Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1495 жылғы Сатқындық туралы заң, ресми түрде 11 Ген. 7. c. 1 ретінде, ал бейресми түрде "Рекс де-факто" заңы ретінде белгілі, Англия Парламенті қабылдаған заң. Ол Англияның Генри VII патшалығы тұсында қабылданған.
The Treason Act 1495, formally referred as the Act 11 Hen. 7. c. 1 and informally as the Rex de facto statute, is an Act of the Parliament of England which was passed in the reign of Henry VII of England.
Өмірбаян
1485 жылы 22 тамызда Босворт шайқасында Ричард III жеңілгеннен кейін Генрих VII Англия королі аталды. Бірақ Генрих VII өзінің билікке келу күнін 21 тамызға, шайқастан бір күн бұрынға қарай жылжытты, бұл оған өзінің қарсыласының жағында шайқасқандарды соттап, мемлекетке қарсы қылмыс жасады деп айыптап жазалауға мүмкіндік берді. Бұл өте күмәнді мәселе болды, себебі бұл заңды билеуші патшаға қарсы узурпатормен күрескендер жеңіліске ұшыраса, өлім жазасына кесілуі мүмкін екенін және олардың қайраттылығы мен адалдығына нұқсан келтіруі мүмкін еді. Дегенмен, Генрих VII қалағанын істеді, өйткені Англия Парламенті оған қарсы тұруға жағдайлы болған жоқ. Бірақ сол жылдың соңында Ричард III үшін күрескендерге жалпы кешірім жарияланды. Алайда 1495 жылы Генрих VII-нің таққа отыруы жеткілікті деңгейде бекітілгендіктен, ол Парламентке осы тәрізді мемлекетке қарсы қылмыс заңдарының теріс пайдаланылуын болдырмау үшін заң қабылдауға рұқсат берді.
After the defeat of Richard III in the Battle of Bosworth on 22 August 1485, Henry VII was crowned King of England. However, Henry VII backdated the start of his reign to 21 August, the day before the battle, which enabled him to prosecute anyone who had fought under his rival and execute them for treason. This was highly controversial, since it meant that anyone who fought for the rightful king against a usurper would be at risk of execution if they lost, and might undermine their courage and loyalty. Nevertheless, Henry VII had his way as the Parliament of England was in no position to oppose him, although later that year a general pardon was issued to those who had fought for Richard III. However, in 1495, Henry VII's position on the throne was sufficiently secure that he could afford to allow Parliament to pass a bill to prevent the treason laws from being abused in this way.
Заң
Заңда белгіленгендей, ағымдағы патшаға іс жүзінде қызмет ететін адам, егер ол заңды патшаға қарсы соғыс ашса, мемлекетке опасыздық жасағаны немесе қандай да бір қылмыс жасағаны үшін кінәлі емес. Уильям Блэкстон бұл заңды «жалпы құқықты жариялаған» деп жазған.
The Act states that a person serving the king de facto for the time being is not guilty of treason, or of any other offence, if he wages war against the king de jure. William Blackstone wrote that the Act is "declaratory of the common law."
Мұра
1662 жылы акт Сэр Гарри Вэйннің Реставрациядан кейін өткен мемлекетке қарсы қылмыс ісінде айтылды. Ол Англия азамат соғысы кезінде корольге қарсы Оливер Кромвельмен бірге қызмет еткен деп айыпталғандардың бірі болды және өзін қорғау үшін осы актіге сүйенді. Бірақ сот бұл актінің тек король үшін күрескендерді қорғау мақсатында қабылданғанын, монархияны жоюға тырысқан көтерілісшілерді қорғауға емес деп шешті. Ол кінәлі деп танылып, өлім жазасына кесілді. Акті бүгінгі күнге дейін күшінде, және ол 1708 жылғы Елге опасыздық туралы заң қабылданғаннан кейін Шотландияға да қолданылды.
In 1662, the Act was cited by Sir Harry Vane in his treason trial following the Restoration. He was one of those accused of serving with Oliver Cromwell against the king during the English Civil War, and in his defence he relied upon the Act. However the court ruled that the Act was only intended to protect those who fought for a king, not to protect rebels who fought to abolish the monarchy. He was convicted and executed. The Act is still in force today, and was applied to Scotland following the passage of the Treason Act 1708.
Басқа елдер
Жаңа Зеландияда 1961 жылғы Қылмыстық кодекс бойынша "егеменді билікті іс жүзінде иеленген" адамның заңдарына бағыну қылмыстық жауапкершіліктен қорғайды.
In New Zealand, the Crimes Act 1961 provides that obedience to the laws of a person with "possession de facto of the sovereign power" is protected from criminal responsibility.