Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
жергілікті атауы=Тетевен|
бөлініс атауы1=Ловеч|
халықтың жалпы саны=10,733|халықтың қалалық саны=21374|халық туралы ескертулер=
native name=Тетевен|
subdivision name1=Lovech|
population total=10,733|population urban=21374|population footnotes=
География
Тетевен таулы аймақта, Балқан тауларының етегінде, Страуш, Петрахиля, Червен, Трескавец және Вежен шыңдары арасында орналасқан. Вит өзені қала арқылы иректеп ағады. Тетевен ауданының биіктігі 340-ден 2100 метрге дейін жетеді, ал қала орталығының биіктігі 415 метрді құрайды. Климаты қоңыржай континенттік, суық қыстар мен салқын жаздармен сипатталады. Тетевеннің аумағы шамамен 697 км², бұл Ловеч облысының аумағының 16,86% құрайды.
Teteven is located in a mountainous area, in the foothills of the Balkan mountains between the peaks Ostrich, Petrahilya, Cherven, Treskavets and Vezhen. The river Vit meanders through the town. The altitude of Teteven district varies from 340 to 2100 m, and in the town center it is 415 m. The climate is temperate continental with cold winters and cool summers. The territory of Teteven is about 697 km2, which is 16.86% of the territory of Lovech district.
Тарих
Қала алғаш рет 1421 жылы жазбаша құжатта еске алынған. Қаланың аты сол жерге қоныс аударып, қаланың негізін қалаған Тетьё (Тетьев әулеті) деген адамның отбасынан шыққан деп саналады. Қала атының ескі нұсқалары Тетювен және Тетювене болып табылады. 16-17 ғасырларда өркендеген Тетевенге 1801 жылы ұйымдасқан түрік қарақшылары шабуыл жасап, қаланы өртеп, дерлік толығымен қиратты. 3000 үйдің ішінде тек төртеуі ғана сақталды. Кейін қала қайта жаңғырып, 19 ғасырда Болгарияның тәуелсіздігі үшін қарулы күреске белсенді қатысты, Васил Левски ұйымдастырған көтеріліс желісінің бір бөлігі – революциялық комитетке пана берді. Әр жазда Тетевенде Болгария шахмат күнтізбесіндегі маңызды оқиғалардың бірі – ірі шахмат турнирі өткізіледі.
The town was first mentioned in a written document in 1421. It is thought that the town's name comes from the family of a certain Tetyo (Tetyov rod), who settled in the area and founded the town. Older variants of the town's name found in documents are Tetyuven and Tetyuvene. A thriving city in the 16th and 17th centuries, Teteven was raided by organised Turkish brigand groups in 1801, burnt down and almost completely destroyed, with only four houses surviving out of a total of 3,000. The town later revived and was active in the armed struggle for Bulgarian independence in the 19th century, sheltering a revolutionary committee part of Vasil Levski's organised rebel network. Each summer a large chess tournament, one of the biggest events in Bulgaria's chess calendar, is held in Teteven.
Құрмет
Антарктидадағы Оңтүстік Шетланд аралдарындағы Ливингстон аралындағы Тетевен мұздығы Тетевен қаласының атымен аталған.
Teteven Glacier on Livingston Island in the South Shetland Islands, Antarctica is named after Teteven.
Көрікті жерлер
Тетевен айналасындағы табиғаттың сұлулығын, биік төбелер мен Петрахиля, Страуш, Червен және Равни Камак шыңдарын (олар көптеген тарихи оқиғалардың куәсі болды), Вит өзенінің салқын желдерін және ғасырлар бойы сақталған рухты – көптеген ескерткіштерде, ежелгі болгар сәулетінде, салт-дәстүрлер мен әдет-ғұрыптарда ұштастырады. Қалаға сапар шеккенде көріп қалған көріністерге таң қалған Иван Вазов: «Егер Тетевенге келмесем, туған Болгарияма жатсып қалатын едім. Мен шарлап, саяхаттадым, бірақ осыдан да керемет жұмақ көрген емеспін» деп айтқан. Тетевенде Болгария туристік одағының жүз ұлттық туристік нысанының бірі саналатын тарихи мұражай орналасқан.
Teteven combines the beauty of the surrounding scenery with the towering hills and peaks Petrahilya, Ostrich, Cherven and Ravni Kamak (they have witnessed many historical events), the cool breeze of the Vit river, and the spirit of centuries past, hovering in the multitude of monuments, ancient Bulgarian architecture, and customs and manners that have remained intact in time. Astounded by the sights revealed before him in his visit to the town, Ivan Vazov has exclaimed: "Had I not come to Teteven, I would have remained a foreigner to mother Bulgaria I have been wandering, I have been rambling, but I have not seen a more wondrous paradise." There is a historical museum in Teteven, which is among the Hundred National Tourist Sites of the Bulgarian Tourist Union.