Кіріспе
Непал сыртқы көмекке қатты тәуелді, ал донорлар даму саясатын Непал даму форумы арқылы үйлестіреді, оның мүшелеріне донор елдер, халықаралық қаржы институттары (Дүниежүзілік банк сияқты) және үкіметаралық ұйымдар (Біріккен Ұлттар Ұйымы сияқты) кіреді. Жапония – Непалдың ең ірі екіжақты көмек берушісі, ал Дүниежүзілік банк пен Азия даму банкі – ең ірі көпжақты донорлар. Саяси араласу мен жемқорлық, сондай-ақ елдің кедейлікпен күресуде көмекті пайдалану қабілетінің нашарлығы салдарынан донорлардың Непалға деген сенімі төмендегені туралы хабарлар бар. Дүниежүзілік банк мәліметтері бойынша, 1960 жылы ресми даму көмегі 8,2 миллион АҚШ долларын құраса, 2003 жылы 369 миллион АҚШ долларына дейін өсті, ал 2004 жылы 177 миллион АҚШ долларына дейін төмендеді. Непалдың Қаржы министрлігі мәліметінше, 2003 қаржы жылында берілген жалпы шетелдік көмек 555 миллион АҚШ долларын құрады, оның 63,3 пайызы гранттар, ал 36,7 пайызы несиелер болды. 2004 қаржы жылында берілген жалпы шетелдік көмек 320 миллион АҚШ долларын құрады, оның 37,7 пайызы гранттар, ал 62,3 пайызы несиелер. 2004 жылдың маусым айында Дүниежүзілік банк активтерінің жалпы сомасы 302 миллион АҚШ долларын құрады, оның ең көп бөлігі қаржы секторына (91,5 миллион АҚШ доллары) және энергетика мен кен өндіру саласына (75,6 миллион АҚШ доллары) бөлінді. 2012 жылдың соңына қарай Дүниежүзілік банктың АӨК бойынша берешегі 1,48 миллиард долларды құрады.
Nepal relies heavily on foreign aid, and donors coordinate development aid policy through the Nepal Development Forum, whose members include donor countries, international financial institutions (such as the World Bank), and inter governmental organizations (such as the United Nations). Japan is Nepal's largest bilateral aid donor, and the World Bank and Asian Development Bank are the largest multilateral donors. Donors have been reported as losing confidence in Nepal as a result of political interference and corruption in poverty relief efforts as well as the country's apparently poor capacity to utilize aid. According to World Bank figures, official development assistance increased from US$8.2 million in 1960 to US$369 million in 2003 and then fell to US$177 million in 2004. According to Nepal's Ministry of Finance, total foreign aid committed in fiscal year (FY) 2003 was US$555 million, with 63.3 percent in grants and 36.7 percent in loans. In FY2004, total foreign aid committed was US$320 million, of which 37.7 percent was grants and 62.3 percent, loans. In June 2004, active World Bank credits totaled US$302 million, with the greatest portions allocated to the financial sector (US$91.5 million)and to energy and mining (US$75.6 million). By the end of 2012, the outstanding World Bank IDA loan totaled $ 1.48 billion .
