Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Долина (Долина) – Украинаның оңтүстік-батысындағы Ивано-Франковск облысының Калуш ауданындағы қала. Ол Долина қалалық бірлестігінің (hromada) әкімшілік орталығы болып табылады. 2001 жылы халық саны шамамен 20 900 адамды құрады.
Urban locality in Ivano Frankivsk Oblast, Ukraine
the town in Ivano Frankivsk Oblast
Dolyna (Долина; Dolina; ) is a city in Kalush Raion, Ivano Frankivsk Oblast, south western Ukraine. It hosts the administration of Dolyna urban hromada, one of the hromadas of Ukraine. Population: In 2001, population was around 20,900.
Тарих
Қала тарихы 10 ғасырға дейін жетеді, осылайша ол аймақтағы ең көне қалалардың бірі саналады. 14 ғасырда Долина тұз кенішімен танымал болды. 1349 жылы қала Польша Корольдігінің құрамына кірді және 1772 жылға дейін оның құрамында болды (Польшаның бөлінісін қараңыз). 1525 жылы Долина, немесе поляктар айтқандай Долина, Магдебург құқығымен қала құқығына ие болды және Коломия сияқты тұз саудасымен айналысу құқығын алды. 1740 жылы қалада опришкилердің (украин сатқындығы) көтерілісі болды. 1772 жылы қала австриялықтардың билігіне өтті және 1791 жылы қала мәртебесін жоғалтты. 19 ғасырдың екінші жартысында Стрий мен Станиславты байланыстыратын Альбрехт темір жолының бір бөлігі қала арқылы салынды, кейіннен ол Галициялық көлденең темір жолының бөлігіне айналды. 19 ғасырдың соңында болған ірі өрттер қаланы толығымен қиратты. Жаңа ғасырдың алғашқы он жылдығы қаланы жаңғыртуға арналды. Австрия-Мажарстан империясы құлағаннан кейін, жаңадан құрылған Польша және Украина мемлекеттері Долинаны бақылау үшін күресті, бұл Польшаның жеңісімен аяқталған бауырластық соғыс болды (поляк-украин соғысын қараңыз). Екінші Польша Республикасында, шамамен 10 000 халқы бар қала Станислав воеводствосына қарасты және Долина округінің орталығы болды. Жақын ауылдарда Иосиф II тұсында келген неміс қоныс аударушылары тұрды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде қала КСРО (1939 жылдың қыркүйегі – 1941 жылдың маусымы), Венгрия (1941 жылдың шілдесі) және Германия (1941 жылдың тамызы – 1944 жыл) басқыншылығында болды. Германиялық оккупация кезінде Долинаның еврей халқы қырғынға ұшырады, тек аз ғана адамдар аман қалды. Көбі Долинада, соның ішінде 1942 жылдың 3 тамызында неміс полициясы және олардың украиндық полициялық көмекшілері 3500 еврейді базар алаңына айдап әкетті. Олар көптеген балаларды атып өлтірді, еңбекке жарамдыларын еңбек лагерлеріне жіберді, ал қалған 2500 еврейді еврей зиратына алып барып, атып өлтірді. Немістер денелерден құнды заттарды алып алғаннан кейін, жергілікті тұрғындарға мәйіттерді жаппай қабірге көмуді бұйырды. Кейбір еврейлер жасырынып, орманға қашып, еврей партизандық отрядтарына қосылды. Алайда украин полициясы мен немістер жасырынып жүргендерді іздеп тауып, оларды да өлтірді. Соғыстан кейін Долина Украина КСР-нің құрамына кірді. 1950 жылдары аймақта мұнай кен орындары табылды, ол 1958 жылы Украина КСР-інде өндірілген мұнайдың 65%-ын құрады. 1960 жылдары Долинск мұнай кен орны бүкіл КСРО-да ең көп мұнай өндірген мұнай кен орны болды. 1991 жылдан бері Долина тәуелсіз Украинаның құрамында. Оның мұнай кен орны Ивано-Франковск облысының ең қуатты кен орындарының бірі болып табылады. 2017 жылы Халықаралық қала әкімдері саммитінде қала Cleantech Solutions және Энергия тиімділігі санатында Smart Cities Ukraine 2017 сыйлығын алды. Долина Украинадағы энергия тиімділігін басқару жөніндегі еуропалық сертификат алған жалғыз қала. 10 жылдан астам уақыттан бері Долина қаласындағы барлық мемлекеттік мекемелерді жылу оқшаулаудан өткізіп, көше жарығын жаңғыртып, орталықтандырылған жылу жүйесінен бас тартып, ірі қазандықтардың 60%-дан астамын баламалы отынға ауыстырды, бұл Украина бойынша ең жоғары көрсеткіш. Қаланың басты басымдықтары – туризм әлеуетін дамыту, сондай-ақ Долинаның ескі бөлігіндегі 19 ғасырдың соңында салынған бұрынғы тұз фабрикасының ғимараттарын қалпына келтіру және сақтау. 2020 жылдың 18 шілдесіне дейін Долина Долина ауданының әкімшілік орталығы болды. Аудан 2020 жылдың шілдесінде Украинаның әкімшілік реформасы аясында таратылды, бұл Ивано-Франковск облысының аудандарының санын алтыға дейін азайтты. Долина ауданының аумағы Калуш ауданына қосылды.
