Кіріспе
Чилидегі католик шіркеуі – Рим папасы, Римдегі курия және Чилидің епископтар конференциясының рухани басшылығымен әлемдік католик шіркеуінің бір бөлігі. Шіркеу 5 архиепископтық, 18 епархиялық, 2 аумақтық прелатура, 1 апостолдық викариат, 1 әскери ординариат және жеке прелатурадан (Opus Dei) тұрады. Үкімет келесі католик қасиетті күндерін ұлттық мерекелер ретінде (апта күніне сәйкес келсе): Ұлы жұма, Рождество, Карменнің құдайы қыз мерекесі, Пәк Көңіл мерекесі, Киелі Петр мен Пауыл мерекесі, Аспанға көтерілу мерекесі және Барлық қасиеттілер күні сақтайды. Чилидегі католик шіркеуінің Чили мемлекетімен, әсіресе ХХ ғасырдың екінші жартысында Сальвадор Альенде үкіметімен және Аугусто Пиночет диктатурасымен күрделі қарым-қатынасы болды. Бостандық теологиясы мен саяси идеологияның ықпалы да ішкі келіспеушіліктерге және шіркеу көзқарастарының өзгеруіне әсер етті. 2012 жылы Чилидегі 15 жастан асқан халықтың 66,6%-ы католик дінін ұстанатынын мәлімдеді, бұл 2002 жылғы санақ бойынша 70%-ға төмен көрсеткіш. 2021 жылғы есепте бұл көрсеткіш 42%-ға дейін төмендеп, рекордтық деңгейге жетті (Encuesta Nacional Bicentenario 2021). Чилидегі католик шіркеуіндегі сексуалдық зорлық-зомбылық жағдайлары, әсіресе 2010 жылы жарияланған және 2011 жылы Карадиманың айыпталуына әкелген Карадима ісі, Чили қоғамының шіркеуге деген пікіріне теріс әсер етті. Чилидің католик шіркеуіне деген сенімі 2010 жылы 61%-дан 2011 жылы 38%-ға, ал 2017 жылы 36%-ға дейін төмендеді – Латын Америкасы елдері арасындағы ең төменгі көрсеткіш. Дегенмен, діни қызметкерлердің, бостандық теологиясының жақтастарының және оның ішіндегі белсенділердің аз бөлігі үкіметті қолдады. 1971 жылдың 16 сәуірінде осы діни қызметкерлердің тобы, «80-шілер» деп танылған, католиктерді Альенденің ісіне және социалистік бағдарламаға белсенді қатысуға шақыратын мәлімдеме жасады. Кейіннен бұл 80 адам «Социализм үшін христиандар» ұйымын құрды. Альенденің Халықтық Бірлік коалициясына басқа католик ұйымдары да кірді, оның ішінде христиандық солшылдар және христиандық демократиялық партиядан бөлінген MAPU. Бұрын Чили саясатына католиктердің қатысуын негізінен христиандық демократиялық партия білдірген, ол саяси ұйым ретінде шіркеуден институционалды түрде бөлінген. Оған дін қызметкерлері, діншілер және мексикалық епископ Серджио Мендес Арсео қатысты. Сол жылы Сантьяго архиепискобы, кардинал Рауль Сильва Хенрикестің басшылығымен шіркеу «Солидарлық викариатын» құрды – адам құқықтары жөніндегі ұйым, онда «жақындары жоғалып кеткендерге көмекке жүгінетін барлық адам келді». Солидарлық викариаты адам құқықтарының бұзылуы және жоғалып кеткен адамдар туралы құжаттарды жинады, олар кейіннен диктатурадан кейін шындық комиссияларында және сот істерінде дәлел ретінде пайдаланылды. Викариат 1973 жылдың 6 қазанында архиепископ Хенрикес пен басқа да діни көшбасшылардың бірлестігімен құрылған Чилидегі Бейбітшілік үшін ынтымақтастық комитетінің мұрагері болды. Экуменикалық ұйым болғанына қарамастан, Комитет басшылығының көп бөлігі Сантьягодағы католик шіркеуінен тағайындалды. Жарлан 1980-ші жылдары ұлттық маңызы бар тұлғаға айналды және тіпті 1990-шы жылдары оның есімі ұмытылғаннан кейін де Ла Викторияда маңызды болып қалды. Жарланның халыққа жақын діни қызметкер ретіндегі бейнесі диктатура кезінде бостандықшы католиктердің ықпалын көрсететін мысал болды.
