Кіріспе

Марджер Аллингэмнің "Полиция жерлеу рәсімінде" романы – Марджер Аллингэмнің қылмыс романы, алғаш рет 1931 жылғы қазанда Ұлыбританияда, Лондондағы «Хайнеманн» баспасында, ал 1932 жылы АҚШ-та, Нью-Йорктегі «Doubleday, Doran» баспасында жарық көрді. Бұл – құпия агент Альберт Кампион туралы төртінші роман, оған әдеттегідей үй шаруашылығын жүргізушісі, жеке қызметкері және күзетшісі Магерсфонтейн Лэгг пен полиция достасы Станислаус Оутс көмектеседі.

Сюжетке кіріспе

Алберт Кампионды ескі колледж досының никелері ағасының жоғалып кеткенін тергеуге шақырғанда, ол Кембридждегі Сократ Клозының ерекше тұрғындары арасындағы құпия өлімдер мен қауіп-қатерлерге тап болатынын ең соңғы күткен. Ол және Станислаус Оутс істі шешу үшін сақтықпен әрекет етіп, күрделі отбасылық қарым-қатынастармен күресуі керек.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Станислас Оутс белгісіз біреудің соңынан еріп, ең керемет жерде досы Кэмпионмен кездеседі. Кэмпион клиент күтеді, ол Джойс Блаунт, оның заңгер досы Маркус Федерстоунның никесіне тұрған қыз, ол келгенде Оутстың қудалаушысын анық таниды, бірақ бұрын көргенін мойындамайды. Кейін Кэмпион Джойстің шіркеуден үйге қайтып келе жатқанда жоғалған ағасы Эндрю туралы айтқанын естіп, оларға Эндрюдің денесі өзеннен табылғаны туралы хабар жетеді. Олар Кембриджге барады, онда Кэмпион Маркуспен кездесіп, Эндрюдің отбасы, оның билеуші үлкен әпкесі Кэролайн және оның қамқорлығындағы туыстары туралы көбірек біледі, соның ішінде Эндрю жоғалған кезде онымен бірге болған Уильям ағасы, және денесі туралы – байланған және басына оқ атып табылған. Ол Уильяммен кездеседі және Оутстың құпия қудалаушысы Джордж екенін біледі, ол сирек келіп, Кэролайн әжеге ықпал етеді. Келесі күні отбасыға тағы бір жаман хабар келеді: Джулия әпкесі өз төсегінде өлі болып табылады, таңертеңгі шайынан уланып өлген. Кэмпион үйге барады және әйгілі Каролина Фарадеймен кездеседі, ол оны мәселені шешуге көмектесу үшін жалдайды. Оутс шай құтысын талдап, кониум улы затының іздерін табады (гемолок, Сократты өлтіруге қолданылған у, және сәбіз тұқымдасына жататын бір түр, оның ішінде шүйіншөп және пастернак), ал Кэмпион Джулияның бөлмесінен салмақ жоғалту таблеткаларын табады. Уильям аға Маркусқа келіп, есінен танып қалатынын айтады, ал Кэмпион сонымен қатар қарттың қызметтік револьвері жоғалып кеткенін, сол (қолданылмаған) бөлмеден бірнеше сымдардың да жоқ екенін анықтайды. Кейін Кэмпион Уильямды дәлізден табады, қолы қатты жараланған; ол есінен танып, Кэмпион жеңіл улануды күдіктенеді. Ол Оутспен бірге Эндрюдің денесі табылған жерді тексеріп, ескі шляпадан басқа ештеңе таба алмайды, ол Эндрюдің жоғалған цилиндріне ауыстырылған болуы мүмкін. Үйге оралғанда тағы бір дабыл қағылады: кітапхана терезесінің біріне қаламмен B әрпіне ұқсас құпия белгі салынған. Кэмпион мен Оутс бұл белгінің саяхатшылардың өзара байланыс үшін қолданатын белгісі болуы мүмкін деп күдіктенеді. Кэролайнның үлкен әпкесі Эндрюдің бұрынғы достарына хат жазып жүргенін айтады, ал Кэмпионның істі шешуге қабілетті идеясы бар. Ол Уильям ағаның алибиі бар екенін біледі, оны кісі өлтіру кезінде пабта көрген, амнезия шабуылының ортасында, және Эндрюдің өліміне қатысты сот тергеуі кісі өлтіру деп шешім шығарады. Джордж туысы үйге келіп, отбасын айыптайды, Эндрюді кім өлтіргенін білетінін және оған үйде қалуға рұқсат беру керектігін айтып, отбасына жанжал әкелетінін мәлімдейді. Ол мас болып, Кэмпион мен Маркус Эндрюдің бөлмесіне қамап қояды. Түнде Кэмпион бақта бір адамды көреді және оны ұстайды: ол Беверидж есімді үлкен аяқты саяхатшы. Таңертең Кэмпион жоғалып кетеді, ал Джордж өз төсегінде өлі болып табылады, бөлмеде цианидтің күшті иісі бар. Кэмпион мен Оутс келгенде, Кэмпион бәрін түсіндіреді: Эндрю Джордж пен оның досы Беверидждің жасырын бақылауында, байланған және кейін өзін-өзі атып, қаруды көпірден құлатуды ұйымдастырды. Джордж қаруды ағашқа жасырып қойды, Беверидж Эндрюдің шляпасын алып кетті. Эндрю бұрын үйдің айналасына бірнеше тұзақтар орнатқан, оның ішінде Джулияны өлтірген уланған таблетка, Уильямды кескен жасырын пышақ және Джорджды өлтірген цианид толтырылған түтік. Кэмпион баршаның алғысымен, сондай-ақ қызықты сыйлықтармен үйден кетеді. Эндрю аға қолданған құрылғы Шерлок Холмс әңгімесіндегі «Тор көпірінің мәселесі» сияқты.

Теледидар

Бұл оқиға BBC телеарнасы үшін адаптиленді, бұл Питер Дэвисон Кампион рөлінде және Брайан Гловер Лэгг рөлінде ойнаған сегіз Кампион оқиғасының екіншісі болды. Фильмде сонымен қатар Мэри Моррис (оның соңғы рөлі; ол эфирға шығар алдында бірнеше ай бұрын қайтыс болды) Кэролайн арқа әжесі және Тимоти Уэст Уильям рөлінде ойнады. Алғашқыда екі жеке бір сағаттық бөлім ретінде көрсетілді, ал түпнұсқа Ұлыбританиядағы көрсетілім күні 1989 жылдың 5 ақпаны болды. Сериал АҚШ-та PBS арнасында көрсетілді.