Кіріспе

Шотландиядағы тарихи орын, Батыстық Данбартонширдегі қамал

Баллох қамалы – Шотландияның Батыс Данбартонширдегі Лох-Ломонд көлінің оңтүстік жағасында орналасқан 19 ғасырдың басындағы шаруашылық үйі. Баллох 11 ғасырдан бері Леннокс әулетінің меншігі болған, ал ескі қамал 13 ғасырда салынды. 19 ғасырда бұл иелік Ардоқтың Джон Бьюкененге сатылды, ол ескі қамалдың қираған қалдықтарын бұзып, қазіргі ғимаратты тұрғызды. Тюдор готикасы стиліндегі архитектураның авторы Роберт Лугар. 1915 жылы Баллох Глазго қалалық корпорациясымен сатып алынды, ал 1975 жылдан бері Батыс Данбартоншир кеңесіне жалға берілді. 1980 жылы бұл иелік ауылдық саябақ ретінде бекітілді, ал 2002 жылдан бері Лох-Ломонд және Троссакс Ұлттық паркінің құрамына кіреді. Үй кейде келушілерге арналған жайлар мен кеңес кеңселерi ретінде пайдаланылса да, қазір ол Қауіп астындағы ғимараттар тізіліміне енгізілген. Баллох қамалы – А санатындағы ескерткіш, ал иелік Шотландиядағы бақтар мен жоспарланған ландшафттар тізіміне қосылған.

Ескі қамал

Баллох жерлері 1072 жылы король Малкольм III Леннокс отбасына берілді, бұл Леннокс ежелгі графтығының бір бөлігі болды. Леннокс графтары 1238 жылы Балохтың алғашқы қамалын салып, шамамен 1390 жылға дейін оны иеленді. Кейін графтар Лох-Ломондтағы Инчмуррин аралына көшіп, онда 14-ғасырдың соңына қарай салынған қамалдың қиратылысын әлі де көруге болады. Қазіргі қамалдан суға жақын орналасқан, қазірге дейін топырақ жұмыстарының іздері сақталған. Шамамен 2 метрлік дөңес, айналасы 1 метрге дейін жететін ормен қоршалған. 15 ғасырда Баллох, Леннокс графтығымен бірге, Дарнли Стюарттарына өтті. Ол 1652 жылға дейін Стюарт отбасының меншігінде болды, содан кейін 4-ші Леннокс герцогы оны Джон Колкхуун Лусске сатты.

Баллох қамалы

Қазіргі қамал 1808–1809 жылдары 1800 жылы осы иелікті сатып алған Ардоқтың Джон Бьюкененнің (1761–1839) бұйрығымен тұрғын үй ретінде салынды. Тюдор готика стиліндегі ғимараттың сәулетшісі – 1792 жылы жақын орналасқан Тулличеван қамалын жобалаған лондондық Роберт Лугар. Ғимараттың мұнаралары мен тік бұрышты қабырғалары қорғаныш мақсатында емес, тек сәндік элементтер болып табылады. Сүйір терезелер, ою-өрнектер, қабатты қалыптар және жабық тік бұрышты ойықтар – бәрі де ертерек сәулеттік стильдерден алынған. Лугар аса шебер дизайнер болмаса да, Баллохта Шотландияға қамал стиліндегі үйлердің асимметриялық, "көркем" формасын енгізуге үлес қосты. Жаңа қамал құрылысында бұрынғы қамалдан тастар қолданылған болуы мүмкін. Бұл қамал 19 ғасырда бірнеше иесіне ауысты, соның ішінде парктерді жақсартуға күш салған мистер Гибсон Стотт және Деннистон Браун отбасы да болды. Ғимарат уақыт-уақытпен келушілерге арналған жайлар мен кеңселер ретінде пайдаланылып келді, оның ішінде Табиғатты қорғау кеңесі мен жергілікті ауылдық территорияны қорғау қызметі де орналасты. 2014 жылдың ақпан айында Батыс Данбартоншир кеңесі ғимаратты сақтау мақсатында жөндеу жұмыстарын жүргізу бағдарламасын жариялады.

Мүліктік

Қалдықтың аумағында екі негізгі әсемдік бағы бар, біреуі үйдің солтүстігінде орналасқан, онда мамыр айының соңы мен маусымның басында толық гүлдейтін рододендрондар мен азалиялар өседі. Оңтүстік жағында гүлдер мен бұталар отырғызылған, қоршалған бақ бар. Осы екі аймақ арасында, көл жағалауына қарай кеңейіп жатқан, шөптесін саябақтық аймақ және жекелеген ағаштар бар. Бұл аймақтың бәрі әсемдік және жартылай табиғи орманды алқаптармен шеңберленген.