Кіріспе
Британдық суретші
Корнелия Энн Паркер (14 шілде 1956 жылы туған) – британдық бейнелеу өнері суретшісі, ең көп танымал мүсіншілік және инсталляция өнерімен айналысады.
Өмір және мансап
Паркер 1956 жылы Англияның Чешир қаласында дүниеге келген. Ол 2015-2018 жылдары Манчестер университетінің құрметті профессоры, ал 2016-2019 жылдары Оксфордтың Леди Маргарет Холл университетінің арнайы шақырылған ғылыми қызметкері болды. 2020 жылы Кембридждің Тринити Холл университетінің құрметті мүшесі болып тағайындалды. Паркердің бір қызы бар, ол Лондонда тұрады және жұмыс істейді. Паркердің анасы неміс және Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Люфтваффеде медбике болып қызмет еткен. Оның британдық әкесі Бірінші дүниежүзілік соғыста Сомма шайқасына қатысқан. Корнелия Паркердің алғашқы жеке музейдегі көрмесі 2000 жылы Бостонның қазіргі заманғы өнер институтында өтті. 2019 жылы ол МКА Сиднейде өнер туындыларының шолу көрмесін ұйымдастырды. 2022 жылдың мамырында Tate Britain-де оның туындыларының ірі шолу көрмесі ашылды.
Жұмыс
Паркер ең алдымен Cold Dark Matter: An Exploded View (1991) сияқты кең ауқымды инсталляцияларымен танымал. Ол алғаш рет Шығыс Лондондағы Боу қаласындағы Чизенхейл галереясында көрсетілді. Ол үшін британдық армия бақ үйін жарылтып, жарылыс процесін уақытта тоқтатқандай етіп, сынықтарды аспаға ілді. Ортасында бөлменің қабырғаларына ағаш көлеңкелерін түсіретін шам болды. Бұл Джу Йон Сирдің сол аттас оркестрлік композициясына шабыттандырды. Керісінше, 1997 жылы Тернер сыйлығының көрмесінде Паркер Техастағы шаңқай соққан шіркеудің күл қалдықтарын аспаға ілді, Mass (Colder Darker Matter) (1997) көрмесін ұсынды. Сегіз жылдан кейін Паркер "Антимасса" (2005) атты туындысын жасады, ол Кентуккидегі қара қауымның өрт сөндіру кезінде қираған шіркеуінен алынған көмірді пайдаланды. Аспалы от (күдікті өрт) (1999) – Паркердің аспалы мүсіндерінің тағы бір мысалы, ол өрт сөндіруге күдікпен қаралатын оқиғаның күйген қалдықтарын көрсетті. The Maybe (1995) Лондондағы Серпентин галереясында Тильда Суинтонның ойлап тапқан өнер туындысы болды, ол шыныдан жасалған жәшікте ұйықтап жатқандай көрінді. Ол Паркерден жобада онымен бірлесіп жұмыс істеуді және оған ұйықтауға мүмкіндік беретін инсталляция жасауды сұрады. Суинтонның бастапқы идеясы Аққарлан ретінде шыны табытта жату еді, бірақ Паркермен бірлесіп жұмыс істеу арқылы ол өзінің кейіпкері ретінде көрінуге ұшырады, ал актерлік рөлді сомдаудан бас тартты. Паркер Серпентинді тарихи тұлғаларға тиесілі заттарды қамтитын шыны қораптармен толтырды, мысалы, Фрейдтің диванындағы жастық пен көрпе, миссис Симпсонның конькилері, Чарльз Диккенстің қаламұшы және королева Викторияның шұлықтары. Бұл туындының нұсқасы кейін Римде (1996) және Нью-Йорктегі MoMA-да (2013) Паркердің қатысуынсыз қайта орындалды. Avoided Object – әр түрлі мекемелермен, соның ішінде Корольдік қару-жарақ, Британ полициясы, Colt Firearms және Мадам Тюссомен бірлесіп жасалған шағын жұмыстардың үздіксіз сериясы. Паркер тарихи өнер туындыларына қатысты басқа да араласулар жасады. 1998 жылы Серпентин галереясындағы жеке көрмесінде ол Тернер суреттерінің артқы жағын (Шекаралар бөлмесі) жеке туынды ретінде көрсетті, ал 2003 жылы Tate Britain-дегі 2003 жылғы Tate Triennial Days Like These көрмесіне үлес ретінде Роденнің "The Kiss" мүсінін бір шақырымдық баумен орады. Бұл шара "Алыстан" (Ауызша өлім) деп аталды. Ол бұл туындыны 2015 жылы Манчестердегі Уитворт өнер галереясында және 2022 жылы Tate Britain-де өзінің мансабының ортасынан жасалған ретроспективасының бөлігі ретінде қайта жасады. "Ескерткіштің санадан тыс