Кіріспе

Экономикалық теория
Экономикада өтімділік премиясы – өтімділіктен басқа барлық сипаттамалары бірдей екі қаржы құралы (мысалы, акциялар) арасындағы айырмашылықты түсіндіретін фактор. Бұл үш бөліктен тұратын теорияның бір бөлігі, ол пайыздық ставкалардың кіріс қисығының қалып-құлығын түсіндіруге бағытталған. Пайыздық кірістің өсу қисығы өтімділік премиясымен түсіндіріледі. Мұның себебі – қысқа мерзімді құралдар ұзақ мерзімді құралдарға қарағанда мерзімі қысқа болғандықтан, тәуекел деңгейі төмен. Сондықтан инвесторлар тәуекелге толы құралға инвестиция салғаны үшін премия, яки тәуекел премиясын күтеді. Өтімділік тәуекел премияларын ұзақ мерзімді инвестициялар үшін қолдану ұсынылады, әсіресе егер аталған инвестициялар өтімді болмаса. Ұйымдастырылған нарықта саудаланатын активтер өтімдірек болады. Коттировкаланған компаниялар үшін қаржылық ақпаратты жариялау талаптары қатаңрақ. Белгілі бір экономикалық нәтижеге қол жеткізу үшін ұйымдастырылған өтімділік және ашықтық котировкаланған акцияның құнын котировкаланбаған акцияның нарықтық құнынан жоғарырақ етеді.

Баға белгілеу бойынша өтімділік сыйлықақысы

Практикада ликвидті емес бағалы қағаздарды бағалау қиындық тудырады. Longstaff (1995) осы премияның жоғарғы шегін есептеу үшін, егер сауда шектеулері болмаса, нарықтың уақытын толық анықтай алатын инвестор бағалы қағазды саудаға шектеу қойылған кезеңде ең жоғары бағамен сата алады деп қарастырады. Осылайша, өтімділік премиясының жоғарғы шегі, осы шектеулі сауда кезеңіндегі ең жоғары баға мен кезең соңындағы бағалы қағаз бағасы арасындағы айырмас ретінде есептеледі. Abudy және Raviv (2016) осы жүйені корпоративтік облигациялардың ерекше жағдайы үшін кеңейтеді, корпоративтік бағалы қағаздың құнын бағалау үшін құрылымдық тәсілді қолданады. Эмпирикалық зерттеулерге сәйкес, өтімділік премиясы шығарушы компанияның активтерінің тәуекелімен және қарыздық коэффициентімен тікелей байланысты, ал облигацияның кредиттік сапасы артаған сайын өседі. Ликвидтілік спредінің мерзімдік құрылымы дөңгелек пішінде болады, оның ең жоғары деңгейі фирманың қарыздық коэффициентіне байланысты.