Кіріспе

Америкалық тағам

Тауық пен вафли – тауық пен вафлиді үйлестіретін америкалық тағам. Ол Пенсильвания голландтарының асханасы және соул фуд (soul food) сияқты әртүрлі аспаздық дәстүрлердің құрамына кіреді және АҚШ-тағы белгілі бір арнайы мейрамханаларда беріледі. Пенсильвания голландтарының тағамы ретінде пайда болған бұл тағам, АҚШ-тың оңтүстігінде кеңінен танымал болды.

Сипаттама

Құс пен вафли, біріктірілген рецепт ретінде, алғаш рет АҚШ-тың отарлық кезеңінде 1600 жылдары Пенсильвания голландтарының жерінде пайда болды. Қуырылған тауық қолданылатын нұсқасы Американ Оңтүстігімен байланысты. 1938 жылы Нью-Йорк қаласының Харлем ауданында Wells Supper Club ашылғаннан кейін, құс пен вафлидің soul food нұсқасы танымал бола бастады. 1800 жылдардың басында Филадельфиядан тыс жерлердегі қонақ үйлер мен демалыс орындарында қуырылған шабақпен вафли ұсынылды. Бұл орындар басқа да тағамдарды, мысалы, қуырылған тауықты да ұсынды, бірақ шабақтың маусымдық қолжетімділігі шектеулі болғандықтан, тауық таңдаулы етке айналды. 1860 жылдары Пенсильвания голландтарының арасында тауық пен соуспен берілетін вафли жексенбі күнгі тағам ретінде кең таралды. 1840 жылдары "Ағасы" Джереми Уорринер мен оның әйелі "Апайы" Фибиге тиесілі, Массачусетс штатының Спрингфилд қаласындағы Уорринердің тавернасында жармаланған тауық пен вафли арнайы тағам ретінде даңққа ие болды. Олар екеуі де белгілі азаттық күрескерлері еді. Азамат соғысына дейін Оңтүстіктің көп бөлігіндегі плантацияларда құс пен вафли жақсы дайындалған аспазшылар жасаған, баймызба таңғы асқа арналған тағам болды. 1909 жылы Griswold's вафли пісіру құралының жарнамасында: «Егер сіз Griswold's American Waffle Iron-ның иесі болсаңыз, кез келген уақытта үйде құс пен вафли кешкі асынан ләззат ала аласыз» делінді. 1871 жылы жарық көрген миссис Портердің «Оңтүстік аспаздық кітабы» немесе бұрынғы құл Эбби Фишердің 1881 жылы жарық көрген «Миссис Фишердің Оңтүстік аспаздығы туралы білетіндері» сияқты ерте Оңтүстік аспаздық кітаптарында құс пен вафлидің үйлесімі кездеспейді. Фишердің аспаздық кітабы әдетте афроамерикандықтар жазған алғашқы аспаздық кітап деп есептеледі. 1931 жылы қуырылған тауық пен вафли Лос-Анджелеске келді, олар The Maryland мейрамханасында Оңтүстік ерекшелігі ретінде ұсынылды. Джеймс М. Кейннің 1941 жылғы «Милдред Пирс» романы Глендейлдегі мейрамханасында «құс пен вафли кешкі асы» ұсынып табысқа жеткен әйел туралы айтады. 1935 жылы трубашы Банни Бериган «Chicken and Waffles» атты джаздық инструменталды әуенін шығарды. 1970 жылдардан бері құс пен вафли Лос-Анджелесте бұрынғы Харлем тұрғыны Герб Хадсонның «Roscoe's House of Chicken and Waffles» мейрамханасының танылуы арқасында танымал болды. Бұл мейрамхана Голливудтың бірқатар жұлдыздарының сүйікті орны ретінде белгілі болды, бірнеше фильмдерде көрсетілді және шағын желіге айналды.