Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Лакшми Деви ғибадатханасы – 12-шы ғасырдың басында салынған индуистік ғибадатханалар кешені. Бұл кешен Карнатака штатының Хассан ауданындағы Доддагаддавалли ауылында орналасқан. Негізгі ғибадатханада ортақ мандапа (зал) бөлісетін төрт киелі орын бар, әрқайсысы шаршы пішіндес және тараптарға қарай бағытталған. Шығыс киелі орында Лакшми қасиеттісі, солтүстік киелі орын Кали Дургаға, батыс – Шиваға арналған, ал оңтүстік киелі орын бос және Вишнуға арналған болуы мүмкін. Кешенде басты ғибадатхананың солтүстік-шығысында бөлек Бхаирава киелі орыны және дерлік шаршы тәрізді пракара (қоршау) ішінде төрт бұрышта төрт кішкентай киелі орын бар. Барлық тоғыз ғибадатхана пирамида пішіндес Солтүстік Үндістан стиліндегі Нагара шихарасымен ерекшеленеді – бұл Махараштраның ықпалы болуы мүмкін және Оңтүстік, Орталық және Солтүстік Үндістан арасындағы идеялардың белсенді ағынының куәсі. Кешенде тағы да кішкентай киелі орындар бар.
The Lakshmi Devi temple is an early 12th century Hindu temples complex located in Doddagaddavalli village in Hassan District, Karnataka India. The main temple consists of four shrines that share a common mandapa (hall), each sanctum being a square and aligned to a cardinal direction. The eastern shrine has Goddess Lakshmi, the northern shrine is dedicated to Kali Durga, the western to Shiva, and the southern is empty and likely Vishnu. The complex has a separate Bhairava shrine to the northeast of the main temple, and four small shrines at the corners inside a nearly square prakara (compound). All nine temples are notable for its pyramidal north Indian style Nagara shikhara – likely an influence from Maharashtra and an evidence of active flow of ideas between the southern, central and northern India. The complex has additional smaller shrines.
Орналасу орны мен күні
Доддагаддавалли тарихи жазбаларда Гадумбалли деп аталады. Ол Хасан қаласынан солтүстік-батысқа қарай, Халебидуден оңтүстікке және Белурден оңтүстік-шығысқа қарай (NH 373 бойынша) орналасқан. Ғибадатхана қазіргі ауылдың оңтүстік жағында, тарихи су қоймасының жағасында салынған. Лакшми Деви ғибадатханасы 1113 жылы Вишнувардхананың билігінде бай саудагер Куллахана Рахута және оның әйелі Сахадж Деви салған. Ғибадатхана жағати (платформа) үстінде тұрмайды. Үш вимананың ортақ шаршы мантапасы бар. Төртінші вимана, солтүстікке қарай орналасқан және Калиге арналған, мантапаға тікбұрышты жалғау арқылы қосылған. Жалғаудың ғибадатханаға екі бүйірлік кіреберісі бар, біреуі шығыстан, екіншісі батыстан. Виманалардың бастапқы фамсана стиліндегі мұнарасы (үстемесі) сақталған. Бұл Кадамба Нагара сәулетін көрсетеді. Бұл кешендегі тоғыз ғибадатхананың сегізінің виманалары қарапайым фамсана және әр топтамада симметриялы. Шығысқа қарай ашылған тоғызыншы вимана ерекше – ол үш қабатты (тритала) үстеме және Лакшми құдайына арналған, осылайша оны басты құдай етіп, осы ғибадатханаға арнау есімін береді. Хойсаланың белгісі (аңыз бойынша "Сала" атты батырдың арыстанмен күресінің мүсіні) Суканасидің бірінің үстіне орнатылған. Көркемсурет сыншысы Жерард Фокеманың айтуынша, жалпы алғанда ғибадатхана Хойсалаға дейінгі сәулет элементтерін көрсетеді. Ғибадатхананың негізгі мұнаралары ғибадатхана қабырғасымен кездесетін жерде ғана бір қатар еңіс бар. Ғибадатханалардың қабырғаларының түбінде бес қалып орналасқан; қалыптар мен еңістердің арасында индус құдайлары мен құдайшалары мен олардың қызметшілерін бейнелейтін әдеттегі Хойсала мүсіндерінің панельдері жоқ. Оның орнына бүкіл кеңістікті пилястрларда орнатылған сәндік шағын мұнаралар (эдикула деп аталады) алып жатыр. Басты ғибадатхана шығысқа қарай беттеп тұр және Лакшми құдайының 3 фут (1 метр) биіктігіндегі мүсіні орналасқан, оның екі жағында қызметшілер тұр. Мүсін Вишнудың белгілерін ұстап тұр – оң қолында - шомырт, сол қолында - чакра, оң төменгі қолында - сәжде, сол төменгі қолында - шырша. Солтүстікке, оңтүстікке және батысқа қарай беттеген ғибадатханаларда Кали (Дурганың бір түрі), Вишну және Бутанатха Линга (Шива құдайының әмбебап символы) мүсіндері орналасқан. Мантапа төбесінің ортасындағы дөңгелек панельде Тандавесвараның (билеген Шиваның) мүсіні бейнеленген. Басқа да көрнекті өнер туындылары – Ғажалақшми (Лакшмидің әр жағында пілдер бар), Тандавешвара және Йоганарасимха (Вишнудың аватаралары), ғибадатхана есігінде табылған.
Doddagaddavalli is called Gadumballi in historic inscriptions. It is located about northwest from Hassan city, about south of Halebidu, and about southeast from Belur (NH 373). The temple is to the south side of the modern village, on the banks of a historic water reservoir. The Lakshmi Devi temple, was built in 1113 CE by a wealthy merchant Kullahana Rahuta and his wife Sahaj Devi during the reign of Vishnuvardhana. The temple does not stand on a jagati (platform). Three of the vimanas (shrines) have a common square mantapa (hall). The fourth vimana, one at the north and dedicated to Kali, is connected to the mantapa via an oblong extension. The extension has two lateral entrances into the temple, one from east, the other west. The vimanas have their original phamsana style tower (superstructure) intact. These illustrate the Kadamba Nagara architecture. Of the nine shrines in this complex, eight vimanas are simple phamsana and symmetric within each set. The ninth vimana that opens to the east is different – it is a tritala (three storey) superstructure and is dedicated to goddess Lakshmi, thus making her the primary deity and giving this temple its dedicatory name. The Hoysala emblem (the sculpture of a legendary warrior "Sala" fighting a lion) is mounted atop one of the Sukanasi. According to art critic Gerard Foekema, overall the temple has shows the pre Hoysala elements of architecture. There is only one eaves running round the temple where the main towers meet the wall of the shrine. At the base of the wall of the shrines are five moldings; between the moldings and the eaves, the usual panels of Hoysala sculptures depicting Hindu gods, goddesses and their attendants is however missing. Instead, the entire space is taken up by decorative miniature towers on pilasters (called aedicule). The main shrine facing east has a 3 feet (1 m) image of the goddess Lakshmi with an attendant on either side. The image holds Vishnu's icons – a conch in the upper right hand, a chakra (discuss) in the upper left, a rosary in the lower right and a mace in the lower left. In the shrines facing north, south and west respectively are the images of Kali (a form of Durga), the god Vishnu, and Boothanatha Linga (the universal symbol of the god Shiva). A sculpture of Tandaveswara (dancing Shiva) exists in the circular panel at the center of the ceiling of the mantapa. Other notable artwork are those of Gajalakshmi (form of Lakshmi with elephants on either side), Tandaveshwara and Yoganarasimha (avatars of Vishnu) found on the doorway of the temple.