Өмірбаян
Непал 1952 жылдан бері Азия мен Тынық мұхиты аймағындағы ынтымақтастық, экономикалық және әлеуметтік даму жөніндегі Коломбо жоспарына қосылғаннан бері шетелдік көмек алушы болып табылады. Бұл жоспар 1951 жылы Ұлттар Достастығы тарапынан құрылған, бірақ сәл басқаша атаумен. 1950 жылдары көптеген непалдықтар Коломбо жоспары арқылы түрлі елдерге техникалық және кәсіби салаларда оқу үшін стипендия алды. Сол кезде барлық көмек гранттар түрінде берілді. Көмектің басым бөлігі ауыл шаруашылығын, көлік инфрақұрылымын және электр энергиясын өндіруді дамытуға бағытталды. Сонымен қатар, байланыс, өнеркәсіп, білім беру және денсаулық сақтау салаларына да көмек көрсетілді. Үндістан мен АҚШ-тың әрқайсысы барлық гранттардың үштен бірінен астамын берді. Екі ел де Непалға көмек көрсету үшін миссия құрды және көмек арнайы жобаларға бағытталды. 1950 жылдары Қытай Халық Республикасы мен Кеңес Одағы да ірі донорлар болды. Ұлыбритания, Швейцария, Австралия, Жапония және Жаңа Зеландия да аздап көмек көрсету бағдарламаларына қатысты. Біріккен Ұлттар Ұйымы (БҰҰ) техникалық көмек көрсетті. 1960 жылдардың ортасына дейін Непал барлық даму жобалары үшін, егер толық болмаса, көбінесе шетелдік гранттарға тәуелді болды. Бұл гранттардың көпшілігі екіжақты негізде берілді. Жапония Непалға ең көп қаржы берген ел. Карналидегі бір бағаналы көпір, жаңа автобус паркі, Трибуван университетінің оқу-оқыту ауруханасы (TUTH), Меламчидегі ауыз су жобасы, бірнеше гидроэнергетикалық жобалар және Б. П. Коирала атындағы тас жол, Котешвор-Сурябинаяк жолы (12 км) Жапонияның көмегімен салынды. Үндістаннан алынған гранттар Катмандудағы әуежайды, Коши бөгетін, Бир ауруханасын, травматологиялық орталықты, Трибуван тас жолын, Сиддхартха тас жолын және бірнеше суару жобаларын салуға көмектесті. Кеңес Одағы темекі және қант фабрикаларын, гидроэлектр стансасын және Шығыс-Батыс тас жолының (Непал) бір бөлігін салуға көмектесті. Қытайдан алынған гранттар жолдарды салуға, Катмандудағы троллейбус желісіне, BICC-ге, Растрия Сабха Грихаға, Жаңа Банешвордағы азаматтық ауруханаға, Читвандағы Баратпур қатерлі ісіктер ауруханасына, былғары, аяқ киім, кірпіш және плитка фабрикаларын салуға көмектесті. АҚШ гранттары ауылды дамыту, ауыл шаруашылығы, білім беру және денсаулық сақтау салаларын қолдады. АҚШ Балажу өнеркәсіптік аймағын салуға және Непалдың өнеркәсіптік даму корпорациясын құруға көмектесті, ол бірнеше салаларға несие берді. 1960 жылдардан бастап екіжақты көмектің кейбірі несие түрінде берілді. Шетелдік көмектің несие үлесі 1965-1970 жылдар аралығында 4 пайыздан төмен болғаннан 1985-1988 жылдар аралығында 25 пайыздан астамға дейін өсті. 1970 жылдары даму жоспарлауда маңызды рөл атқара бастаған көпжақты көмек бағдарламалары даму жоспарлау үшін 70 пайыздан астам қаржыны құрады. 