Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құрылысы жойылған динозаврлар туысы
Extinct genus of dinosaurs
Регнозавр (Regnosaurus) ("Суссекс кесірткесі" деген мағынаны білдіреді) – қазіргі Англия аумағында ерте бор дәуірінде өмір сүрген, шөппен қоректенетін стегозавр динозаврының туысы. Бұл стегозаврлардың бірінші болып табылуымен белгілі.
Regnosaurus (meaning "Sussex lizard") is a genus of herbivorous stegosaurian dinosaur that lived during the Early Cretaceous Period in what is now England. It was one of the first stegosaurs discovered.
Ашық жерлер мен түрлер
Сусекс округындағы Кукфилд маңынан оң жақ төменгі жақ сүйегінің бір бөлігі табылды және ол Британ табиғат тарихы мұражайының коллекциясына қосылды. 1839 жылы Гидеон Мантелл сапары барысында бұл қазба жөнінде хабарлады. Мантелл көп ұзамай бұл үлгі оның Игуанодонның төменгі жақ сүйегіне ұқсайды деген қорытындыға келді, бұл сол кезде белгісіз болған, мүмкін жас жануарға тән болуы мүмкін. 1841 жылдың 8 ақпанында ол оны Корольдік қоғамға ұсынды. Бұл интерпретацияға Ричард Оуэн бірден қарсы шықты, себебі байланыс туралы нақты дәлелдердің жоқтығын байқады. 1848 жылы Игуанодонның нақты жақ сүйектері табылып, Мантелл өз позициясын өзгертті, бұл туыс, бірақ басқа туыс немесе туыстың кіші түрі екеніне келісім берді және Regnosaurus Northamptoni деген атауды енгізді. Туыс атауы Суссексті мекендеген Регни тайпасынан алынған. Түрлік атауы Корольдік қоғамның президенті, Нортгемптонның 2-ші маркизі Спенсер Комптонның құрметіне берілді, ол қызметтен кетуге дайын тұрған еді. Қазіргі заманғы конвенциялар бойынша, типтік түрі Regnosaurus northamptoni деп жазылады. Регнозавр тек BMNH 2422 голотипі бойынша ғана белгілі, ол Тунбридж Уэллс құмды формациясынан табылған оң жақ жақ (төменгі жақ) фрагменті, онда тіс қанатының үштен бірі және көкбауырдың бір бөлігі сақталған. Үлгінің ұзындығы 15 сантиметр, 15 тіс ойығы бар. Сондай-ақ, кейбір алмастырылған тістер де көрінеді. Кейде Регнозаврға басқа сүйек фрагменттері де жатқызылды, мысалы, Уайт аралында табылған қас сүйегінің қазбасы, бірақ олар дененің басқа бөліктері болғандықтан және толық скелет табылмағандықтан, оның сәйкестігін дәлелдеу мүмкін емес. Уильям Блоустың хабарлауынша, терідегі кейбір тікенектерге де осы жағдай қатысты. Регнозавр шамамен 4 метр (13 фут) ұзындықтағы салыстырмалы түрде кішкентай жануар болды.
The fossil remains, a portion of the right lower jaw, were found near Cuckfield in Sussex, and made part of the collection of the British Museum of Natural History. In 1839 Gideon Mantell reported having noticed the fossil during a visit. Mantell soon came to the conclusion that the specimen represented the, until then unknown, lower jaw of his Iguanodon, probably that of a juvenile. On 8 February 1841 he presented it as such to the Royal Society. This interpretation was immediately challenged by Richard Owen, who felt that any proof of a connection was lacking. In 1848, after several real jaws of Iguanodon had been discovered, Mantell changed his position, concluding it was a related but different genus or subgenus, coining the name Regnosaurus Northamptoni. The generic name is derived from the Regni, a British tribe inhabiting Sussex. The specific name honours Spencer Compton, 2nd Marquess of Northampton, the president of the Royal Society, who was about to resign. By present conventions, the type species is written as Regnosaurus northamptoni. Regnosaurus is known only from the holotype BMNH 2422, a right mandibular (lower jaw) fragment, consisting of a third of the dentary and a part of the splenial, found in the Tunbridge Wells Sand Formation. The specimen is six inches long and shows fifteen tooth sockets. Also some replacement teeth are visible. Other bone fragments have sometimes been referred to Regnosaurus, such as a fossil pubis recovered on the Isle of Wight, but as these are of other parts of the body and a reasonably complete skeleton is lacking, the identity cannot be proven. The same is true for some dermal spikes reported by William Blows. Regnosaurus was probably a rather small animal, about 4 metres (13 feet) long.
Филогения
Алғашқыда игуанодонтидтердің бірі саналған Регнозавр кейіннен броньды динозаврлармен байланыстырылды. 1888 жылы Ричард Лайдеккер оны Scelidosauridae тұқымдастығына жатқызды. 1909 жылы Фридрих фон Хюне оны стегозаврлық Омозавридке, ал 1911 жылы Альфред фон Зиттель оны Стегозавридке жатқызды, бірақ сол кезде бұл топтардың құрамы өзгеше болды және броньды түрлерді де қамтыды. 1956 жылы Альфред Ромер оны Hylaeosaurus деп атап, олардың бір түр екенін айтты. Ал Джон Остром мүлдем басқаша ұсыныс жасап, ол сауропод болуы мүмкін деген болжам жасады. Регнозаврдың қазіргі мағынадағы стегозавр екенін алғаш 1993 жылы Джордж Олшевский мәлімдеді. Бұл 1995 жылы Пол Барретт пен Пол Апчерч растады, олардың пікірінше, жақтарының өте ұқсас болуына байланысты ол Huayangosaurus-қа ұқсас стегозавр. Қалдықтардың өте шектеулі болуына байланысты, көптеген зерттеушілер Регнозаврды nomen dubium деп санайды.
First seen as some iguanodontid, Regnosaurus was later connected to armoured dinosaurs. In 1888 Richard Lydekker assigned it to the Scelidosauridae. In 1909 Friedrich von Huene classified it in the stegosaurian Omosauridae and in 1911 Alfred von Zittel assigned it to the Stegosauridae but these groups then had a different content and also included armoured forms. In 1956 Alfred Romer synonymised it with Hylaeosaurus. An entirely different suggestion was made by John Ostrom who surmised it might have been a sauropod. The first to state that it was a stegosaurian in the modern sense was George Olshevsky in 1993. This was confirmed by Paul Barrett and Paul Upchurch in 1995 who concluded that it is a stegosaur similar to Huayangosaurus, as the jaws are very similar. As the remains are so limited, many recent researchers have concluded Regnosaurus to be a nomen dubium.