 1940. Subsequently, Nabokov was raised in the Boston area during the years that his father both taught at Wellesley College and served as curator of lepidoptery at Harvard University's Museum of Comparative Zoology. When his father took a teaching job at Cornell University, Dmitri lived with his parents in Ithaca, New York. In 1951, Nabokov entered Harvard College, where he was a resident of Lowell House. Nabokov studied History and Literature. Although he scored high on the LSAT and was accepted to Harvard Law School (while still an undergraduate), Nabokov declined admission because he was searching for a vocation. Nabokov graduated cum laude in 1955. He studied singing (bass) for two years at the Longy School of Music. Nabokov joined the U. S. Army as an instructor in military Russian and as an assistant to a chaplain.
Мансап
Набоков әкесінің көптеген шығармаларын, оның ішінде романдар, әңгімелер, пьесалар, өлеңдер, лекциялар мен хаттарды бірнеше тілге аударды. Оның алғашқы аудармаларының бірі – әкесінің бақылауымен жасалған, орыс тілінен ағылшын тіліне аударылған «Бас кесуге шақыру». 1986 жылы Дмитрий әкесінің жазған, бірақ бұған дейін көпшілікке таныс емес повесінің аудармасын жариялады. 1939 жылы орыс тілінде жазылған «Толғайшы» (Волшебник) повесі әкесі тарапынан «пайдасыз қалдық» деп есептелген және жойылған деп ойлаған. Повесте «Лолитамен» кейбір ортақ белгілер бар. Сондықтан ол Набоковтың ең танымал туындысының алғы күші ретінде «Ур-Лолита» («The Original Lolita») деп сипатталды, бірақ Дмитрий осы бағалаумен келіспеді. Дмитрий әкесімен бірлесіп Михаил Лермонтовтың «Біздің заманымыздың батыры» романын аударды. 1961 жылы Набоков Реджо-Эмилия халықаралық опера конкурсында басс бөлімінде жеңіс алып, опералық дебютін жасады, «La bohème» операсында Коллин рөлін орындады (бұл Родольфо рөліндегі әріптесі Лучано Павароттидің де дебюті болды; Паваротти тенорлық сайыста жеңіске жетті). Опералық мансабындағы маңызды оқиғалардың бірі – Монсеррат Кабалье сопраносы және Джакомо Арагалл тенорымен Gran Teatre del Liceu сахнасындағы қойылымдар. 1968 жылы Набоков Чезаре Каневари режиссерлік еткен «Una jena in cassaforte» («Кассадағы гиена») фильміне түсті. Фильм Варезедегі Вилла Топлицте түсірілді. Актерлік құрамында Мария Луиза Гайсбергер, Бен Сальвадор, Алекс Моррисон, Карина Кар, Кристина Гайони және Отто Тинард та бар. 1980 жылы Швейцарияда, жартылай кәсіби автокөлік жүргізушісі де болған Набоков, жарыс машинасы Ferrari 308 GTB-ні тізгіндеп бара жатып, A9 тас жолында Чексбреге жақын жерде апатқа ұшырады. Денесінің 40 пайыздан астамы күйіп, мойны сынды. Набоков өзінің уақытша қайтыс болғанын айтты: «Мен классикалық туннельдің соңындағы жарқын жарыққа тартылдым, бірақ мені қамқорлайтын адамдар және менің әлі де істеуге тиіс маңызды істерім туралы ойлағанда соңғы сәтте өзімді тоқтаттым». Апаттан алған жарақаттары опералық мансабын тоқтатты. Әкесінің әдеби мұрасын басқарушы ретінде Набоков 30 жыл бойы әкесінің соңғы қолжазбасы – «Лаураның түпнұсқасы» атты туындысын жариялау мәселесімен күресті. Ол Knopf баспасынан 2009 жылдың 16 қарашасында жарық көрді. 1999 жылы Владимир Набоковтың туғанына 100 жыл толуына орай, Дмитрий Терри Квинннің «Қымбат қоян, жанымдағы Володя» пьесасында әкесінің рөлін ойнады. Бұл пьеса Набоков пен әдеби және қоғамдық сыншы Эдмунд Уилсон арасындағы жеке хаттарға негізделген, ал Уилсонның сөздерін Уильям Ф. Бакли оқыды. Көрсетілімдер Нью-Йорк, Париж, Майнц және Итака қалаларында өтті. Дмитрий Набоков өзінің туындыларын ешқашан ашпаған псевдониммен жариялады.
Nabokov translated many of his father's works, including novels, stories, plays, poems, lectures, and letters, into several languages. One of his first translations, from Russian to English, was Invitation to a Beheading, under his father's supervision. In 1986, Dmitri published his posthumous translation of a novella by his father that was previously unknown to the public. The Enchanter (Volshebnik), written in Russian in 1939, was deemed "a dead scrap" by his father and thought to have been destroyed. The novella has some similarities to Lolita. Consequently, it has been described as the Ur Lolita ("The Original Lolita"), a precursor to Nabokov's best known work, but Dmitri did not agree with this assessment. Dmitri collaborated with his father on a translation of Mikhail Lermontov's novel, A Hero of Our Time. In 1961, Nabokov made his operatic début by winning the Reggio Emilia International Opera Competition, basso division, singing the role of Colline in La bohème (this was also the début of his fellow cast member Luciano Pavarotti as Rodolfo; Pavarotti won the tenor competition). Among the highlights from his operatic career are performances at the Gran Teatre del Liceu with the soprano Montserrat Caballé and the tenor Giacomo Aragall. In 1968, Nabokov was cast in the movie Una jena in cassaforte (A Hyena in a Safe), directed by Cesare Canevari. The film was shot at Villa Toeplitz, in Varese. The cast also included Maria Luisa Geisberger, Ben Salvador, Alex Morrison, Karina Kar, Cristina Gaioni, and Otto Tinard. In Switzerland in 1980, Nabokov, also a semi professional racecar driver, was driving a competition model Ferrari 308 GTB when he crashed on the A9 motorway near Chexbres. He suffered third degree burns over 40% of his body, and fractured his neck. Nabokov has said that he temporarily died: "[I am] enticed by a bright light at the far end of the classic tunnel, but restrain myself at the last instant when I think of those who care for me and of important things I must still do." The injuries suffered in the crash effectively ended his operatic career. As executor of his father's literary estate, Nabokov wrestled for 30 years over whether to publish his father's final manuscript, The Original of Laura. It was published by Knopf on November 16, 2009. In celebration of Vladimir Nabokov's centenary in 1999, Dmitri appeared as his father in Terry Quinn's Dear Bunny, Dear Volodya, a dramatic reading based on the personal letters between Nabokov and literary and social critic Edmund Wilson, whose words were read by William F. Buckley. Performances took place in New York City, Paris, Mainz, and Ithaca. Dmitri Nabokov published his own writings under a pen name that he never revealed.
Кейінгі өмір және өлім
"Қызықты, жарқын жеке өміріне" қарамастан, Дмитрий өмір бойы үйленбеген және балалары болған жоқ. Өмірінің соңғы жылдарында ол Флорида штатының Палм-Бич және Швейцарияның Монтрё қалаларында тұрды. 2012 жылдың 23 ақпанында Швейцарияның Веве қаласында қайтыс болды.
Despite "an active, colorful love life", Dmitri was a lifelong bachelor and had no children. In his later years, he lived in Palm Beach, Florida and Montreux, Switzerland. He died in Vevey, Switzerland on February 23, 2012.