Бүйрек физиологиясы: Су тазалану (CH2O) – организмнің су алмасуын бағалауға көмектесетін, плазмадан ерітіндісіз судың тазалану мөлшері. Гидратацияны анықтау.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бүйрек физиологиясында еркін су клиренсі (CH2O) – бірлік уақыт ішінде ерітіндісіз судан тазартылған қан плазмасының көлемі. Оның қолданылуының мысалы – адамның гидратациялық жағдайын анықтау. Теориялық тұрғыдан алғанда, еркін су клиренсі плазма осмолярлығына тең изоосмотикалық зәрдің өндірісімен салыстырылуы керек. Егер адам плазмадан сұйытылған зәр шығаратын болса, онда еркін су клиренсі оң мәнге ие болады, яғни теориялық изоосмотикалық сүзгіден өзге, зәрмен таза су да шығарылады. Егер зәр плазмадан шоғырланған болса, онда зәрден еркін су тартылып алынады, бұл еркін су клиренсі үшін теріс мән береді. Әдетте, еркін су клиренсі теріс мәнге ие болады, себебі бүйрек көбінесе адам денесіндегі су артық болған жағдайларға емес, шоғырланған зәр шығарады.
In the physiology of the kidney, free water clearance (CH2O) is the volume of blood plasma that is cleared of solute free water per unit time. An example of its use is in the determination of an individual's state of hydration. Conceptually, free water clearance should be thought of relative to the production of isoosmotic urine, which would be equal to the osmolarity of the plasma. If an individual is producing urine more dilute than the plasma, there is a positive value for free water clearance, meaning pure water is lost in the urine in addition to a theoretical isoosmotic filtrate. If the urine is more concentrated than the plasma, then free water is being extracted from the urine, giving a negative value for free water clearance. A negative value is typical for free water clearance, as the kidney usually produces concentrated urine except in the cases of volume overload by the individual.
Шолу
Ең қарапайым түсіндірме бойынша, бүйрек ерітінді және таза (ерітіндісіз) судан тұратын зәр шығарады. Бүйрек қан плазмасын қаншалықты жылдам бір заттан (ол су немесе ерітінді болсын) тазартатын болса, соның шамасы бүйрек клиренсі деп аталады, ол зәр шығару жылдамдығымен байланысты. Плазма ерітіндіден қаншалықты жылдам тазартылатын болса, соның шамасы осмолалық клиренс; ал плазма ерітіндісіз судан қаншалықты жылдам тазартылатын болса, соның шамасы ерітіндісіз су клиренсі болып табылады.
At its simplest, the kidney produces urine composed of solute and pure (solute free) water. How rapidly the kidney clears the blood plasma of a substance (be it water or solute) is the renal clearance, which is related to the rate of urine production. The rate at which plasma is cleared of solute is the osmolal clearance; the rate at which plasma is cleared of solute free water is the free water clearance.
Интерпретация
Судың еркін клиренсі организмнің суды қалай реттейтінін бағалауға мүмкіндік беретін көрсеткіш. Судың еркін клиренсі нөлге тең болса, бүйрек плазмаға қатысты изосмотикалық несеп шығарып тұр дегенді білдіреді. Нөлден жоғары мәндер бүйректің ерітіндісіз суды бөліп шығару арқылы сұйылтылған несеп өндіріп жатыр екенін көрсетеді. Нөлден төмен мәндер бүйректің суды сақтап қалып отырғанын (әдетте антидиуреттік гормонның, АДГ-нің әсерінен) және оның нәтижесінде шоғырланған несеп өндіріліп жатырғанын білдіреді.
Free water clearance can be used as an indicator of how the body is regulating water. A free water clearance of zero means the kidney is producing urine isosmotic with respect to the plasma. Values greater than zero imply that the kidney is producing dilute urine through the excretion of solute free water. Values less than zero imply that the kidney is conserving water (likely under the influence of antidiuretic hormone, ADH), resulting in the production of concentrated urine.