Кіріспе
Римдік трагедия, дәстүрлі түрде Сенекаға жатқызылатын «Октавия» пьесасы, 62 жылғы Неронның әйелі Клаудия Октавиядан ажырасып, Поппая Сабинаға үйленген үш күннің оқиғасын баяндайды. Пьесада Неронның шаршаңқы мінезі және философ Сенеканың құмарлықтарын басу туралы кеңесін елемеуі де көрсетілген. Пьеса Сенеканың туындысы деп есептелгенімен, қазіргі зерттеулер бұл пікірді жоққа шығарады, себебі пьесада Сенека мен Неронның болашақ өлімі туралы нақты болжамдар бар. Пьеса стилі жағынан Сенеканың пьесаларына ұқсас болғанымен, оны Сенеканың өлімінен кейін Флавий кезеңінде Сенеканың ықпалымен және оның өміріндегі оқиғалардан хабардар болған біреу жазған болуы мүмкін.
Octavia is a Roman tragedy that focuses on three days in the year 62 AD during which Nero divorced and exiled his wife Claudia Octavia and married another (Poppaea Sabina). The play also deals with the irascibility of Nero and his inability to take heed of the philosopher Seneca's advice to rein in his passions. The play was attributed to Seneca, but modern scholarship generally discredits this, since it contains accurate prophecies of both his and Nero's deaths. While the play closely resembles Seneca's plays in style, it was probably written some time after Seneca's death in the Flavian period by someone influenced by Seneca and aware of the events of his lifetime.
Кейіпкерлер
Октавия. Октавияның күтімшісі. Римдіктер хоры. Сенека. Префект. Поппея. Агриппина (көрініс). Нерон. Жасшы.
Бірінші акт
Октавия өмірден шаршап, қайғысына зарланады. Оның күтушісі сарайдағы өмірдің қиындықтарын қарғып айтады. Күтуші Октавияны жұбатады және оның ешқандай кек қайтару ниеті болса, одан бас тартуға көндіреді. Хор Октавияны қолдап, Поппеяның үйленуіне деген наразылығын білдіреді және римдіктердің төмендеген шыдамдылығын лайықсыз, салқындығымен және құлдыққа ұқсас екендігі үшін айыптайды, сондай-ақ Неронның жасаған қылмыстарына шағымданады.
ІІ акт
Сенека өз заманының кемшіліктеріне қынжылса, бұрынғы қарапайым өмірін жоғары бағалап, барлық нәрсенің нашарлауға бет бұрып бара жатқаны туралы пікірін білдіреді. Философ өзінің қолдаушысы Неронды ескертеді, бірақ бұл бекер болады. Нерон өз қатыгездік жоспарларын жалғастыруда әзірленеді және Поппеямен некесін келесі күніне белгілейді.
ІІІ акт
Агриппина жер астынан қатыгез болжаушы ретінде пайда болады. Ол тойға жер астынан шырақтар әкеліп, Неронның өлімін болжайды. Октавия өзінің жақтастары болып табылатын халықты ажырасуына қайғырмауға шақырады. Бірақ, хор оның қасіретті тағдырына күйінеді.
IV акт
Ұйқыда қорқып оянған Поппея түсін медбикеге айтады. Медбике сол түс мағынасыздық деп есептеп, Поппеяны беткей ғана түсіндіру арқылы жұбатады. Хор Поппеяның әсемдігін жырлайды. Хабаршы Октавияның ажырасуы және Неронның Поппеяға үйленуі жөніндегі халықтың наразылық көңілін баяндайды.
V акт
Нерон халықтың қырсықты көтерілісінен ашуланып, оларға қарсы ең қатаң шаралар қабылдауды және көтерілістің себебі деп есептеліп, Октавияны Пандатарияға жер аударып, сонда өлтіруді бұйырады. Хор көптегендерді құртқан халықтың құрметі туралы ән салады, одан кейін Юлий-Клавдий әулетіне тиген ауыр тағдырлар туралы айтады.
Басылымдар
Отто Цвиерлейн (ред.), Сенека трагедиялары (Оксфорд: Clarendon Press: Oxford Classical Texts: 1986)
Октавия: Сенекаға жатқызылатын пьеса, ред. Роландо Ферри (Кембридж классикалық мәтіндері мен түсіндірмелері, №41, Кембридж UP, 2003)
Джон Г. Фич трагедиялары, ІІ том: Эдип. Агамэмнон. Тиест. Геркулес Оэта тауында. Октавия (Кембридж, Массачусетс: Гарвард университетінің баспасы: Loeb Classical Library: 2004)
А. Дж. Бойл (ред., аудар., түс.) Октавия: Сенекаға жатқызылатын (Оксфорд: Oxford University Press, 2008)
Octavia: A Play attributed to Seneca, ed. Rolando Ferri (Cambridge Classical Texts and Commentaries No.41, Cambridge UP, 2003)
John G. Fitch Tragedies, Volume II: Oedipus. Agamemnon. Thyestes. Hercules on Oeta. Octavia (Cambridge, MA: Harvard University Press: Loeb Classical Library: 2004)
A. J. Boyle (ed., transl., comm.) Octavia: Attributed to Seneca (Oxford: Oxford University Press, 2008)