Secernosaurus – жойылып кеткен динозаврлар туысы. Өсімдік жеуші, Латын Америкасында мекендеген, қазіргі Аргентинадан табылған қазтұмсық динозавр туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Динозаврлардың жойылған туысы
Extinct genus of dinosaurs
Секернозавр ("бөлінген кесіртке" деген мағынада) – шөппен қоректенетін динозаврлар туысы. Секернозавр – хадрозавр, яғни "өткел мүңкілі" динозавр, ол соңғы креда кезеңінде өмір сүрген. Секернозавр және оның жақын туыстары Оңтүстік Америкада мекендеген, ал көптеген хадрозаврлар Еуразия және Солтүстік Американың Лауразия құрлықтарында өмір сүрген. Секернозаврдың ата-тегі Солтүстік және Оңтүстік Америка арасында уақытша құрлық көпірі пайда болған кезде Оңтүстік Америкаға өтіп, екі құрлық арасында тіршілік әлемінің алмасуына жағдай жасаған деген болжам бар.
Secernosaurus (meaning "severed lizard") is a genus of herbivorous dinosaur. Secernosaurus was a hadrosaur, a "duck billed" dinosaur which lived during the Late Cretaceous. Secernosaurus and its close relatives lived in South America, unlike most hadrosaurs, which lived in the Laurasian continents of Eurasia and North America. It has been suggested that the ancestors of Secernosaurus crossed into South America when a land bridge temporarily formed between North and South America during the Late Cretaceous and allowed biotic interchange between the two continents.
Зерттеу тарихы
Secernosaurus koeneri голотипі 1923 жылы Дж. Б. Эбботт басқаратын Field Museum экспедициясы барысында табылды. Бірақ, бұл үлгі 1970-ші жылдарға дейін зерттелген жоқ.
The holotype of Secernosaurus koeneri was collected in 1923 as part of an expedition by the Field Museum led by J. B. Abbott. However, the specimen was not studied until the 1970s.
Палеоорталық
Скренозаврдың туған жері – Лаго Колхуэ Хуапи формациясының геологиялық қабаттарын тарихи тұрғысынан түсіндіру қиын болды, олардың жатақтары бірнеше геологиялық формациялар арасында ауысып, соңында Маастрихт кезеңіне жататын Чабут тобының жеке бірлігі ретінде бекітілді. Сонымен қатар, Секернозаврдың геологиялық тегі өте анық емес еді. Осының салдарынан, Секернозаврдың өмір сүрген экожүйесі бұрын толыққанды зерттелмеген. 2016 жылы Касал А. Габриэль және әріптестері аймақтың климаттық жағдайларын жан-жақты зерттеп, геологиялық уақыт бойынша климаттың өзгергенін көрсететін дәлелдер тапты. Өзен жүйелері мен су тасқыны ортасының іздері анықталды, бірақ формацияның геологиялық жағынан төменгі бөліктерінде жартылай шөлейтті жағдайлар, ірі гипс кен орындары және кеулеу жарықтары болғаны байқалды, бұл аймақтың қатты құрғақтанғандығын көрсетеді. Бұл, Лаго Колхуэ Хуапи формациясына дейінгі Бахо Барреаль формациясының өте ылғалды климатымен салыстырылады. Алайда, палинологиялық мәліметтер көрсетіп тұрғандай, формацияның жоғарғы шөгінділерінде, Креда кезеңінің соңында және Палеоценнің Дания дәуірінде климат қайта жұмсарып, ылғалды және құрғақ маусымдардың тепе-теңдігіне оралды. Секернозавр осы формацияның ең жоғарғы бөлігінен табылды. Жақында басқа жерлерден табылған, Секернозаврға жататын болуы мүмкін адрозаврлардың қалдықтары, формация ішінде адрозаврлардың таралған аймағын кеңейтуі мүмкін. Бірақ, қазіргі уақытта олар жан-жақты зерттелген жоқ. Секернозавр – Лаго Колхуэ Хуапиден табылған жалғыз динозавр емес. Формацияда Elaltitan lilloi, Argyrosaurus superbus және Aeolosaurus colhuehuapensis сауроподтарының қалдықтары, сондай-ақ 2010 жылы табылған, сәйкессіз сауропод қалдықтары да табылды. Бұған дейін осыған ұқсас уақыт пен жерден табылған басқа формациялардағыдай, дромаеозавридтер мен мегарапторлардың өте фрагментті қалдықтары да табылды. Сонымен қатар, жоғалған фрагментті үлгіге негізделген, бастапқыда кератопсияға жатқызылған, бірақ қазір оның адрозавр екендігі де талқыланып жүрген, құпия орнитохик динозавр – Нотоцератопс та бар. Сонымен қатар, келониялардың, крокодиллиформдардың және дипноид балықтарының сирек қазбалары да табылды.
The geologic layers of the Lago Colhué Huapi Formation, where Scernosaurus hails from, have proved difficult to interpret historically, their assignment shifting around between several different geologic formations before finally being settled as its own unit of the Chubut Group, dating to the Maastrichtian. Additionally, Secernosaurus specifically had a very uncertain geologic provenance. As a result, the ecosystem Secernosaurus would have lived in was not well understood historically. A 2016 paper by Casal A. Gabriel and colleagues studied the climatic conditions of the region more in depth, finding evidence of climate change across geologic time. Fluvial systems and evidence of a floodplain environment were recognized, but the geologically lower parts of the formation also showed evidence of semi arid conditions, large gypsum deposits, and desiccation cracks, indicating intense aridization of the region compared to the very humid climate of the Bajo Barreal Formation's ecosystem that preceded Lago Colhué Huapi Formation. However, palynological data indicates that during the upper deposits of the formation at the very end of the Cretaceous and into the Danian age of the Paleocene, the climate become more mild once again and returned to a balanced wet and dry season. It is from this uppermost part of the formation that Secernosaurus is from. More recent discoveries of hadrosaur remains from other localities, which could belong to Secernosaurus might extend the range within the formation hadrosaurs are found in. Currently, however, they have not been researched in depth. Secernosaurus is not the only dinosaur known from Lago Colhué Huapi. Remains of the sauropods Elaltitan lilloi, Argyrosaurus superbus and Aeolosaurus colhuehuapensis, as well as unidentified sauropod remains found in 2010, have been discovered in the formation. Very fragmentary remains of dromaeosaurid and megaraptoran theropods have also been discovered, as is expected from other formations from a similar time and place. The enigmatic ornithischian dinosaur Notoceratops, based on a lost fragmentary specimen originally considered to belong to a ceratopsian but now debated between that identity and that of a hadrosaur. Finally, scant fossils of chelonians, crocodyliformes, and dipnoid fish have also been found.