Кіріспе

Классикалық сәулет трактаты "De re aedificatoria" ("Құрылыс өнері туралы") – Леон Баттиста Альбертидің 1443 және 1452 жылдар аралығында жазған классикалық сәулет трактаты. Бұл еңбек Витрувийдің "Де архитектура" еңбегіне көп мөлшерде сүйенгенімен, итальяндық Ренессанс дәуірінде сәулет өнері туралы жазылған алғашқы теориялық кітап болып табылады. 1485 жылы ол сәулет саласындағы алғашқы басылған кітапқа айналды. Ал 1486 жылы Витрувийдің еңбегінің алғашқы басылымы жарық көрді.

Тоғызыншы кітап

Тоғызыншы кітапта Альберти эстетикалық теориясы мен сұлулық туралы ойларын жеткізеді, ал Борси осы пікірлерді Альберти туралы кітабының 234-бетінде былай қорытындылайды: «Қысқасы, сұлулықты құрайтын элементтер қандай? (Немесе әр түрлі сұлулықтан қандай элементтер туындайды?) Бұл – қиын мәселе». Борси Альбертидің сөздерін келтіре отырып, оны былай сипаттайды: «Қандай қасиет болса да, ол бөліктердің саны мен табиғатынан таңдалған немесе олардың әрқайсысына нақты және тең пропорцияда берілген, немесе көптеген бөліктерден тұратын біртұтас организмді құрап, оларды әділ, берік және үйлесімді түрде байланыстыратын болса, ол міндетті түрде өзінде құндылықты қамтуы керек, тіпті жоғарыда аталған барлық бөліктердің мәнін де қамтуы керек, олармен байланысқан немесе бір-бірімен өзара әрекеттесетін болса. Әйтпесе, олар қақтығып, бүкіл сұлулық жоғалады. Осы іздеу мен таңдаудың өзі оңай да, айқын да емес. Бірақ біз зерттеп отырған салада бұл әсіресе қауіпті және қиын, себебі сәулет өнерінің көптеген түрлі бөліктері бар, және олардың әрқайсысы әртүрлі безендірулерді қажет етеді, біз бұрын көргендей». Борсидің пікірінше, Альберти өзінің көзқарасын Плотиннің «Энеадаларынан» алған.