Кіріспе

Дигха Никаядағы 31-ші сутта, Пали каноны

Сигаловада Сутта – Дигха Никаяда («Будданың ұзақ баяндамалары») сипатталған 31-ші сутта. Ол сондай-ақ Сигала Сутта, Сигалалака Сутта, Сингаловада Сутта және Сигалаловада Суттанта («Сигала насихаты») деп те аталады. Буддагоса бұл суттаны «үй иесінің Винаясы [буддалық тәртіп ережелері]» деп атаған. Қазіргі заманда Бхикху Бодхи бұл суттаны «қазіргі өмірде тікелей көрінетін бақытқа» қатысты «ең толық Никая мәтіні» деп сипаттаған.

Сигала әкесін құрметтемек

Сигаловада суттасында Будда таңертеңгі серуенде Сигала есімді жас жігітке кездеседі. Жасы келген жігіт, суға малған киім киіп, төрт тарапқа (шығыс, оңтүстік, батыс және солтүстік), сондай-ақ Жерге (төмен) және Аспанға (жоғары) иіліп құрмет көрсетті. Бұдда оған мұндай неге істегенін сұрағанда, Сигала қарт әкесінің өсиетімен осылай істегенін және әкесінің тілегін орындаудың дұрыс екенін ойлағанын айтты. Содан кейін Будда Сигаланың ойынша, асыл адамның (пали: ария) алты тарапқа қалай құрмет көрсету керектігін үйретті.

Шынайы достарды таңда

Содан кейін Будда нағыз дос болудың және нағыз досқа ие болудың маңыздылығын кеңінен түсіндірді, нағыз достардың қандай екенін, қандай еместігін және нағыз достар қалай шаттыққа толы өмірге қол жеткізуге көмектесетінін айтты.

Қазіргі түсініктемелер

Бхикху Бодхи Будданың жауапкершілік туралы айтқандарын қазіргі заманғы әлеуметтік теориямен салыстырып, былай деді: "Будда түсіндіргендей, "алты жаққа құрмет көрсету" практикасы қоғамның мүшелері өзара міндеттерін және жауапкершіліктерін мейірімділік, көңіл жағу және ізгі ниетпен орындағанда, әлеуметтік тәртіпке үйлесімділік әкелетін өзара байланыс желісімен қамтамасыз етіледі. Осылайша, ерте Буддизмде адамның бақыты мен толыққанды өміріне қажетті әлеуметтік тұрақтылық пен қауіпсіздік, бәсекелес топтардың талаптарымен агрессивті түрде "құқықтарды" жариялау арқылы емес, жеке мүддеден бас тарту және басқалардың және жалпы игіліктің әл-ауқаты туралы шынайы, кең жүректік алаңдаушылықты дамыту арқылы қол жеткізіледі."