Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Термодинамика тұжырымдамасы
the thermodynamics concept
Ғылыми зерттеулерде шекаралық жұмыс – білім салалары арасындағы шекаралар, демаркациялар немесе басқа да бөліністердің құрылу, жақтау, сынға ұшырау немесе нығайтылу жағдайларын қамтиды. Мұндай шектеулер көбінесе қатысушылар үшін маңызды мәселелерді қамтиды. Бұл тұжырымды алғаш рет шекаралау мәселесін талқылау үшін қолданған әлеуметтанушы, «ғылым» мен «ғылым емес» арасындағы нақты шекараны анықтаудың философиялық қиындығын зерттеді. Гиерен шекаралық жұмысты «ғылым институтына (яғни оның тәжірибелі мамандарына, әдістеріне, білім қорына, құндылықтарына және жұмыс ұйымдастыруына) белгілі бір сипаттамалар беру арқылы, осы институтты қандай да бір интеллектуалдық қызметтен [шекарадан тыс] деп ажырататын әлеуметтік шекараны құру мақсатымен жасалатын іс» деп анықтады. Гиериннің пікірінше, Карл Поппер және Роберт К. Мертон сияқты философтар мен ғылымның әлеуметтанушылары ғылымды басқа білім тудыру қызметінен ерекшелендіретін нақты критерийді табу үшін ұзақ күресті, бірақ тұрақты, тарихи кезеңдерден тәуелсіз немесе сенімді жұмыс істейтін критерийді таба алмады. Сондай-ақ, ғалымдар ғылым мен саясат және/немесе идеологияның өзінен-өзі бөлек екенін дәлелдеуге тырысқан жағдайларды да қарастырды. Социологтар мен тарихшылардың көптеген басқа еңбектері де сол кезден бері шекаралық жұмысты көптеген басқа жағдайларда қарастырды, көбінесе ғалымдардың (немесе олардың қарсыластарының) сөздеріне және жеке және әлеуметтік қарым-қатынастарына назар аударды. Пьер Бурдьедің «ғылыми сала» жөніндегі еңбегінен кейін көптеген зерттеушілер белгілі бір «объектілердің» орнатылған шекараларды қалай көтере алатынын қарастырды, себебі олар бірнеше әлеуметтік топтардың қажеттіліктерін қанағаттандырады (шекаралық объектілер).
In science studies, boundary work comprises instances in which boundaries, demarcations, or other divisions between fields of knowledge are created, advocated, attacked, or reinforced. Such delineations often have high stakes involved for the participants, a sociologist, who initially used it to discuss the problem of demarcation, the philosophical difficulty of coming up with a rigorous delineation between what is "science" and what is "non science". Gieryn defined boundary work as the "attribution of selected characteristics to [an] institution of science (i. e., to its practitioners, methods, stock of knowledge, values and work organization) for purposes of constructing a social boundary that distinguishes some intellectual activities as [outside that boundary]." Gieryn suggests that Philosophers and sociologists of science, such as Karl Popper and Robert K. Merton, long struggled to come up with a criterion which would distinguish science as unique from other knowledge generating activities, but never were able to come up with one that was stable, transhistorical, or worked reliably. and also looked at instances in which scientists attempted to argue that science and politics and/or ideology were inherently separate as well. Many other works by sociologists and historians have since looked at boundary work in many other situations, usually focusing on the rhetoric of scientists (or their opponents) and their interpersonal and intersocial interactions. Following the work of Pierre Bourdieu on the "scientific field", many have looked at ways in which certain "objects" are able to bridge the erected boundaries because they satisfy the needs of multiple social groups (boundary objects).
Қолданбалар
Мұндай шекаралық жұмыстың мысалын ғылым мен әдебиетті зерттеуден табуға болады. Бұл зерттеулердің бір мысалы – Альдус Хакслидің «Әдебиет және ғылым» кітабы (сонымен қатар, Дженингс 1970 және Гарвин мен Хит 1983 жылдарды қараңыз). Шекаралық жұмыстың тағы бір қолданылуы – басқару және бизнес зерттеулері саласында, әсіресе нарық категориялары арасындағы байланыстар мен шекараларды зерттеуде. Нарықты жіктеу мәселесі екі немесе одан көп өнім немесе қызмет нарықтық сұранысты қанағаттандыру үшін бір-бірін алмастыра алатындай ұқсас деп есептелгенде туындайды. Мұндай жағдайда нарық шекараларын зерттеу үшін шекаралық жұмыс тұжырымын қолдануға болады. Зерттеушілер шекаралық жұмыс тұжырымын жартылай жабысып тұратын тұтынушылық тәжірибелердің арасындағы шекараларды зерттеу үшін пайдаланды, мысалы, серфинг, желсерфинг, кайтсерфинг және SUP (standup paddleboarding) сияқты тақтаймен сырғанаудың түрлері бастапқыда бір-біріне ұқсас болған, бірақ уақыт өте келе өздерінің нормаларымен, нарық қатысушыларымен, ережелерімен және жабдықтарымен ерекшеленетін жеке нарықтарға айналды. Шекаралық жұмыстың тағы бір мысалы – жеке ғалымдар мен ғылыми институттар «Климатгейт» оқиғасы кезінде ғылыми алаяқтық туралы айыптауларға жауап ретінде мәлімдеме жасаған кезде болды.
An example of such boundary work can be found in the study of science and literature. One instance of these studies is Aldous Huxley's book Literature and Science (see also Jennings 1970 and Garvin & Heath 1983). Another application of boundary work is in the field of management and business studies, particularly in the study of the overlaps and demarcations between market categories. A market categorization problem occurs when two or more products or services are perceived to be similar enough as to become substitutes for each other in satisfying market demand. In this case, the notion of boundary work can be used to study market boundaries. Researchers have used the notion of boundary work to study demarcations among partially overlapping consumer practices, such as boardsport variations (e. g, surfing, windsurfing, kiteboarding and standup paddleboarding), which started as close variations of each other but that, over time, diverged into distinct markets characterized by their own norms, market actors, rules, and gear. Another example of boundary work occurred when individual scientists and scientific institutions published statements responding to the allegations of scientific fraud during the "Climategate" episode.