Кіріспе

Италияның тарихи аймағы

Лонгобардия (Λογγοβαρδία, сондай-ақ Λογγιβαρδία, Longibardia және Λαγουβαρδία, Lagoubardia) – Италия түбегіндегі Ломбардтар бақылаған аумақтарды атау үшін Византия империясында қолданылған термин. Тоғызыншы және оныншы ғасырларда бұл атау сондай-ақ Оңтүстік-Шығыс Италияда орналасқан Лонгобардия темасы деп белгіленген Византияның әскери-азаматтық провинциясына (немесе темасына) берілді.

Тарих

Бұл термин дәстүрлі түрде Ломбард иеліктері үшін қолданылған, сонымен хроникашы Теофан Исповедник «Ұлы Лонгобардия» (грекше: Μεγάλη Λογγοβαρδία; латынша: Longobardia major) – яғни Солтүстік Италиядағы Ломбардтар патшалығы, және «Кіші Лонгобардия» (латынша: Longobardia minor) деп ерекшелендірген, ол Оңтүстік Италияны, Беневенто, Сполето, Салерно және Капуа Ломбард герцогтықтарын, Византия иеліктерін, сондай-ақ Византия билігі астындағы қала-мемлекеттерді (Неаполь, Гаета және Амальфи) қамтыды. Ең қатаң және техникалық мағынасында бұл атау қазіргі Италияның Апулия аймағын және Базиликатаның бір бөлігін қамтыған провинцияға (тема) сіңдірілген, ал Бари оның астанасы болды. Оның нақты шығу тегі мен эволюциясы толыққанды анық емес. 880 жылдардың ортасында Никефор Фокастың және оның ізбасарларының жорықтары Византияның бақылауындағы аумақты кеңейтті, оған Калабрия, Апулия және Базиликата кірді. Тіпті 891 жылы Оңтүстік Италиядағы Ломбардтардың билігінің орталығы – Беневенто да жаулап алынды. Лонгобардияның тақырып ретінде алғашқы айрылысы осы уақытқа сәйкес келеді, бірақ бастапқыда ол Византия империясының басқа еуропалық тақырыптарымен бірлесіп басқарылғандай көрінеді: Лонгобардияға арналған стратегия тек 911 жылдан бастап куәландырылған. 938 және 956 жылдары ол сондай-ақ Калабрия тақырыбымен біріктірілген, бірақ бұл біріктірудің ұзақтығы белгісіз. Дегенмен, шамамен 965 жылдан кейін екі тақырып жаңа Италияның Катепанатына біріктірілді, ал катепанның ордасы қайтадан Бариде орналасты. Варяг гвардиясы Византия армиясының құрамында олар Лангбардланд деп білетін аймақта бірнеше жорықтарға қатысты; олардың скандинавиялық отанында олардың ерліктері Италия рундік тастарында мәңгі есте қалды.