Кіріспе

Шейх Казим и Самандар (کاظم سمندر; 1918 жылы қайтыс болды), Самандар деп белгілі болған, Бахаулланың – Бахаи дінінің негізін қалаушының көрнекті ізбасары болды. Ол баби және шейхи тарихы бар Қазвин қаласының белгілі Бахаи отбасында дүниеге келді. Бахаулла оған жоғары құрмет көрсетіп, оны Өзінің он тоғыз Апостолының бірі деп атады.

Ерте өмір

Самандар 1844 жылдың ақпанында Қазвин қаласында Шейх Мұхаммед Қазвиннің аман қалған ең үлкен ұлы ретінде дүниеге келді. Шейх Мұхаммед бабилердің ерте өкілдерінің бірі болды, кейін бахаи дінін қабылдады. Оның әкесі Қазвинде бекініп, Мах Куда түрмеде отырған Бабтың қасында болды. Кейін Шейх Мұхаммедті Бахаулла Набиль деп атады. Ол Сийид Казимнің құрметіне аталған, оның отбасы осы кісімен тығыз байланыста болған. Оның анасы Тахиридің шәкірті болған. Самандар бай саудагерлер отбасынан шыққан, ал Шейх Мұхаммед Қазвиннің бизнесі сәтті болды. Ол өте ерте жасынан бахаи дініне берілгендігін көрсетті және бала кезіндегі қуғын-сүргін күндерін жақсы есте сақтады.

Белгілілігі

Самандар Қазвинде тұрғанда, өте белсенді азалилер тобы Бахаулла мен оның талаптарын сынап, дау айта бастады. Самандар Азалилердің де, Бахаулланың да жазбаларын зерттеді. Содан кейін ол Бахауллаға берік сенушіге айналып, азалилерді жамандап, олардың талаптарының негізі жоқ екенін жазған кітапша шығарды. Бұл құжат кеңінен таралды және Қазвинде азалилердің ықпалын азайтты. Бахаулла Мұхаммед Казим Казвинидің есімін, парсы тілінде "феникс" деген мағына беретін Самандар деп өзгертті. Бахаулла Самандарға оның құрметіне көптеген тақталар мен дұғалар жіберді, олардың көп бөлігі бүгінге дейін сақталған. Олардың ең танымалсы – Самандарға арналған «Лаух-и Фуад» (Фуад тақтасы). Ол Персияда дінді үйретуде талмай еңбек етті. Иранды аралап, Бахаи дінінің және оның қағидаларының негіздерін үйретті. Абдул-Баха да онымен үнемі хат алмасып тұрды. Оның көптеген балалары болды – ұлдары мен қыздары, олардың барлығы Персияның белгілі Бахаи отбасыларына үйленді. Оның ең танымал баласы, әлде Таразулла Самандари, Құдайдың ісі үшін белсенді қызметкері. Акрада Самандардың қызы Турая Ханум Бахаулланың кіші ұлы Мирза Дияуллаға үйленді. Кейін ол келісімді бұзып, Самандарды қатты ренжітті. Ол Бахаулла мен Бахаи қасиетті отбасын (Абдул-Баха, Асийе Ханум, Бахийе Ханум және Мунире) көру үшін Аккаға екі рет қажылық жасады.

Өлім

Саманадар 1918 жылдың 5 ақпанында дүниеден өтті. Шоги Эффенди оны «Құдайға деген махаббаттың жалыны» деп сипаттап, Бахаулланың Апостолдарының бірі деп атады. Оның «Тарих-и Самандар» атты естеліктері жиі сілтеме жасалып, Бахаи тарихының құнды көзі саналды. Оның туыстары Самандари тегімен танымал.