Кіріспе

Итальяндық немістер (; Deutschitaliener) – толық немесе ішінара итальяндық тегі бар, Германияда туған немесе натурализацияланған азаматтар. Олардың ата-бабалары итальяндық диаспора кезінде Германияға эмиграциялаған итальяндықтар, сондай-ақ Швейцариядағы итальяндық қауымдастықтары және, аз дәрежеде, Оңтүстік Тирольден келген итальяндықтар. Көптеген итальяндықтар жұмыс істеу үшін, ал басқалары жеке қарым-қатынастар, оқу немесе саяси себептермен Германияға көшкен. Бүгінде Германиядағы итальяндықтар әлемдегі ең ірі итальяндық диаспоралардың бірін құрайды және Германиядағы ең ірі иммигранттар тобының бірі болып табылады. Германияда итальяндық тегі бар қанша адам бар екені нақты белгісіз, себебі Германия үкіметі этникалық тектің мәліметтерін жинамайды. Дегенмен, Германияның жыл сайын халықтың 1% -ын қамтитын "микрохалық санағы" деректеріне сәйкес, бұл көрсеткіш кем дегенде 873 000 адамды құрайды. Жалпы саны (яғни үшінші және одан кейінгі буын неміс-италиялықтарды қоса есептегенде) шамамен 1,2 миллион адамды құрайды. Италия елден кеткен адамдарды тіркеуді бастаған 1876 жылдан 1915 жылға дейін шамамен 1,2 миллион итальяндық Германияға көшіп келді. Салыстыру үшін, осы кезеңде әлемнің әртүрлі аймақтарына барлығы 14 миллион итальяндық эмиграциялаған.

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі кезең (1945-1990)

Германияның Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі экономикалық өрлеуі (Wirtschaftswunder) кезінде ел 1955 жылы Италиямен бастап, көптеген еуропалық елдермен иммиграциялық келісімдерге қол қойды, бұл иммигранттарға Германияға жұмыс істеуге және тұруға мүмкіндік берді. Келісім жұмыс күші тапшылығын сезінетін компанияларға Италияның Еңбек министрлігі арқылы итальяндық жұмысшыларды тартуға рұқсат берді. Италия 1950 жылдары Еуропа, Океания және Оңтүстік Америкадағы бірнеше елмен мұндай келісімдерге қол қойып, кең таралған жұмыссыздық мәселесін шешуге тырысты. 1956 мен 1972 жылдар аралығында шамамен 2 миллион итальяндық, әсіресе оңтүстік және солтүстік-шығыс Италиядан Германияға көшіп келді. 1955 жылдан 2005 жылға дейін Германияға көшіп келген итальяндықтардың жалпы саны 3-4 миллионға жетеді деп есептеледі. Бірақ, итальяндық иммигранттар біртіндеп интеграцияланды. 1955-1973 жылдар аралығындағы иммигранттар толқынындағы итальяндықтардың көп бөлігі тау-кен, құрылыс және өндіріс салаларында жұмыс істеді.

Қайта біріктіруден кейін (1990 жылдан қазіргі уақытқа дейін)

Германиядағы иммигранттар тобының әлеуметтік-экономикалық көрсеткіштерін анықтау қиын, себебі көптеген зерттеулер азаматтыққа қана сүйенеді, бұл итальяндық тегі бар неміс азаматтарын есепке алмайды. Дегенмен, 2005 жылғы зерттеу көрсеткендей, неміс-итальян студенттері неміс орта білімінің төменгі буынында (Hauptschulen) артық өкілдік етсе, орта және жоғары буындарда (Realschulen және Gymnasiums) жеткіліксіз өкілдік етеді. Олар сондай-ақ компания басшылығында, мемлекеттік қызметте және кеңсе қызметкерлері арасында да аз қамтылған. Алайда, 20-ғасырдың ортасындағы ең ірі көші-қон толқындары кезіндегідей үлкен айырмашылықтар қазірге дейін байқалмайды, бұл итальяндық неміс қауымдастығының жетістіктерін көрсетеді. Италиялықтар Германиядағы ең көп кездесетін иммигранттардың бірі болғанымен, олар көбінесе толық интеграцияланбайды және немістермен байланыс аз болады. Бірақ, БАҚ-та интеграцияның сәтсіздігі туралы хабарлар мен интеграцияны ынталандыру шаралары көбінесе мұсылман елдерінен келген иммигранттарға бағытталғандықтан, білім беру саласындағы интеграция проблемалары мен кемшіліктері, әсіресе итальяндық иммигранттар арасында көбінесе назардан тыс қалады. Бұл, итальяндықтардың, басқа оңтүстік еуропалықтар сияқты, экономикалық жағынан салыстырмалы түрде жақсы интеграцияланғандығына және жұмыс орындарында білім жетіспеушілігін толықтыра алатындығына байланысты болуы мүмкін. Нәтижесінде, итальяндық тегі бар адамдардың еңбек нарығының кейбір көрсеткіштері жергілікті тұрғындардың деңгейіне жақындап келеді. Жастардың жұмыссыздық деңгейі тіпті жергілікті немістерге қарағанда төмен. Бірінші және екінші буын арасында мемлекеттік әлеуметтік көмекке тәуелділіктің үлесі он бір пайыздан сегіз пайызға дейін төмендеді. 2011 жылғы Германияның халық санағы мәліметтері бойынша, Вольфсбург және Людвигсхафен қалаларында итальяндық иммигранттардың үлесі ең жоғары болды. Ірі қалалардағы итальяндықтардың саны: # Қала Тұрғындары 1. Берлин 31,573 2. Мюнхен 28,496 3. Кельн 21,051 4. Франкфурт 15,320 5. Штутгарт 14,021 6. Мангейм 8,265 7. Дюссельдорф 7,799 8. Гамбург 7,570 9. Нюрнберг 7,432 10. Вупперталь 6,870 11. Людвигсхафен 6,209 12. Вольфсбург 5,706 13. Карлсруэ 4,658 14. Аугсбург 4,282 15. Висбаден 4,089 16. Саарбрюкен 4,051 17. Бонн 3,976 18. Оффенбах 3,919 19. Майнц 3,875 20. Ганновер 3,386