1980 жылдардың аяғында шетелдік көмектің басым бөлігі көпжақты көмек бағдарламалары түрінде болды. Бұл бағдарламаларға қарыз алудың немесе грант берудің негізгі көздері Дүниежүзілік банктің Халықаралық даму қауымдастығы мен Азия даму банкі болды. Бұл несиелердің көпшілігі жеңіл несиелер деп сипатталуы мүмкін. Шетелдік көмек көздері көп болды. БҰҰ-ның он бір агенттігі, жеті көпжақты несие беру агенттігі (әсіресе Дүниежүзілік банк) және сегіз жеке меншік агенттік (мысалы, Форд қоры) көмек бағдарламаларына қатысты. Кем дегенде 17 ел екіжақты көмек ұсынды. Дүниежүзілік банктің қолдауымен Непалға көмек көрсету тобы 1976 жылы құрылды. 1987 жылы топқа 16 ел мен 6 халықаралық агенттік кірді. Непалдық көмек тобының міндеттеме деңгейі 1976 жылы 1,5 миллиардтан 1987 жылы 5,6 миллиардқа дейін өсті. 1976 жылдан кейін шетелдік көмекке салынған салымдардың басым бөлігі осы топтан келді. Экономикалық даму жобаларының көпшілігі жеңілдіктер бойынша сыртқы көмекпен қаржыландырылды. 1980 жылдардың ортасынан аяғына дейін тіркелген көмек шығыны жылына орташа есеппен 200 млн АҚШ долларынан асты, яғни ЖІӨ-нің шамамен 7%-ын құрады. Көмектің 70 пайызынан астамы грант түрінде, қалған бөлігі жеңілдікпен берілген несиелер түрінде болды. Техникалық көмек пен тікелей көмек төлемдерінің жоғары пайызы құжатталмаған. Берілген көмектің көп бөлігі пайдаланылмаған. 1991 жылға қарай Непал жобалық көмек, тауарлық көмек, техникалық көмек және бағдарламалық көмек түрінде сыртқы көмек алды. Жобалық көмек суару бағдарламаларын, гидроэлектр станцияларын және жолдарды қаржыландырады. Тауарлық көмек мақсаттарына тыңайтқыштар, жақсартылған тұқымдар және донорлық көмек агенттіктері ұсынған құрылыс материалдары кірді. Техникалық көмекке мамандардың қызметі кірді, олар үкіметке жергілікті қызметкерлерді даярлауға, технологиялық салаларда зерттеу жүргізуге кеңес берді және білікті кадрларды дамытуға әкелді. Бағдарламалық көмек түрлі жобаларды, әсіресе ауыл шаруашылығы және денсаулық сақтау салаларын қолдады. Шетелдік көмекке тәуелділік артып келеді. 1984-1987 жылдар аралығында шетелдік көмек ЖҰО-ның 8 пайызынан төменнен шамамен 13 пайызға дейін өсті. ЖІӨ-нің пайызы ретіндегі қарыз қызметі 1974-75 жылдары 0,1 пайыздан төменнен 1987-88 жылдары шамамен 1 пайызға дейін өсті. Осы кезеңдегі есептегі қарыз 346 миллионнан шамамен 21 миллиардқа дейін өсті. 1970-1988 жылдар аралығында АҚШ-тың міндеттемелері, АҚШ Экспорт-импорт банкінің қаражатын қоса алғанда, 285 миллион АҚШ долларын құрады. 1980 жылдары АҚШ-тың екіжақты экономикалық көмегі Халықаралық даму агенттігі арқылы жылдық орташа есеппен 15 миллион АҚШ долларын құрады. АҚШ сонымен қатар Непалға қызмет көрсеткен түрлі халықаралық институттар мен жеке ерікті ұйымдарға үлес қосты, нәтижесінде 1980 жылдары көпжақты көмекке 250 миллион АҚШ долларынан астам салым түсті. Басқа Батыс елдері мен ресми даму көмегі және 1980-87 жылдар аралығындағы екіжақты міндеттемелер 1,8 миллиард АҚШ долларын құрады. Мұнай экспорттаушы елдер ұйымы (OPEC) 1979-1989 жылдар аралығында екіжақты көмек ретінде 30 миллион АҚШ доллары берді. Коммунистік елдер 1970-1988 жылдар аралығында 273 миллион АҚШ доллары көмек берді. 1981 жылдан 1988 жылға дейін Жапония Непалға екіжақты ресми даму көмегінің басты көзі болды, барлық қаражаттың үштен бірінен астамын құрады. Осы кезеңдегі екінші ірі донор – Германия Федеративтік Республикасы (Батыс Германия) болды.
