Кіріспе

Гатино, Квебек қаласының автобус жүйесі

Rapibus – Société de Transport de l'Outaouais (STO) үшін Квебек провинциясының Гатино қаласындағы жылдам автобус транзит жүйесі. Құрылысы 2013 жылдың жазында аяқталды және күзде қызмет көрсету басталды. Rapibus қаланың солтүстік және шығыс аймақтарындағы дамып келе жатқан шағын аудандардағы тұрғындарға қызмет көрсетуді жылдамдатуға бағытталған, бұл қазіргі автобусқа арналған жеке жолақтармен қызмет көрсететін маңызды бағыттардағы кептелісті азайту арқылы жүзеге асырылады. Оттава қаласына тікелей байланыс бар.

Даму процесі

1990 жылдары STO және Communauté Urbaine de l'Outaouais Отауа қалалық округінде қоғамдық көлікті жақсарту жоспарларын бастады, себебі бірнеше аудандарда, әсіресе қаланың шығыс бөлігінде Квебек тас жолының 50-ші шақырылымында, сондай-ақ Гатино және Оттава өзендерін кесіп өтетін басқа да көпірлерде жол жүру мәселелері күшейді. Сол кезде CUO болашақ жылдам транзит дәлізін салу үшін қолданыстағы теміржол дәліздерін, оның ішінде Канадтық Тынық мұхиты желісін артықшылыққа ие етті, бұл қаланың ең тығырызған аудандарынан өтуге мүмкіндік беретін еді. Сондай-ақ Оттаваға облысаралық байланысты жақсарту жоспарланған. Жаңа зерттеулер жүргізілгенге дейін 1990 жылдардың соңы мен 2000 жылдардың басында қызметті жылдамдату үшін Гребер, Фурнье, Мейсоннеув және Александр Таше бульварларында, сондай-ақ Портаж көпірінде бірнеше жаңа автобус жолақтары салынды. 2000 жылдары экологиялық бағалаулар басталды, бірақ федералдық және провинциялық деңгейде мемлекеттік қаржыландыру бірден қолжетімді болған жоқ. 2005 жылы жоба қарқынды дамуға ие болды, Марк Бюро муниципалдық сайлауда Ив Дюшармды жеңіп, Гатино қаласының мэрі болды. Сайлау кампаниясы кезінде Бюро Rapibus жүйесін өзінің басты басымдықтарының бірі ретінде атады. Сайлауда жеңіске жеткеннен кейін бірнеше ай өткен соң, Гатино қаласы мен Квебек үкіметі жобаны қаржыландыру сомасы бойынша келісімге келу үшін келіссөздер жүргізді. Гатино қалалық кеңесінің бірқатар мүшелері, мэр бюросы, STO әкімшілік қызметкерлері және Квебек провинциялық үкіметінің министрлері, соның ішінде бұрынғы қаржы министрі Мишель Одет және көлік министрі Мишель Депре, сондай-ақ Қаржылық кеңес президенті Моник Жером Форже 2006 жылдың 6 желтоқсанында Квебек қаласында кездесті. Кездесуден кейін Бюро үкіметтен 150 миллион долларлық қаржыландыруды қамтамасыз ететін болашақ келісімге үміттү екенін мәлімдеді. Алайда, 2007 жылдың ақпан айында Отауа аймағына жауапты министр Беноа Пеллетье журналистерге жобаны қысқа мерзімде жүзеге асыру қиын болатынын және 2007 жылдың 20 ақпанында провинциялық сайлауға дейін Квебек бюджетінде қаржыландыру қарастырылмағанын айтты. Кейін Квебек премьер-министрі Жан Шаре сайлау кампаниясы кезінде жобаны 2010 жылға дейін аяқтауға уәде берді және жобаға 75 миллион доллар бөлді. Үкіметтен қаржыландыру күтіп тұрған STO президенті және Гатино қалалық кеңесінің мүшесі Луиза Пуариер 2007 жылдың ақпан айының соңында жобаны қолдау үшін жергілікті тұрғындардың қызығушылығын арттыру мақсатында радио және теледидарлық науқанды бастады. Облыстық сайлаудан кейін Шарест үкіметі жобаға маңызды қаржыландыруды қамтитын екінші бюджетті ұсынды, ол 2007 жылдың 1 маусымында Ұлттық ассамблеяда қабылданды. 2007 жылдың 26 қазанында Пуариер, Пеллетье, Квебектің жаңа көлік министрі Джули Буле және федералдық көлік министрі және бұрынғы STO президенті Лоуренс Кэннонның қатысуымен өткен баспасөз конференциясында ресми хабарландыру жасалды. Квебек үкіметі 146 миллион доллар инвестиция салады, ал Гатино қаласы қалған шығындарды (49 миллион доллар) қаржыландырады, ал жобаға тікелей федералдық үкіметтен қаржыландыру болмайды. Rapibus жүйесін іске қосудың бастапқы күні 2007 жылға белгіленген, бірақ процесс баяулағандықтан 2010 жылға шегерілді. Көптеген экологиялық бағалаулар жүргізілді, себебі маршруттың бөліктері Казино маңындағы Лейк Лими саябасы және қаланың шығыс жағындағы Биушамп көлі саябасы сияқты жасыл аймақтардан өтетін еді. Құрылыс 2008 жылдың соңында немесе 2009 жылдың басында басталып, 2010 жылдың күзінде аяқталуы күтілді, бірақ ол бір жылға кейінге қалды. Rapibus құрылысы 2009 жылдың соңында басталды және 2013 жылы аяқталуы жоспарланған. Жобаның негіргі тасы 2009 жылдың 30 қарашасында болашақ Монкалм станциясының орнында салынды.