The city's history reaches the 10th century, making it one of oldest in the region. By the 14th century Dolyna became renowned for its salt mine. In 1349 the city came under the rule of the Kingdom of Poland, where it remained until 1772 (see Partitions of Poland). In 1525 Dolyna, or Dolina, as it is called in Polish, was granted city rights under the Magdeburg law and the right to trade salt similar to that of Kolomyia. In 1740 in the city there was a riot of opryshky (Ukrainian rebels). In 1772 the city fell to Austrians and in 1791 it lost its status. During the second half of the 19th century a segment of the Archduke Albrecht Railway linking Stryi with Stanislaviv was led through the city, later becoming a part of the Galician Transversal Railway. By the end of the 19th century big fires destroyed the town completely. The first decade of the new century was dedicated to the revival of the town. After the collapse of Austria Hungary, reborn Polish and Ukrainian states struggled for control over Dolyna in a fratricidal war won by Poles (see Polish Ukrainian War). In the Second Polish Republic, the town, with population of almost 10,000, belonged to the Stanisławów Voivodeship and was the capital of the Dolina County. Neighboring villages were inhabited by German settlers, who came there in the times of Joseph II. During World War II the city was occupied by the USSR (September 1939 June 1941), Hungary (July 1941), and Germany (August 1941 – 1944). During the German occupation, the Jewish population of Dolyna was murdered with only a few survivors. Most were murdered in Dolyna itself, including on August 3, 1942 when German police and their Ukrainian police auxiliaries drove 3500 Jews into the market square. They shot numerous children, sent some of the able bodied to labor camps, and took the remaining 2500 to the Jewish cemetery where they were shot. After the Germans removed valuables from the bodies, they ordered locals to bury the bodies in a mass grave. Some Jews had hidden and fled to the forests to join Jewish partisan groups. However, Ukrainian policeman and the Germans hunted down those in hiding and murdered them too. After the war, Dolyna became part of the Ukrainian SSR. In the 1950s, oil deposits were discovered in the region which by 1958 produced 65% of oil extracted in the Ukrainian SSR. In the 1960s, the Dolynske oil field was the oil field that produced the largest amount of oil of the whole USSR. Since 1991, Dolyna has been in independent Ukraine. Its oil field is one of the most powerful of Ivano Frankivsk Oblast (region). In 2017, at the International Mayors' Summit, the city received the Smart Cities Ukraine 2017 award in the Cleantech Solutions and Energy Efficiency category. Dolyna is the only city in Ukraine to have received the European Energy Efficiency Management Certificate. For more than 10 years, Dolyna has insulated all public sector institutions in the city, modernized street lighting, abandoned centralized heating, and converted more than 60% of large boiler houses to alternative fuels, which is the highest rate in Ukraine. The main priorities of the city are the development of tourism potential, as well as the restoration and preservation of an architectural monument of national importance the buildings of the former saltworks of the late XIX century in the old part of Dolyna. Until 18 July 2020, Dolyna was the administrative center of Dolyna Raion. The raion was abolished in July 2020 as part of the administrative reform of Ukraine, which reduced the number of raions of Ivano Frankivsk Oblast to six. The area of Dolyna Raion was merged into Kalush Raion.