The Catholic Church in Chile is part of the worldwide Catholic Church, under the spiritual leadership of the Pope, the curia in Rome, and the Episcopal Conference of Chile. The Church is composed of 5 archdioceses, 18 dioceses, 2 territorial prelatures, 1 apostolic vicariate, 1 military ordinariate and a personal prelature (Opus Dei). The government observes the following Catholic Holy Days as national holidays (if on a week day): Good Friday, Christmas, Feast of the Virgin of Carmen, the Feast of the Immaculate Conception, the Feast of Saints Peter and Paul, the Feast of the Assumption, and All Saints Day. The Catholic Church in Chile has had a complex relationship with the Chilean state, particularly during the latter half of the 20th century, with the government of Salvador Allende and the dictatorship of Augusto Pinochet. The influence of liberation theology and political ideologies also contributed to internal disagreements and changing Church attitudes. In 2012, 66.6% of Chilean population over 15 years of age claimed to be of Catholic creed – a decrease from the 70% reported by the 2002 census. A report in 2021 indicated that this number had further declined to 42%, a record low. (Encuesta Nacional Bicentenario 2021) The Catholic Church sexual abuse cases in Chile, especially Karadima case which came to light in 2010 and led to Karadima's conviction in 2011, had a strongly negative influence on Chilean public opinion of the Church. Chilean trust in the Catholic Church plummeted from 61% in 2010 to 38% in 2011, and 36% in 2017; the lowest of any Latin American country. However, a vocal minority of priests, followers and participants of liberation theology, were supporters of the government. On April 16, 1971, a group of these priests, "The 80", released a declaration advocating for Catholics to actively participate in Allende's cause and the socialist program. The 80 would subsequently form the organization Christians for Socialism. Other Catholic organizations were also a part of Allende's Popular Unity coalition, including the Christian Left and MAPU, which split off from the more centrist Christian Democratic Party. Previously, Catholic involvement in Chilean politics had been represented primarily by the Christian Democratic Party, which as a political organization was institutionally separate from the Church. It was attended by laypeople, clergy, and the sole hierarch to participate, Mexican bishop Sergio Méndez Arceo. That year, under the leadership of the Archbishop of Santiago, Cardinal Raúl Silva Henríquez, the Church set up the Vicariate of Solidarity, a human rights organization where "everyone went for help once their loved ones vanished." The Vicariate of Solidarity gathered documentation of human rights violations and disappeared individuals, which was later used as evidence in truth commissions and court cases after the dictatorship. The Vicariate was the successor to the Committee of Cooperation for Peace in Chile, founded by a collaboration between Archbishop Henriquez and other religious leaders on October 6, 1973. Despite being an ecumenical organization, the Committee's leadership was extensively drawn from the Catholic Church in Santiago. Jarlan became a figure of national significance during the 1980s and even after his memory faded in the 1990s, he remained significant in La Victoria. Jarlan's image as a priest of the people was an example of the influence of liberationist Catholicism during the dictatorship. |}
Білім
Елде алты католиктік университет бар: Ең Ұлы Ұғымның католиктік университеті, Мауле католиктік университеті, Солтүстік католиктік университеті, Вальпараисоның понтификалдық католиктік университеті, Темуко католиктік университеті және Чилидің понтификалдық католиктік университеті. QS Латын Америка университеттері рейтингі бойынша, ол Чилидегі №1 университет және Латын Америкасындағы №2 университет болып саналады. Бірнеше діни ордендер көптеген орта және бастауыш мектептерді демеушілік етеді. Ең танымалдарының бірі – Қасиетті Крест конгрегациясы басқаратын Сент-Джордж колледжі. Чилидің ең ірі 200 компаниясының бас директорларының үштен бірі Сент-Джордж колледжінің түлектері.