Кіріспе

Фридлев I – Саксо Грамматикустың "Дания тарихы" еңбегінде сипатталған Данияның аңыз патшаларының бірі.

Мәтін

Дания тарихы, Төртінші кітап. Даннан кейін, шапшаң аталған Фридлев билікті иеленді. Оның билігі тұсында Оланд князі Хюрвилл даниялықтармен одақтасып, Норвегияға шабуыл жасады. Оның ісіне үлкен даңқ қосылды, өйткені ол әскери құлшыныспен шайқаста ерлікке ұмтылған амазонка Русиланы жеңіп, әйел жаудан ерлік даңқын алды. Сонымен қатар, ол өзінің одағына, олардың батылдықтары үшін, Финннің бес баласын – Бродды, Бильдті, Бугты, Фаннингті және Гунхольмді қабылдады. Олардың одағы оған даниялықтармен жасаған келісімін бұзуға батылдық берді, ал келісімді бұзудың сатқындығы оны одан да зиянды етті, себебі даниялықтар ол дос екенін күтпеген еді. Шындығында, кейбір адамдардың ізгі ниеттен жек көруге ауысуы оңай. Менің ойымша, осы адам біздің заманымыздың әдеп-құлықтарын қалыптастырды, өйткені біз жалған сөйлеуді және сатқындықты күнәлі және ұятты емес деп есептейміз. Хюрвилл Зеландияның оңтүстік жағына шабуыл жасағанда, Фридлев кейіннен оның атымен аталатын портта оған шабуыл жасады. Осы шайқаста сарбаздар даңқ үшін күресіп, осындай батырлықпен шайқасты, сондықтан өте аздар қашып құтылды, екі әскер де толығымен жойылды, және жеңіс ешкімге бұйырған жоқ, екеуі де бірдей жарақат алды. Олардың барлығы да өмірден гөрі даңққа ие болғысы келді. Сондықтан Хюрвилл әскерінің аман қалғандары бірлікте болу үшін, түнде өздерінің флотының қалдықтарын бір-біріне байлады. Бірақ сол түні Бильд пен Бродд кемелерді байланыстырған арқандарды кесіп, тымызын өз кемелерін басқалардан бөлді, ағайындыларын тастап, қорқынышқа бойын берді, туғандық сезімінен гөрі қорқынышқа бас иді. Таң атып келгенде, Фридлев Хюрвилл, Гунхолм, Буг және Фаннингтің көптеген серіктерінен кейін қалғанын көрді, олардың бәрімен жекпе-жекке шайқасуға шешім қабылдады, сонда қираған әскерінің қалдықтары тағы да қауіпке ұшырамас үшін. Оның туа біткен батылдығынан өзге, темір қарудан қорғаныш беруші көйлек оған сенімділік сыйлады, ол барлық соғыстар мен жекпе-жектерде өмірін сақтау үшін киеді. Ол өзінің батылдығымен қатар, шайқастың сәтті аяқталуын қамтамасыз етті. Хюрвилл, Буг және Фаннингті өлтіргеннен кейін, ол қарсыласының қаруын әнмен күңкілдетуге үйренген Гунхольмды, қаруының сабымен көп рет соққымен өлтірді. Бірақ ол қаруды тым құлшыныспен ұстағанда, сіңірлер кесіліп, қолдың қозғалысын жоғалтты, саусақтарын мәңгілік қисаюға мәжбүр етті. Фридлев Ирландиядағы Дублин қаласын қоршағанда, қабырғалардың мықтылығынан оны бағындыру мүмкін емес екенін көрді, ол Хаддингтің тапқырлығын ұстанып, шаяндардың қанаттарына оралған және жандырылған шамдарды байлады. Құстар өздерінің ұяларына қайтқанда, үйлер күйе бастады. Тұрғындар өртті сөндіруге асыққанда, жаудан қорғануға қарағанда өртті тоқтатуға көбірек көңіл бөлді, соның салдарынан Фридлев Дублинге ие болды. Осыдан кейін, ол Британияда соғыста сарбаздарын жоғалтты, және жағалауға қайту қиын болады деп ойлағанда, өлтірілгендердің денелерін тіктеп, оларды қатарға қойды, осылайша әскерінің бұрынғы көлемін көрсетті, тіпті жарақаттың салдары да көзге көрінбеді. Осы әрекетімен ол жауға күресуге сенімділіктің жоқтығын ғана емес, қашуға деген құштарлықты да сезіндірді.