АҚШ-тағы өлім жазасынан босатылған адамның тарихы

Кіріспе

Америкалық бұрынғы өлім жазасы күтіп тұрған сотталған Керри Макс Кук (1956 жылы туған) – 1977 жылы 21 жасар Линда Джо Эдвардсты зорлап өлтірді деген айыппен жаңсақ сотталып, өлім жазасына кесілген.

Өмірбаян

Керри Макс Кук Батыс Германияның Штутгарт қаласында дүниеге келді және 1972 жылы отбасымен бірге Техасқа көшіп келді. Ол Техас түрмесінде 20 жылдан астам өлім жазасын күтті. Бостандыққа шыққаннан бері ол өлім жазасына қарсы белсенді болып, АҚШ және Еуропа бойынша сөз сөйлейді. Кук 2008 жылы HarperCollins баспасында жарық көрген «Әділеттің ізбен» атты кітабын жазды, онда оның айыпталуы, оған әкелген прокурорлық тәртіпсіздіктер мен оның кінәсіздігін дәлелдеуге жасаған күресі туралы толық мәлімет берілген. «Әділеттің ізбен» кітабы Mystery Writers of America ұйымының Эдгар сыйлығына ұсынылды. Ол кітапты жазу үшін Сорос әділеттілік стипендиясын алды. Мемуардың алғы сөзінде ФБР-дің бұрынғы директоры және федералды судья Уильям С. Сешнс: «Керри Макс Кук Техастағы өлім жазасының камерасында өткізген 22 жылын, ол жасаған жоқ қылмыс үшін, өте қатты және әсерлі түрде баяндады. Кітапта оның кінәсіздігін дәлелдейтін куәліктер жиналғанмен, кінәсіздігіне қарамастан, оны босатуға келмейтін, нашар сот жүйесіне қарсы күресі суреттелген. Ең таңғаларлығы, ол енді бостандыққа шығып, басқалардың өзі сияқты азаптауын болдырмауға бейілді», – деп жазған. Кук – Эрик Дженсен мен Джессика Бланктың «Ақталғандар» пьесасындағы алты адамның бірі, олардың әрқайсысының тағдыры трагикалық. Пьесада олардың қалай кісі өлтіруде айыпталып, өлім жазасына кесілгені және түрмеде бірнеше жыл өткеннен кейін қалай ақталғаны көрсетіледі. Кук көбінесе пьесада жеке өзі қатысады. «Ақталғандар» 2005 жылдың 27 қаңтарында CourtTV кабельді телеарнасында көрсетілді. Фильмде Керри Кук рөлін Эйдан Квинн сомдады. Фильмнің соңында актерден Керри Кукке көшкенде, ол өзінің тәжірибесі, отбасы және кітап жазу туралы айтады. Түрмеден шыққанмен және кінәсін мойындамағандықтан, Техас заңы бойынша Кук әлі де кісі өлтіруші деп есептеледі. Кук пен оның адвокаты Марк МакПик қылмыс орнынан алынған заттарға ДНК-тестілеу жасау туралы өтініш берді. МакПик сонымен қатар Куктің алғашқы екі ісін қараған бұрынғы округ прокуроры Джек Скиннің істен шеттетілуін сұрады, себебі Скин ДНК-тестілеу туралы өтінішті қарауға тиіс болды. 2012 жылдың 9 сәуірінде Далластағы әкімшілік судья Джон Овард Куктің ДНК-тестілеу туралы өтінішін қабылдады, бірақ істі Смит округінен көшіру туралы өтінішін қабылдамады, себебі Техас Қылмыстық Апелляциялық соты бұл округ прокурорларының «өте ауыр тәртіпсіздік жасағанын» анықтаған еді. Куктің атын ақтау үшін күресін Change.org онлайн петиция сайты қолға алды. 2016 жылдың 6 маусымында прокурорлар Керри Макс Кукқа қарсы қозғалған қылмыстық істі тоқтатуға келісті, бұл Джеймс Мейфилдтің құрбанмен бірнеше апта бойы қарым-қатынас жасамағаны туралы жалған куәлік бергеніне байланысты болды.

Kerry Max Cook was born in Stuttgart, West Germany, and moved to Texas with his family in 1972. He served over 20 years in a Texas prison on Death Row. Since his release, he has become an activist against the death penalty, speaking across the United States and in Europe. Cook wrote Chasing Justice, which was published by HarperCollins in 2008, that details his conviction, the widespread prosecutorial abuses which led to it, and the battle to prove his innocence. Chasing Justice was nominated for the Edgar Award by Mystery Writers of America. He was awarded a Soros Justice Fellowship to write the book. In an advance blurb for the memoir, former FBI Director and Federal Judge William S. Sessions noted, "Kerry Max Cook has written a brutal but compelling account of his 22 years on Texas’s death row for a murder he did not commit. The book depicts his struggles against all odds to free himself from an inept justice system that would not let go, despite mounting and eventually overwhelming evidence of his innocence. What is perhaps most amazing is the grace with which he now lives his life as a free man, determined to prevent others from suffering the horrors he endured." Cook is one of six people whose stories were dramatized in the play The Exonerated by Eric Jensen and Jessica Blank. This details how each individual was convicted of murder and sentenced to death, in addition to their exoneration after varying years of imprisonment. Cook often personally participates in the play. The Exonerated has been made into a film, which first aired on the CourtTV cable television station on January 27, 2005. Kerry Cook is portrayed by Aidan Quinn in the film. At the end the film fades from the actor to Cook himself who talks about his experience, his family and his book writing. Although he is out of prison and has never admitted guilt, Cook is still considered a convicted murderer under Texas law. Cook and his lawyer Marc McPeak have filed a motion to perform DNA tests on physical evidence found at the murder scene. McPeak also filed a motion to recuse Judge Jack Skeen, the former district attorney who prosecuted Cook's first two trials, as Skeen would be the one to hear the DNA testing motion. On April 9, 2012, Administrative Judge John Ovard of Dallas granted Cook's request for DNA testing but denied his plea to move the case out of Smith County, where prosecutors who originally tried his case were found by the Texas Court of Criminal Appeals to have committed "egregious prosecutorial misconduct." Cook's battle to clear his name has been taken up by the online petition site Change. org. On June 6, 2016, prosecutors agreed to drop the charges against Kerry Max Cook; this was motivated in part by James Mayfield's admission that he had lied about not having sex with the victim for weeks.