Кіріспе
Лалиш (Lalişa Nûranî) – Ирактың солтүстігіндегі Ниневия жазығында орналасқан тау аңғары және ғибадатхана. Бұл езидтердің ең қасиетті ғибадатханасы. Бұл Езидтер дінінің маңызды тұлғасы шейх Ади ибн Мұсафирдің қабірі орналасқан жер. Ғибадатхана, ИМИЯД-тың езидтерді қудалауына дейін езидтердің екінші ірі халқы болған Шехан қаласының үстінде жатыр. Ғибадатхана Мосулдан солтүстікке қарай 60 шақырым, ал Айн Сифна ауылынан батысқа қарай 14 шақырым қашықтықта орналасқан. Ғибадатхана теңіз деңгейінен шамамен 1000 метр биіктікте, батыстағы Хизрат, оңтүстіктегі Мисат және солтүстіктегі Арафат тауларының арасында жайласқан. Әрбір езид өмірінде кем дегенде бір рет Лалишке алты күндік қажылыққа барып, Шейх Адидің қабірін және басқа да қасиетті орындарын зиярат етуге тиіс. Шейх Адидің қасиетті орнының астында, Шейх Хесеннің қабірі бар үңгір орналасқан. Онда қазан айының 6-сы мен 13-ы аралығында мереке тойланады. 1991 жылдан бері Шехан ауданында орналасқан.
Lalish (, also known as Lalişa Nûranî) is a mountain valley and temple located in the Nineveh Plains of northern Iraq,. It is the holiest temple of the Yazidis. It is the location of the tomb of the Sheikh Adi ibn Musafir, a central figure of the Yazidi faith. The temple is above the town of Shekhan, which had the second largest population of Yazidi prior to the persecution of Yazidis by ISIL. The temple is about sixty kilometers north of Mosul and 14 kilometers west from the village Ayn Sifna. The temple is built at about 1,000 meters above sea level and situated among three mountains, Hizrat in the west, Misat in the south and Arafat in the north. At least once in their lifetimes, Yazidis are expected to make a six day pilgrimage to Lalish to visit the tomb of Şêx Adî and other sacred places. Below Sheikh Adi's sanctuary, which also includes the tomb of Sheikh Hesen is situated a cave. which is celebrated between 6th and 13th of October. It has been located in the Shekhan District since 1991.
Тарих
Археологтар мен тарихшылар Лалиш қасиетті орнының шамамен 4000 жыл бұрын салынғанына сенімді. 12 ғасырдың басында Ади ибн Мосафер Лалишке көшіп келді. Ади 1162 жылы қайтыс болып, жерленді. 1415 жылы езидтерге қарсы болған ірі шайқас кезінде Адидің мазары қиратылды. 2014 жылдың 3 тамызынан бастап езид босқындары Синджардан қашып, Ирак және Левант Ислам мемлекеті Синджар мен төңірегін қоршауға алғаннан кейін Лалиш ғибадатханасында паналады. Халықты қорғау жасақтары (YPG) мен Күрдстан жұмысшы партиясы (PKK) ашқан құрлықтық дәліз арқылы Синджар тауында қоршауда қалған 50 мың езид босатылғанда, көпшілігі Сирия арқылы Синджар тауларының солтүстігін айналып өтіп, Күрдістан облысындағы Лалиш пен Шеханға жетті.