Кіріспе

Кондилоидты процесс немесе кондилярлық процесс – адам және басқа сүтқоректілердің төменгі жақ сүйегіндегі (жамбас) кондильмен аяқталатын өсінді. Ол төменгі жақ сүйегінің тік өсіндісінен (короноидтық процесс) қалың және екі бөліктен тұрады: кондиль және оны тіреп тұратын мойын.

Кондиль

Жақсүйекшеңнің ең жоғарғы бөлігі – кондиль, сопақша-жақсүйек буынының буындық дискісімен буынысуға арналған буындық бетін ұсынады; ол алдыңғы жағынан артқа және бүйірінен бүйірге қарай дөңгелектелген, ал артқы беті алдыңғы бетінен ұзын. Оның бойлық осі медиалға және сәл артқа қарай бағытталған, егер орта сызыққа дейін созылса, үлкен тесіктің алдыңғы жиегіне жақын қарсы кондильмен түйіседі. Кондильдің бүйірлік шетінде шақпақ-буындық байланыс үшін кішкентай өркеш бар. Кондильдің буындық беті талшықты тіндермен жабылып, қан тамырлары мен жүйке талшықтары жоқ талшықты тіндерден (коллаген, фибробластар) тұратын буындық диск (немесе меніск) арқылы байланысады. Ауыз жабылғанда меніск гленоидтық ойыспен – кейік сүйегінің тастақ бөлігінде орналасқан қуыспен орталық және жоғарғы жағынан шектеледі. Ауыз толық ашылғанда меніск, барлық жақ қозғалыстарында кондиль мен кейік сүйегінің арасында қалу үшін кейік сүйегінің төменгі бөлігінің еңісі бойымен алға және төменге қарай жылжиды, сопақшаға немесе буындық өсіндіге қарай бұрылады.

Мойын

Процестің мойны жамбас сүйегінің артқы бөлігінен басталады. Ол алдан артқа қарай жалпақталған және кондильдің алдыңғы және бүйір жақтарынан төмен түсетін тік қырлармен нығайтылған. Оның артқы беті дөңгелек, ал алдыңғы бетінде жақтық птеригоид бұлшық етінің бекітілуі үшін тереңдік бар.

Сынған жерлер

Артқы дискі жақ сүйектің артқа жылжуына тосқауыл қойғандықтан, жаққа соққы тиген кезде кондиляр мойны жиі сынуға ұшырайды.