Кіріспе

Маршалл қарсы Маршалл, 547 U. S. 293 (2006), АҚШ Жоғарғы Сотының федералды округтік соттың штаттық мұрагерлік (өсиет) соттарымен бірдей немесе шартты құзыреті бар екенін растаған ісі, штаттың жалпы құқығы бойынша зиян келтіру туралы талаптарды қарау мәселесінде. Бұл іс ерекше қызығушылық тудырды, себебі талапкер Playboy Playmate және танымал Анна Николь Смит (настоящее аты Вики Линн Маршалл) болды. Смит істі жеңіп алды, бірақ оның мұрасына қатысты шешілмеген мәселелер кейіннен тағы бір Жоғарғы Сот ісіне, Стерн қарсы Маршалл ісіне әкелді. Ол бұл іс бойынша шешім шығарылмас бұрын қайтыс болды.

Өмірбаян

Смитпен үйленгенге дейін он екі жыл бұрын Дж. Говард Маршалл өзінің барлық активтерін қамтитын сенім қорын құрған болатын, ол оның қайтысынан кейін оларды түрлі қайырымдастық ұйымдарға және ұлы Э. Пирс Маршаллға беруге тиіс болды. Смит Дж. Говардтың некеден кейін оның игілігі үшін жеке сенім қорын құру ниетінде болғанын, бұл неке кезеңінде сенім қор активтерінің өсімдерінің жартысын оған қалдыратынын, бірақ ұлы Пирс осы жеке сенім қорының құрылысына кедергі келтіргенін мәлімдеді. Дж. Говард Маршалл Смит үшін сенім қорын құрмады, сондай-ақ қайтыс болғаннан кейін оны қамтамасыз ету үшін өсиетінің шарттарын өзгерткен жоқ. Дегенмен, ол Смитпен үйленгеннен кейін көп ұзамай өзінің бұрынғы сенім қорын өзгертуге болмайтын етіп бекітті. Осының салдарынан Смит Дж. Говардтың мүлкінен мұрагерлік құқығын жоғалтты. Ол Техас мұрагерлік сотына мүлктен үлес беру туралы бірнеше негіздермен талап арыз берді, ал оның сот процесіне Маршаллдың ұлы Пирс белсенді түрде қарсылық көрсетті. Ұлының қарсылығының басты себебі - оның әкесі көп жылдар бойы жасаған, өзінің нақты ниеттерін көрсететін кең ауқымды мүлік жоспары болды. Пирс сондай-ақ әкесінің неке кезінде Смитқа өте жомарт болғанына сенді, оған қымбат сыйлықтар мен ақшалай қаражат берген. Смитқа қарсы сексуалдық қысым көрсеткені үшін сот шешімі шыққаннан кейін, ол Калифорнияда банкроттыққа өтініш берді. Пирс Смитқа қарсы өтемалдаудан босату туралы талап арыз бен талап қойды, оның негізі – күйеуі қайтыс болғаннан кейін көп ұзамай оның адвокаттары бұқаралық ақпарат құралдарына жасаған мәлімдемелері болды, онда Пирс Дж. Говардтың Смит үшін жаңа сенім қорын құру ниетіне кедергі келтіргені және әкесін оқшаулатқаны айтылды. Пирс бұл мәлімдемелердің жала жабу екенін мәлімдеді және Техас штатының сотында Смиттың адвокаттарына қарсы сол негізде сот процесін жеңіп алды. Смит бұл талаптарға қарсы шығып, Пирске қарсы шағымдануға өтті, оның мәлімдемелерінің шындыққа сәйкес екенін және Техаста оның қудалап жатқан азаматтық талаптарын негіз етті. Банкроттық соты жала жабу туралы талапты қараусыз қалдырып, сотқа беруге рұқсат бермеді. Банкроттықтан босатылғаннан кейін Смит Пирске қарсы шағымдануын жалғастырды, ол әкесінің Смит үшін сенім қорын құру ниетіне кедергі келтіргенін мәлімдеді. Техас мұрагерлік ісін қарау кезінде Банкроттық соты Пирске қарсы санкция салғандықтан Смитқа 474 миллион доллар төлеуді бұйырды және оның араласуын мойындады. Кейіннен Федералды округтік сот Банкроттық сотының шешімін жойды және Смит алған төлемді 88 миллион долларға дейін төмендетті. Алайда, Техастағы бес айлық сот отырысынан кейін, мұрагерлік соты Дж. Говард Маршаллдың өсиеттері мен сенімдерінің жарамды екенін және оның ұлының негізгі иегері екенін жариялады, Смиттың ұлының әкесіне тиімсіз ықпал еткені немесе Смит үшін кез келген сенімге кедергі келтіргені туралы талабын қабылдамады. Бұл мәселе 9-шы апелляциялық округтік сотқа жеткенде, ол округтік соттың шешімін юрисдикциялық негіздермен жарамсыз деп таныды, мұрагерлік мәселелерді қарау құзыреті тек Техас мұрагерлік соттарына ғана берілгенін мәлімдеді. Бұл іс сонымен қатар маңызды болды, өйткені Жоғарғы Сот соңғы рет Маркхэмға қарсы Аллен ісінде мұрагерлік ерекшелігін және оның аналогы, Анкенбрантқа қарсы Ричардс ісіндегі отбасылық қатынастар ерекшелігін қарады. Штат мұрагерлік құқығына қатысты істерде федералды юрисдикциядан ерекшеліктерді шектеуді қалаған Буш әкімшілігі АҚШ-тың Бас прокурорына өтініш беруші тарапынан қысқаша пікір ұсынуды тапсырды.

Соттың пікірі

2006 жылдың 28 ақпанында іс қарастырылды. 2006 жылдың 1 мамырында АҚШ Жоғарғы Соты федералдық юрисдикция мәселесі бойынша Анна Николь Смиттің пайдасына бірауздан шешім шығарды. Сот федералдық соттардың кредиторлардың, өсиетті алушылардың, мұрагерлердің және мұраға қатысты талаптары бар басқа да иегерлердің құқықтарын анықтауға қатысты дауларды қарауға құқылы екенін белгіледі, егер федералдық сот өсиетті бекітпесе, мұраны басқармаса, өсиеттік сот басқаратын активтерді бақылауға алмаса немесе өсиеттік іс жүргізуге араласпаса.

Салдары

Анна Николь Смиттің дауы Жоғарғы Сотқа «Стерн против Маршалл» ісі арқылы (2011) қайтадан оралды.