Кіріспе

Француз патрологы (1605–1679)

Франсуа Комбефис (немесе Комбефизиус) (1605 жылдың қарашасы – 1679 жылдың 23 наурызы) – француз доминикан патрологы. Ол Иоанн Златоусттың бұрын жарияланбаған еңбектерін жариялаған.

Өмір

Ол Марманда дүниеге келді, Бордодағы иезуит колледжінде алғашқы білімін алды және 1624 жылы доминикандықтар орденіне қосылды. Теологиялық курсын аяқтағаннан кейін теология профессоры болды және орденінің бірнеше үйінде сабақ берді. 1640 жылы Парижге ауыстырылды, онда ол әулие аталардың мәтіндерін жариялаумен айналысты. Өліміне дейін сол жерде тұрды.

Шығармалары

Ол Амфилохий Иконийдің, Мефодий Олимптің және Андрей Криттің еңбектерін, сондай-ақ Иоанн Златоусттың әлі жарық көрмеген жазбаларын бірінен соң бірі жариялады. 1648 жылы оның «Novum Auctarium Graeco Latinae Bibliothecae Patrum» екі бөлімде – экзегетикалық және тарихи-догматикалық түрінде жарық көрді. Бұл еңбектің тарихи бөлігі болған «Historia haeresis monothelitarum sanctaeque in eam sextae synodi actorum vindiciae» Римде үлкен қарсылыққа ұшырады, себебі ол Беллармин мен Барониус пікірлерімен қайшы келеді. 1655 жылы Парижде өткен француз епископтарының мәжілісінде оның басылымдарын жалғастыру үшін жылдық субсидия бекітілді, кейін бұл сома екі есеге артты. 1656 жылы ол Иоанн Златоусттың «De educandis Liberis» еңбегін, ал 1660 жылы шейіттердің «Акттері» жинағын редакциялады. 1662 жылы «Bibliotheca Patrum Concionatoria», яки «Патрумнің уағыздау кітапханасы» жарық көрді – барлық қолжазбалардан мұқият дайындалған, құрамында есімдері тізілген авторлардың қысқаша тарихи мағлұматы бар мол және жан-жақты еңбек. 1672 жылы Парижде «Auctarium Novissimum Bibliothecae Patrum» атты тағы бір маңызды жұмысы жарық көрді. Келесі үш жыл Комбефис қаламынан көптеген басылымдарды дүниеге келтірді. 1674 жылы «Ecclesiastes Graecus», яғни «illustrium Graecorum Patrum ac oratorum digesti sermones ac tractatus» және т.б. жарық көрді. 1675 жылы Анкиралық Теодот (епископ) және сол жылы Максим Исповедник еңбектерінің латын тіліне аудармасы екі томдық түрінде басылды. Комбефис қайтыс болғанда Максим Исповедник еңбектерінің үшінші томы дайын күйде болды. Комбефистің ең маңызды еңбегі – екі томдық «Базилий Кесариялық» басылымы, «Basilius magnus ex integro recensitus, textus ex fide optimorum codicum ubique castigatus, auctus, illustratus, haud incerta quandoque coniectura emendatus. Versiones recognitae» және т.б. (Париж, 1679). Бұл Комбефистің сыншылдық шеберлігінің ең жақсы үлгісі, бірақ кейіннен Мауристік басылымы (Париж, 1721–30) одан асып түсті. Бұлармен қатар, шіркеу әкелерінің көптеген сындық басылымдарынан өзге, Комбефистің polemikaлық еңбектері де болды.