Себастьян Стоскопф: Немец суретшісі және табиғат көріністерінің шебері

Кіріспе

Неміс суретшісі

Себастьян (немесе Себастьян) Стоскофф (13 шілде 1597 – 10 ақпан 1657) – Эльзас суретшісі. Ол өзінің заманындағы ең маңызды неміс натюрморт суретшілерінің бірі саналады. 1930 жылдан кейін қайта жаңғырылып табылған оның туындыларында тостағандар, кеселер және әсіресе шыныаяқтар бейнеленген. Натюрморт суреттерінің бастапқы кезеңіне тән бірнеше затқа дейін шектеу Стоскоффтың суреттерінде де көрініс береді. Оның негізгі туындылары туған қаласы Страсбургте ілінген, бірақ әлемдегі ең маңызды өнер мұражайларының (MET, Лувр, KHM, Gemäldegalerie) кейбіреулерінде де Стоскоффтың суреттері бар.

Өмір

Себастьян Стоскопф 1597 жылы Страсбургте дүниеге келген. Оның әкесі 1590 жылдан бері қалада жұмыс істеп, бір атты көлікпен жүретін курьер немесе патшалық сүйемелдеуші болған. 1614 жылы Стоскопфтың әкесі Страсбург кеңесінен 17 жасар ұлына көмек сұрады. Ол ұлының сурет салу өнерін үйренуін қалады, себебі Себастьян 15 жасынан бері сурет салуда ерекше дарын көрсеткен. Кеңес қолдау көрсетуге келісіп, жас суретшіні алдымен Страсбург суретшісі және мыс кескіш Фридрих Брентельге жіберді. Алайда, ол тек сурет салу дағдысын жетілдіріп қана қойды, ал күткендей, сурет салу өнеріне енбеді. 1615 жылы Стоскопфтың әкесі қайтыс болды, ал жесір анасы танымал суретшіден оқыту үшін көмек сұрауға тағы бір рет Страсбург кеңесіне жүгінді. Содан кейін Стоскопфты Ханауда жұмыс істеген суретші Даниэль Сороға жіберді. Бастапқыда Сороға бұл идея ұнамады, өйткені ол шәкірттерін көбінесе туыстары мен жақын достарынан таңдап алатын. Бірақ ол кеңестің өтінішіне келісіп, «осы шәкірттен Альбрехт Дюрер жасаймын» деп уәде берді. Даниэль Сороның бірде-бір анық картинасы жоқ. Оның шәкірттеріне өнер дағдыларын қаншалықты жақсы жеткізгенін оның ұлдарының, басқа шәкірттерінің және Стоскопфтың жұмыстары арқылы ғана болжауға болады. 1619 жылы Соро қайтыс болғаннан кейін, Стоскопф оның шеберханасын шәкірттерімен бірге және шебер ретіндегі лауазымын өз қолына алды. Шәкірттерінің бірі – Жоахим фон Сандрарт, кейіннен танымал суретші болды және неміс тілінде өнер тарихы бойынша алғашқы маңызды еңбек жазды: «Teutsche Academie der Bau, Bild und Malerey Künste». Бұл еңбекте бұрынғы және замандас суретшілердің өмірі сипатталған, соның ішінде Ханаудағы шебері Себастьян Стоскопфпен өткен уақыты да жазылған. Франкфуртқа қоныстануға рұқсат алуға тырысқаннан кейін сәтсіздікке ұшыраған Стоскопф Парижге кетті. Ол шамамен 1622 жылдан 1639 жылға дейін сонда тұрды, бұл туралы тура емес мәліметтер мен париждіктердің мүлік тізімдерінен білуге болады. Оның үлкен форматтағы алғашқы туындылары да осы жерде жасалды, мысалы, «Жаз» және «Қыс» (қазір екеуі де Страсбургте сақтаулы). Сандрарттың замандас куәлігі оның Парижде тұрғанын растайды: «Ол жерден [Ханауды білдіреді] Францияға сапар шекті және көптеген жақсы туындыларды қалдырды; Парижден ол Италияға (мен оны 1629 жылы Венецияда көрдім), содан кейін қайта Парижге және одан әрі Страсбургке [ ]» барды. Стоскопф 1639 жылы Страсбургке оралды. Бұл отбасылық себептермен немесе Париждегі діни шиеленістің күшеюіне байланысты болуы мүмкін. Бір жылдан кейін ол Стелц гильдиясына қосылды, онда басқа суретшілер, мыс кескіштер және өнер шеберлері де мүше болды. Суретші мен гильдия арасында бірнеше дау болды, себебі Стоскопф тәуелсіз және жауапкершілігі өзінде болған суретші ретіндегі бостандығын жақсы көрді және әдеттегідей, шәкірттерімен жұмыс істейтін шеберхананы ашқысы келмеді. Ол Страсбургте байлыққа және беделге ие болды және 1646 жылы кіші әпкесінің күйеуімен үйленді. 1650 жылдан бастап Стоскопф өзін Идштейнге қарай бағыттап, өзінің шығармашылықтың соңғы кезеңінде граф Иоганн фон Нассау мен Идштейнмен тығыз және жақсы қарым-қатынас орнатты. Граф лютеран дінін ұстанды және Протестанттық Одақты қолдады. Ол сол кезде Стоскопфтың ең маңызды меценаты болды. Жоахим фон Сандрарт графпен Стоскопфтың картиналары туралы келіссөздер жүргізетін маңызды байланыс адамы болды. Себастьян Стоскопф 1657 жылы 60 жасында Идштейндегі қонақ үйде қайтыс болды. Оның көп ішімдік ішкеннен қайтыс болғаны айтылады. Шамамен 20 жылдан кейін, Стоскопфты өлтіру туралы мәліметтер сиқыршылыққа қатысты сот процесінде анықталды, онда мейрамхана иесі мен әйел қатысты. Иесі ашкөздікпен Стоскопфты өлтірген.