Ерекшеліктері

Rapibus Оттава транзит жолының OC Transpo нұсқасына ұқсас. Транзит жолы сияқты, ол да жоғары сыйымдылыққа ие буыны бар автобустар мен басқа да STO көліктеріне, соның ішінде Пара Транзит қызметіне, инспекторларға және жедел жәрдем көліктеріне арналған. Автобус жолы (2031 жылдан кейін жеңіл рельстік көлікке айналуы мүмкін) қазіргі уақытта қаланың шығыс жағында Лабросс және Сент-Рене бульварларының маңында басталып, Квебек-Гатино темір жолының бойымен (Малони және де-ла-Карриер бульварларының қасында) Халл қаласының орталығына қарай созылады. Гатино өзенінің үстіндегі көпір жылдам транзит жолына, сондай-ақ Лими көлінің жанындағы велосипед жолдарына кеңейтілді. Жоба жарияланған кезде қала Rapibus қаланы айтарлықтай өзгертетінін мәлімдеді, ал Бюро бұл аймақтағы жобаға үкіметтің ең үлкен үлесі екенін қосты. Бюро мен Пуариер автобус жолы бойында жаңа жұмыс орындары мен тұрғын үйлерді қамтитын бірнеше жобаға серпін беретінін, парниктік газ шығарылымдарын едәуір төмендететінін және жолаушылар ағынын 15-25 пайызға арттыратынын атап өтті. Де-ла-Сите станциясының жанында ірі спорт кешені мақұлданды және 2009 жылға дейін аяқталуы жоспарланған. Сонымен қатар, Халл аймағында Квебек университетінің екі Халл кампусын біріктіруді және Сан-Жозеф бульвары бойындағы Rapibus аялдамасына жақын шығысқа қарай кеңейтуді жоспарлап отыр, бұл Александр Таше кампусынан тыс орналасқан факультеттерге (негізінен, солтүстікке бірнеше блок қашықтықтағы Люсьен Браулт кампусындағы факультеттер) қосымша ғимараттар салуға мүмкіндік береді. Толық аяқталғаннан кейін желінің негізгі бөлігі Гатино аймағындағы Лорран бульварынан басталып, CFQG желісі бойымен Александре Таше және Сент-Жозеф бульварларының қиылысына жақын, Салаберри қару-жарақ қоймасының артында және Квебек университетінен шығысқа қарай созылады. Бастапқы жоспарлар бойынша желі Монкалм көшесі мен Квебек автожолының 50-ші нөміріне жақын аяқталуы тиіс еді. Екінші сегмент Халл-Челси-Уэйкфилд темір жолының Ла Карьер бульвары мен Фриман-роуд аралығында жүреді. Аяқталған автобус жолының жалпы ұзындығы шамамен 17 шақырымды құрайды және жобаның қазіргі құны шамамен 195 миллион долларға бағаланады. Таше UQO станциясы бастапқыда жоспарға енбеген, бірақ ашылуға дейін қосылды, және оған екі Rapibus маршруты қызмет көрсетеді. Көптеген станцияларда тұрақ және жүру мүмкіндігі қарастырылған.

