Кіріспе

Малайзиялық азапталған адам

Махсури бинти Пандак Майя 18-шы ғасырдың соңында Малайзияның солтүстік-батысындағы Кедах штатындағы Лангкави аралында өмір сүрген жас әйел болған. Халық ауыз әңгімелеріне сәйкес, ол зина жасады деген айыппен қамалып, пышақтап өлім жазасына кесілген. Оның қабірі, Макам Махсури, аралдағы танымал туристік орынға айналған.

Аңыз

Махсури – Пхукет малайының қызы еді, ол туған Пхукет провинциясынан, еуропалықтар Танджунг Саланг немесе Джункцелион деп атаған Ланкави аралына жақсы өмір іздеп көшіп келді. Ол Ланкавидің ең әдемі әйелі еді және батыр Ван Дарусқа үйленді. Оның күйеуі Кедах атынан Таиландқа қарсы соғысқа (Кедах-Сиам соғысы, 1821 жыл) қатысуға тиіс болды, ал Махсури өзінің күтімін өзі қарауы керек болды. Осы уақытта Махсури Дерманг есімді жас саяхатшымен дос болады. Ауыл басшысы Ван Махораның әйелі Махсуридің сұлулығына қызғанып, ол Ван Дарус жоқта Дермангпен қарым-қатынаста екендігі туралы қаңқу таратты. Ақырында, қаңқулар күшейіп, ауыл тұрғындары оны адалдықтан айыптай бастады. Махсури өзінің кінәсіз екенін айтты, бірақ ешкім оған сенбеді. Махсуриді ағашқа байлап, пышақтап өлтіруге тырысты, бірақ бұл сәтті болмады. Кез келген жазалау әрекеті сәтсіз аяқталғаннан кейін, Махсури оларға оны отбасының «керисімен» өлтіруді бұйырды. Оны пышақтағанда, жарадан ақ қан ағып шықты, бұл оның кінәсіз екенін көрсетті. Оның денесін жауып, құстар ұшып өтті. Өлім алдында Махсури Ланкавиге жеті ұрпаққа дейін бақытсыздық әкелетіндей қарғыс айтты. Жылдамда, Сиам флоты патшалыққа шабуыл жасады. Паданг Мат Сират ауылының тұрғындары күріш егістіктерін өртеп жіберді, олар Сиамдықтардың қолына тимеу үшін. Кейін Махсуридің отбасы Сиамға (кейін Таиланд деп аталды) қайтып келді.

Әсері

Лангкавидің көптеген тұрғындары осы аңызға сенеді, себебі Махсури қайтыс болғаннан кейін ондаған жылдар бойы егін жинау сәтсіз аяқталды. Лангкавиге Таиланд бірнеше рет шабуыл жасады, соңғы шабуыл 1821 жылы болған. Шаруалар өртеп жіберген дала әлі күнге дейін Берас Тербакар, яғни "күйген күріш" деп аталады. Лангкави тек 20-шы ғасырдың соңында, жеті ұрпақ өтіп кеткен соң ғана туристік орын ретінде гүлдене бастады. Махсуридің ұрпақтары Таиландтағы Букит қаласында тұрады және кейде оның қабірін зиярат ету үшін Лангкавиге оралып қалады. Олардың арасында 2000 жылы Кедахқа сапар шеккен кезде көпшіліктің назарына іліккен Сиринтра Яи (ศิรินทรา ยายี), нағыз аты-жөні Ван Айша Ван Навави болды.