Әлеуметтік интеграция

Тарихи тұрғыдан алғанда, итальяндықтар Германиядағы бейнелеу өнерінің дамуына, романдық және готика стилінен бастап, қазіргі заманғы сән мен дизайнға дейін маңызды әсер етті. 1950 жылдардың соңынан бері итальяндықтар неміс гастрономиясы мен тағам мәдениетіне де зор ықпал етіп келеді; көптеген итальяндық тағамдар қазір Германияда күнделікті тағамға айналды. Халық мәдениеті деңгейінде де жетістіктер болды, мысалы, Бенсхайм құмарлығының негізі қаланды немесе Саарлуистегі Крест жолы құрылды. 1950-1960 жылдары итальяндық қонақ жұмысшылар көбінесе қатыгез кемсітуге ұшырады. Елге кірмес бұрын, олар итальяндық эмиграция орталықтарында жұмысқа қабілеттіліктерін тексеру үшін кейде қорлаушы процедуралардан өтті. Германияда жұмысшылар жергілікті тұрғындардан оқшауланған, тар казармаларда, 13 шаршы метрлік бөлмеде төрт адаммен бірге тұрды. Кейбір неміс мейрамханаларының алдында "Иттер мен итальяндықтарға кіруге тыйым салынған" деген жазулар ілінген еді. Италиялықтар Германиядағы ең танымал иммигранттардың бірі болғанымен, олар көбінесе толыққанды интеграцияланбаған және немістермен аз қарым-қатынаста болады. Алайда, БАҚ-та интеграцияның жетіспеушілігі туралы хабарлар мен интеграцияны ынталандыру шаралары көбінесе ислам мәдениетінен келген иммигранттарға қатысты болғандықтан, интеграцияның проблемалары мен кемшіліктері, әсіресе білім беру саласында, итальяндық мигранттар арасында жиі назардан тыс қалады. Бұл сондай-ақ итальяндықтардың, басқа оңтүстік еуропалықтар сияқты, экономикалық тұрғыдан жақсы интеграцияланғанымен және жұмыс орындарында білім жетіспеушілігін өтеуге қабілетті болғандығымен де байланысты болуы мүмкін. Нәтижесінде, итальяндық көшіп келгендердің еңбек нарығының кейбір көрсеткіштері туған жергілікті тұрғындардың көрсеткіштеріне жақындап келеді. Жастардың жұмыссыздығы тіпті туған немістерге қарағанда төмен. Мемлекеттік қызметтегі қызметкерлердің үлесі де бірінші және екінші буын арасында 11%-дан 8%-ға дейін төмендеді. Барлық аймақтарда итальяндық-неміс қауымдастықтары көптеп таралған, сонымен қатар итальян тілінде "Corriere d'Italia" атты ай сайынғы журнал шығарылады.

Немістердің итальяндықтар туралы стереотиптері

Неміс және итальяндықтардың мәдениеті мен ойлау жолындағы айырмашылықтарға байланысты, Германиядағы итальяндық қауым өткен ғасырда кейде жалақорлықтың құрбаны болды. «Спагетти жеушілер» деген мағына беретін Spaghettifresser, итальяндықтар сияқты кейбір иммигранттар тобының өнімділігіне сілтеме жасайтын «Мысықтар фабрикасы» деген мағына беретін Katzelmacher, «мафияшы» деген мағына беретін Mafiamann сияқты бірнеше қарапайымдау сөздер бар. Кейбір немістер, нацизмді сағынып, итальяндықтарды Кассибильдегі келісімге «сатқын» деп санады, және бұл 2006 жылы Оттмар Мюльхаузерге қарсы қылмыстық іс қозғалғанда расталды – ол Акви дивизиясының қырғынында жүз итальяндық әскерін атқан неміс офицері болды, себебі өлтірілген әскерлер сатқын деп есептелді. Бірақ тіпті неміс бұқаралық ақпарат құралдары да кейде итальяндықтарды жағымсыз бейнеледі. 1977 жылы Der Spiegel журналының мұқабасында «Спагетти үстінде пистолет» (Pistole auf spaghetti) деп жазылды, онда Италияда сол кездегі қанды «Қорғасын жылдарына» сілтеме жасай отырып, пистолеті бар спагетти табағының суреті бейнеленді. Италиялықтарды қорлаудың тағы бір мысалы – 2008 жылғы Media Markt электроника дүкендер желісінің телеарнасы, онда итальяндық жанкүйер Тони (неміс комедияшы Олли Диттрихтің еліктеуі) күн көзілдірігі мен алтын тізбегі бар, әйелдерге құмар және алаяқ ретінде көрсетілді. Бұл жарнама кейіннен алынып тасталды.