Кіріспе

Құстың жойылған түрі

Чатем қарғасы (Corvus moriorum) – бұрын Чатем аралдарында (Жаңа Зеландия) таралған тарихқа дейінгі қарға. Жаңа Зеландияның Солтүстік және Оңтүстік аралдарында кездесетін оған жақын туысы – Жаңа Зеландия қарғасы (C. antipodum). C. antipodum бұрын C. moriorum құрамына кірген, кейіннен жеке түр деп есептелген. Алайда, 2017 жылғы генетикалық зерттеулер екі қарға популяциясының жеке түр емес, кіші түр екенін көрсетті, олар 130 000 жыл бұрын ғана бөлінген. Қарғаның реконструкциясы Жаңа Зеландияның Те Папа Тонгарева мұражайында, MNZ S.036749 нөмірімен сақталған.

Сипаттамасы мен экологиясы

Чатем қарғасы Жаңа Зеландия қарғасынан едәуір үлкен болған, және әлемдегі төртінші немесе бесінші ірі тұқымдас құс. Олардың ұзын, кең мүңкілері Гавайи қарғаларының (C. hawaiiensis) кейбір түрлеріндегідей қисық болмаған. Олардың барлық денесі жақын туыстары сияқты қара түсті болған болуы мүмкін. Осы түршеге қатысты жазбада қалған ауызша дәстүрлер жоқ сияқты. Осы түршеге атын берген мориори халқының көп бөлігі маори саяхатшылары тарапынан өлтірілді немесе құлдыққа алынды, олардың табиғат тарихы туралы білімінің аз бөлігі ғана сақталды. Сондықтан, кейбір туыстас түрлері сияқты, олардың жартылай ақ немесе сұр реңді қауырсындары болғандығын толығымен жоққа шығаруға болмайды (қараңыз да: Ақ-қара қарға). Чатем қарғаларының қалдықтары Чатем аралдарының жағалау аймақтарында ең көп кездеседі. Жағалауда, олар теңіз түлкілері мен пингвин колонияларына баратын немесе тасманиялық орман қарғасы (C. tasmanicus) сияқты, су тасқынында тамақтанатын болған. Олар жаңа каледониялық қарға (C. moneduloides) сияқты жемістерге тәуелді болуы мүмкін, бірақ жеміс жеушілердің неге жағалау орманды және бұталы жерлерде жиі кездесетінін түсіну қиын, себебі жемістер бүкіл орманға тараған.