Sebastian Stoskopff was born in 1597 in Strasbourg. His father was employed by the city since 1590 and acted as a mounted courier or royal escort, driving a one horse carriage. In 1614, Stoskopff's father asked the Strasbourg council for help for his 17 year old son. He wanted him to be able to learn the craft of painting, since Sebastian had already been extremely talented in drawing and painting since he was 15. The council agreed to provide their support and probably sent the young artist at first to the Strasbourg painter and copper engraver, Friedrich Brentel. However, he only learned how to further refine his drawing and was not, as hoped, introduced to the art of painting. In 1615, Stoskopff's father died and his widowed mother went to the Strasbourg council once again to ask for support for training from a recognized painter. Stoskopff was then sent to Daniel Soreau, a painter who was active in Hanau. In the beginning, Soreau was not very enthusiastic, since he usually chose his apprentices from among his relatives and close friends. However, he finally complied with the request of the council and assured them that would "make an Albrecht Dürer of this apprentice". There is not a single definite picture by Daniel Soreau existing. It is only possible to draw conclusions about how well the master passed on his artistic skills to his students through the works of his sons, other apprentices of his workshop and through Stoskopff's works. After Soreau's death in 1619, Stoskopff took over his workshop with the apprentices, as well as his function as the master. One of the apprentices was Joachim von Sandrart, who later became a successful painter and who wrote the first important work on the history of art in the German language: "Teutsche Academie der Bau , Bild, und Malerey Künste". This work contains descriptions of the lives of earlier and contemporary artists, including descriptions of the time in Hanau with his master, Sebastian Stoskopff. After his attempt to get permission to settle in Frankfurt failed, Stoskopff went to Paris. He stayed there from about 1622 until 1639, which can be reconstructed from indirect reports and property inventories of Parisians. His first works in larger format were also created here, such as "Summer" or "Winter" (now both in Strasbourg). A contemporary statement from Sandrart proves his residence in Paris: "Von dannen [gemeint ist Hanau] verreiste er in Frankreich und hinterließ viele gute Werke; von Pariß zoge er nach Italien (allwo ich ihn zu Venedig Anno 1629 gesehen), hernach wieder zurück nach Pariß und so fürters nach Straßburg [ ] ("From there [meaning Hanau], he travelled to France and left many good works; from Paris, he moved to Italy (where I saw him in Venice in 1629), afterwards again back to Paris and further to Strasbourg [ ]"). Stoskopff returned to Strasbourg in 1639. This could have been for familial reasons or because of the strong increase of religious conflict in Paris. One year later, he joined the guild of Steltz, to which other painters, copper engravers and craftsmen in the arts belonged. There were several arguments between the artist and the guild after he joined it, among other things because Stoskopff loved his freedom as an independent and self responsible artist and did not want to operate a workshop with apprentices, as was usually done. He achieved wealth and prestige in Strasbourg and married the stepdaughter of his youngest sister in 1646. As of 1650, Stoskopff oriented himself more and more toward Idstein, where he maintained a close and good relationship to the Count Johannes von Nassau und Idstein in his last phase of creativity up until his death. The Count was a Lutheran and supported the Protestant Union. He was Stoskopff's most important patron at this time. Joachim von Sandrart was an important contact man who negotiated about Stoskopff's paintings with the Count. Sebastian Stoskopff died in 1657 at the age of 60 in a public house in Idstein. He was reportedly supposed to have died because of drinking too much alcohol. Nearly 20 years later, Stoskopff's murder became clear during an indictment for witchcraft, in which the owner of the public house and a woman were involved. The owner had killed Stoskopff out of greed.

Ықпал

Себастьян Стоскопфтың көркемдік композициясына Георг Флегельдің әсері болғанымен, оның өмір бойы Флегельді таныған-танымағаны немесе Флегельдің еңбектерін оның қайтыс болғаннан кейін көргені белгісіз. Сонымен қатар, оның ықпалы "айқын бірақ ұзаққа созылмаған" сияқты көрінеді.