Буркина-Фасодағы Католик шіркеуі: қудалау мен қауіпсіздік мәселелері
Catholic Church in Burkina Faso
Буркина-Фасодағы Католик шіркеуі: тарихы, 1896 жылдан бастау, халықтың 17%-ы мүше, миссионерлік қызмет, және соңғы жылдардағы қудалаулар туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Буркина-Фасодағы католик шіркеуі – Римдегі Папаның рухани жетекшілігімен әлемдік католик шіркеуінің бір бөлігі. CIA деректер кітабына сәйкес, 2018 жылы халықтың 17 пайызы католик шіркеуінің мүшелері болған.
The Catholic Church in Burkina Faso is part of the worldwide Catholic Church, under the spiritual leadership of the Pope in Rome. According to the CIA Factbook, in 2018, 17% of the population are members of the Catholic Church.
Тарих
Қазіргі Буркина-Фасоға алғашқы католиктер 1896 жылы француз отаршылдарымен бірге келді. 1900 және 1901 жылдары Купела және Уагадугу қалаларында католик миссиялары құрылды. Миссионер Джоанни Тевенуд келесі бес онжылдық бойы елде католицизмді нығайтуға үлкен үлес қосты.
The first Catholics to enter what is today Burkina Faso arrived with the French colonialists in 1896. In 1900 and 1901 Catholic missions were established at Koupéla and Ouagadougou, respectively and Joanny Thévenoud, a missionary helped to firmly establish Catholicism in the country over the following five decades.
Қуғын-сүргін
Соңғы жылдары Буркина-Фасода Католик шіркеуіне қарсы қуғын-сүргін бірнеше рет орын алды. Жақындағы оқиғалардың бірі – ақпан айында Сент-Кисито де Бугидің шағын семинариясына жасалған шабуыл, ол өлім-жітімге әкеп соқпады, бірақ материалдық зиян келтірді. 2022 жылдың шілдесінде Фади Н'Гурма епархиясы аймақтағы исламист террористердің қаупінің артуына байланысты, өз қауымдарының тек 5% ғана пасторлық жұмыс үшін қолжетімді екенін мәлімдеді. Сол жылдың шілдесінде Нуна епархиясындағы бір ауылдағы шабуылда ресми деректер бойынша кем дегенде 22 адам қаза тапты, бірақ кейбір куәгерлер 30-ға дейін адам өлгенін айтты. 2022 жылдың тамызында Aid to the Church in Need ұйымына берген сұхбатында Католик діни қызметкері Оноре Кведрао шабуылдаушылардың «буркиналықтарды шариғат заңдарымен өмір сүруге мәжбүр ететінін» айтты. Ерлерге белгілі бір ұзындықтағы шалбар кию міндетті, сақал шалуға тыйым салынады, ал әйелдердің хиджап киюі талап етіледі. Батыс үлгісіндегі білім беруге тыйым салынып, балалар «мадраса» деп аталатын Құран мектептеріне баруға мәжбүрленеді. Шіркеулерде қоңырау соғуға рұқсат жоқ, және барлық адам мешіттердегі дұғаға қатысуға міндетті. 2022 жылдың қарашасында Буркина-Фасолық діни қызметкер Пьер Руамба шабуылдардың көбінесе христиандарға қарсы бағытталғанын байқағанын мәлімдеді. Кей жағдайларда террористер шіркеу ғимараттарын өртеп қана қоймай, христиан дінін жою ниетімен кресттерді де қиратады. 2024 жылдың 25 ақпанында Дори епархиясындағы Эссаканеде болған шабуылда кем дегенде 15 католик қаза тапты. Оуахигуя епархиясының епископы Джастин Киентеганың сөзіне сүйенсек: «Жексенбі күні таңертеңгілік Құдай сөзін оқу рәсіміне шіркеуге 47 адам келді, оларды катехизаторлары басқарды. Олардың ішінде 17 ер адам, ал қалғаны әйелдер мен балалар болды. Террористер келіп, 12 адамды өлтірді – 9 адам шіркеу ішінде, ал қалған 3 адам жараланғаннан кейін қайтыс болды – барлығы ер адамдар, бірақ қаза тапқандардың арасында төрт және он төрт жастағы екі бала да болды». Сол жылдың сәуір айында Фада Гурмадағы Саатенга қауымының катехизаторы Эдуард Югбаре террористер тарапынан ұрланып, өлтірілді.
There have been several incidences of persecution against the Catholic Church in Burkina Faso over the past years. Recent cases include an attack on the minor seminary of Saint Kisito de Bougui, in February, which caused no fatalities, but much material damage. In July 2022 the diocese of Fadi N'Gourma stated that only 5% of its parishes were now accessible for pastoral work, due to the increased threat of Islamist terrorists in the region. An attack in a village in the Diocese of Nouna, also in July 2022, caused at least 22 fatalities, according to official numbers, though some witnesses spoke of up to 30 killed. In an interview with Aid to the Church in Need, in August 2022, Catholic priest Honoré Quedraogo said that the attackers "force the Burkinabé to follow Sharia. Men are forced to wear trousers of adequate length, and forbidden from shaving their beards, and women have to be veiled. Western style education is banned, and children are made to attend Koranic schools, called Madrassas. Churches must not ring their bells, and everyone is required to participate in prayers at the mosques". In November 2022 a Burkinabé priest, Pierre Rouamba, said that he has noticed that the attacks are increasingly being directed against Christians. In some cases, terrorists not only burn down the church building, but also destroy the crosses as a demonstration of their intention to wipe out the Christian faith. At least 15 Catholics were killed in an attack on 25 February 2024 in Essakane, in the diocese of Dori. According to bishop Justin Kientega of Ouahigouya: “There were 47 people in the Chapel for Sunday morning celebration of the Word, led by their catechist. There were 17 men and the rest were women and children. The terrorists came and killed 12 – 9 people were killed at the chapel and 3 others died from their injuries – all males, but there were also two children among the dead, a four year old and a 14 year old.” In April of the same year Edouard Yougbare, a catechist from the parish of Saatenga in Fada Gourma, was abducted by terrorists and murdered.