Негізгі сегмент

Taché UQO: Бұл Rapibus бағытының ең оңтүстік станциясы, бірақ ол соңғы аялдама емес. Атауынан көрініп тұрғандай, ол 100 Alexandre Taché бульвары, Université de Québec en Outaouais университетіне жақын орналасқан. Екі Rapibus бағыты – солтүстік және оңтүстік аялдамалары арқылы осы станцияға қызмет көрсетеді: 800-бағыт Allumettières аялдамасына дейін сағат 6:15-тен 22:54-ке дейін, ал 18-бағыт Tunney's Pasture аялдамасына дейін тек қана жүк көтерілімі жоғары шақта ғана қолжетімді. Екі бағыт та Rapibus дәлізі бойынша Lorrain аялдамасына дейін жүреді. Сонымен қатар, бірнеше Rapibus емес бағыттар Taché UQO станциясының батыс және шығыс аялдамаларына қызмет көрсетеді. Монкальм: ол Монкальм көшесі мен 50-ші автожолдың жанында орналасқан. Taché UQO-дан екі Rapibus бағытынан басқа, Mackenzie King аялдамасына бағытталған 400-бағыт Taché UQO станциясына қызмет көрсетпейді, бірақ Монкальм және Rapibus дәлізінің барлық бөлігіне, Lorrain аялдамасына дейін қызмет көрсетеді. Les Galeries de Hull: ол Les Galeries de Hull сауда орталығынан шығысқа қарай, 5 минуттық жерде орналасқан. Сауда орталығында Rapibus қызметі жоқ батыс автобус аялдамалары да бар. Казино: Бұл станция Казино дю Лак-Лиамиде орналасқан. Лак-Лими: Квебек-Гатино теміржолы мен Халл-Челси-Уэйкфилд бу локомотивінің қиылысында, Гатино өзенінен батысқа қарай орналасқан. Осы стансадан шығысқа қарай қозғалатын Rapibus бағытындағы автобустар бір жолақты көпір арқылы өтуі керек. Де-Ла-Гаппе: Квебек автожолының 50-ші нөмірі мен Малони бульварының қиылысында, сауда орталығы және Wal-Mart орналасқан жерде орналасқан. Осы стансадан батысқа қарай қозғалатын Rapibus бағытындағы автобустар бір жолақты көпір арқылы өтуі керек. Les Promenades: ол Promenades de l'Outaouais сауда орталығының солтүстігінде, 3 минуттық қашықтықта орналасқан. Сауда орталығында Rapibus қызметі жоқ оңтүстік автобус аялдамалары да бар. Де-Ла-Сите: Малони және Ла-Сите бульварларының жанында орналасқан. Жақын жерде CEGEP de l'Outaouais Gatineau кампусы, Maison de la Culture ойын-сауық орталығы, Centre Slush Puppie спорт кешені, Cinéma 9 кинотеатры және Nickels Grill & Bar мейрамханасы бар. Бұл станция 97-бағыттың батыс аялдамасы. Гуен: Малони Эст және Монте Пайментке жақын орналасқан. Жақын жердегі сауда орындары Village des Valeurs және U Haul, ал мейрамханалар St Hubert және PlayPlace бар McDonald's. Лабросс: Лабросс бульвары, Малони және Сент-Рене бульварларының арасында, Жан-Рене Монетт паркі мен тұрақ орнының оңтүстігінде орналасқан. 2023 жылдың 28 тамызына дейін бұл Rapibus бағытының шығыс аялдамасы болды.