Also during that time, all other aid was in the form of grants. The bulk of assistance was directed toward developing agriculture, transportation infrastructure, and power generation. Other areas targeted for assistance were communications, industry, education, and health. India and the United States each were responsible for more than one third of all grants. Both countries established aid missions to Nepal and directed aid to special projects. Other major donors during the 1950s were the People's Republic of China and the Soviet Union. Britain, Switzerland, Australia, Japan, and New Zealand also were involved in lesser assistance programs. The United Nations (UN) provided some technical assistance. Until the mid 1960s, Nepal depended mostly, if not totally, on foreign grants for all its development projects. Most of these grants were on a bilateral basis. Japan has been the largest donor country to Nepal. The single pillar bridge in Karnali, New Buspark, Tribhuvan University Teaching Hospital (TUTH), Melamchi drinking water project, few hydro power projects and highways like B. P. Koirala Highway and the Koteshwor Suryabinayak extended road (12 km) were built with assistance from Japan. Grants from India helped to build the airport in Kathmandu, the Koshi Dam, Bir Hospital, Trauma Center, highways like Tribhuvan Highway, Siddhartha Highway and several irrigation projects. The Soviet Union helped to build cigarette and sugar factories, a hydroelectric plant, and part of the East West Highway (Nepal). Grants from China helped to construct roads; a trolley bus line in Kathmandu; BICC, Rastriya Sabha Griha, Civil Hospital in New Baneshwor, Bharatpur Cancer Hospital in Chitwan and leather, shoe, brick and tile factories. United States grants supported village development, agriculture, education, and public health. The United States also helped to build the Balaju Industrial Area and start the Nepal Industrial Development Corporation, which granted loans to several industries. Beginning in the 1960s, some bilateral assistance was in the form of loans. The loan share of foreign aid increased from under 4 percent between 1965 and 1970 to more than 25 percent by the 1985 88 period. In the 1970s, multilateral assistance programs started to play an important role in development planning and accounted for more than 70 percent of funding for development planning. By the end of the 1980s, the great majority of foreign aid was in the form of multilateral assistance programs. The major sources of borrowing or grants for these programs were the International Development Association of the World Bank and the Asian Development Bank. Most of these loans could be characterized as soft loans. Sources of foreign aid were numerous. Eleven UN agencies, seven multilateral lending agencies (such as the World Bank), and eight private agencies (for example, the Ford Foundation) had participated in aid programs. At least seventeen countries offered bilateral assistance. Under the auspices of World Bank, the Nepal Aid Group was created in 1976. By 1987 sixteen countries and six international agencies participated in the group. The level of commitment from the Nepal Aid Group had increased from Rs1.5 billion in 1976 77 to Rs5.6 billion in 1987 88. The bulk of foreign aid contributions after 1976 came from this group. Most economic development projects were funded with external assistance on concessional terms. In the mid to late 1980s, recorded aid disbursements averaged more than US$200 million annually—about 7 percent of GDP. More than 70 percent of the aid was in the form of grants; the remainder was in the form of concessional loans. A high percentage of technical assistance and direct aid payments were not documented. Much of the aid granted was underused. By 1991, Nepal was receiving external assistance in the form of project aid, commodity aid, technical assistance, and program aid. Project aid funded irrigation programs, hydroelectric plants, and roads. Commodity assistance targets included fertilizers, improved seeds, and construction materials provided by donor aid agencies. Technical assistance covered services of experts to advise the government in training indigenous personnel to perform research in technological fields and resulted in the development of skilled labor. Program aid supported various projects, in particular the agricultural and health fields. Dependence on foreign aid was increasing. Between 1984 and 1987, foreign aid as a percentage of GNP increased from under 8 percent to almost 13 percent. Debt service as a percentage of GDP increased from less than 0.1 percent in 1974 75 to almost 1 percent in 1987 88. Outstanding debt in this period increased from Rs346 million to almost Rs21 billion. From FY 1970 through FY 1988, United States commitments, including United States Export Import Bank funds, totaled US$285 million. In the 1980s, bilateral United States economic assistance channelled through the Agency for International Development averaged US$15 million annually. The United States also contributed to various international institutions and private voluntary organizations that serviced Nepal for a total contribution to multilateral aid in excess of US$250 million in the 1980s. Other Western countries and official development assistance and bilateral commitments for the 1980 87 period totaled US$1.8 billion. The Organization of Petroleum Exporting Countries (OPEC) provided US$30 million in bilateral aid from 1979 to 1989. Communist countries provided US$273 million in aid from 1970 to 1988. From 1981 until 1988, Japan was the premier source of bilateral ODA for Nepal, accounting for more than one third of all funds. The second biggest donor during that period was the Federal Republic of Germany (West Germany).
Баламалар
Әлеуметтік кәсіпкерлердің саны артып келеді, олар даму мәселелерін жеке, қаржылық тұрақты және жергілікті деңгейде дамыған бастамалар арқылы шешуге тырысады. 2011 жылғы (және 2012 жылғы) алғашқы әлеуметтік кәсіпкерлік сыйлығы осы өзгерістерді жасаушылардың төңірегінде шағын, бірақ тұрақты қозғалыс пен экожүйе құруға ықпал етті. Hidden Journeys Nepal ұйымы осы әлеуметтік кәсіпкерлерді ілгерілетуге, сонымен қатар өзгелерге олардан тәжірибе алуға, сондай-ақ далалық сапарлар мен желілік іс-шаралар арқылы олардың шабыттанып, мотивтенуіне көмектесуде.