OC Transpo желісіне қосылу

2000-шы жылдары Оттава қаласы өзінің O Train жеңіл темір жол желісін Бейвью станциясынан Гатинеоға қарай кеңейту жоспарларын қарастырды, онда ол қолданыстағы бөлімге қосылатын еді. Поезд Принс-о-Уэльс көпірі арқылы өтіп, Казино-дю-Лак-Леамиде аяқталуы тиіс болған, сонымен қатар алдағы жылдары кеңейту жоспарлары бар Квебек университетіне де қызмет көрсетуге мүмкіндік беретін еді. 2007 жылы солтүстік-оңтүстік жеңіл темір жолдың орталыққа және Баррхейвен орталығына кеңейтуі тоқтатылғаннан кейін, бұрынғы либерал министр Дэвид Колленетт басқарған Көлік жұмыстық тобы комитеті аймақтағы қоғамдық көліктің болашағын зерттеді және Бейвьюдан Уэйкфилдке дейін, Казино арқылы (екінші желі аяқталатын жерде) темір жол желісін ұсынды. Сондай-ақ, Гатино қаласының орталығынан Массон-Анжерге дейін жүретін тағы бір желі қарастырылды, ол Гатино және Халл аймақтарындағы бар жер темір жолдарымен және барлық Rapibus бағыттарымен қатар жүретін еді. Гатино қаласы, оның ішінде мэр Бюро, ұзақ мерзімді перспективада темір жол қызметін қосуды қарастырмас бұрын, алдымен автобус желісін дамытуға басымдық беретінін мәлімдеді. Rapibus жобасы Оттаваға тікелей көпір байланысысыз іске асырылды, бірақ провинцияаралық көпірлерге қатысты жоспарлар аясында Принс-о-Уэльс көпірінің экологиялық бағалауын жүргізуге мүмкіндік туды, бұл Гатинеу мен Оттава арасындағы болашақ байланыстарды зерттеуге бағытталған еді. 2007 жылдың ақпан айында провинцияаралық транзит көпірінің құрылысы туралы зерттеу тоқтатылды. Алайда, жыл соңында Оттава қаласы 2007 жылдың жазында провинцияаралық байланыстар мен Rapibus желілеріне арналған жаңа экологиялық зерттеуді қайта қарастыру мүмкіндігін көтерді, бұл болашақ көлік инфрақұрылымы үшін жоғары деңгейдегі үкіметтен қаржыландыру сұраныстарының бір бөлігі болды. Бұл жобалар Оттава қалалық кеңесі мен мэр Ларри О'Брайеннің басты басымдықтары болып табылды. Бұл мүмкіндік жаңа көпірлерге арналған жаңа дәліздер қосылған кезде тағы да айтылды. Оттава қаласының мәліметінше, соңғы 10 жылда Гатинодан Оттаваға барушы адамдардың саны 25%-ға өсті. Алдыңғы транзиттік кеңейту жоспарында, 2009 жылы бастапқы солтүстік-оңтүстік жеңіл темір жол кеңейтуі аяқталуға тиіс болған кезде, OC Transpo Монкальм станциясын Орлеанға байланыстыратын 90 сериялы бағытты қосуды жоспарлады, осылайша OC Transpo мен Гатиноның жылдам транзиттік жүйесі арасындағы байланыс орнатылатын еді.

Ашылу проблемалары

Жаңа жүйе 2013 жылдың 19 қазанында қолданысқа енді. Келеңсіз жағдайлар тіркелді. Алғашқы үш апта ішінде дәліз бойында төрт көлік соқтығысы болды, олардың барлығы светофорда тоқтамаған жүргізушілердің кінәсінен туды. Кейбір клиенттер жаңа сапар уақытының күніне 35 минутқа дейін ұзарғанын айтты, бірақ Casino du Lac Leamy, жақын маңдағы мемлекеттік кеңселер, сауда орталықтары және CEGEP de l'Outaouais (Халл) сияқты басқа да аймақтарға бару уақыты қысқарды. Кейбір жолаушылар наразылықтарын білдіру үшін митингілер ұйымдастырды.