бөлігі" (2005) галерея төбесінен сымдарға ілінген құрғақ топырақ бөлшектерінен тұрады. Бұл түйірлер – Пиза мұнарасының құлауын болдырмау үшін оның астынан алынған құрғаған саз. Бұл "қашықталған" заттардың кейде жағылып, күйіп, атылып, ұшырылып, жарылып, кесіліп немесе жартастан құлап кету арқылы олардың сәйкестігі өзгерген. Паркер карикатурадағы өлім туралы көптен бері қызығушылық танытады: "Томды бу ролигі басып кеткені немесе Джерриді оқ тесіктерімен жаралаған. Кейде заттың жойылуы жоспарланған, ал кейде ол кездейсоқ немесе табиғи себептерден туындаған. Олар әлі толыққанды сәйкестікке қол жеткізбеген, 1995 жылғы Embryo Firearms сияқты өндіріс желісінен ерте шығарылған "алдын ала" заттар болуы мүмкін. Олар тіпті заттар ретінде жіктемелмеуі мүмкін: жарықтар, бүгілулер, көлеңкелер, шаң немесе кір сияқты нәрселер (Шыбырлаудың теріс түрі 1997: Сент-Пол соборындағы Шыбырлау галереясында жиналған құлақ тығындары). Немесе бұл сіз психологиялық тұрғыдан аулақ болуға тырысатын аймақтар, мысалы, заттардың артқы жағы, ішкі бөлігі немесе тозығы жеткен беттері". Бұл жұмыстың тағы бір мысалы – Порнографиялық суреттер (1997), суретшінің түсірген сиясы, ол (порнографиялық) видеотаспаны еріту үшін еріткішті қолданды, оны HM Customs and Excise тәркілеген. Мен өлген нәрселерді қайта тірілтемін. Менің жұмысым материалдардың әлеуеті туралы, тіпті олар барлық мүмкіндіктерін жоғалтқан сияқты көрінсе де. Магна-Картаның 800 жылдығын атап өту үшін Паркер Магна-Карта (Бейнелеу) жасады, ол 15 маусымда 2014 жылы жасалған Магна-Картаның Википедия мақаласының қолмен кестеленген бейнесі, 2015 жылы аяқталды. Кестелеушілерге Embroiderers Guild мүшелері, HM тұтқындары, пэрлер, депутаттар, судьялар, адам құқықтары жөніндегі заңгерлер, АҚШ елшісі және оның қызметкерлері, сондай-ақ Эдвард Сноуден, Джулиан Ассанж, Джимми Уэйлс, Джарвис Кокер және Дорин Лоуренс сияқты түрлі қоғам қайраткерлері кірді. Британ кітапханасында "Магна Карта" (Бейнелеу) көрсетілген кезде Паркер "Бір рет" атты "Террас сымдары" комиссиясын ұсынды, ол St Pancras International Station, Лондон үшін жасалған, сонымен қатар HS1 Ltd. және Корольдік өнер академиясымен бірлесіп ұйымдастырылды. 2016 жылы Паркер Нью-Йорктегі Met мұражайының шатыр бағы үшін жаңа туынды жасауға шақырылған алғашқы әйел суретші болды. Transitional Object (PsychoBarn) – 1960 жылғы Хичкок фильмі "Психо" фильмінен алынған үйдің кішірейтілген көшірмесі, ол құтқарылған ағаш қоймадан жасалған. Паркер The Foundling Museum үшін Found көрмесін ұйымдастырушы ретінде жұмысын жалғастырды, онда шығармашылық салаларының әртүрлі салаларынан алған алпыс сегіз суретшінің туындылары қосылды, сонымен қатар өзінің туындысын, A Little Drop of Gin-ді де ұсынды. Бұл шешілімді басылым, "ананың құмарлығы" деп аталды, ол 1750 жылдарға жататын джин шыныаяғы мен джин тамшыларын пайдаланып жасалған фотогравюра болды. Паркер 2016 жылғы Apollo Awards жүлдесінде "Жыл суретшісі" атанды, өнер әлеміне қосқан үлесі үшін. Паркер BBC Four телеарнасының What Do Artists Do All Day? телесериалында пайда болды, ол BBC Scotland өндірісі болып табылады және алғаш рет 2013 жылы көрсетілді. Бағдарламада ол өмірі мен жұмысы туралы айтты. 2015 жылдың мамырында Паркер Bloomberg TV арнасының Brilliant Ideas сериясына енгізілді, онда ол өзінің шабыттарын ашты және ең жақсы туындыларының кейбірін талқылады. 2016 жылдың жазында BBC One арнасы "Danger! Cornelia Parker" бағдарламасын Imagine телесериалының бөлігі ретінде көрсетті. 2016 жылдың күзінде ол Даданың 100 жылдығын атап өтуге арналған Gaga for Dada бағдарламасына қатысты, оны Вик Ривз ұсынды. Ол сондай-ақ 21 қыркүйекте 2016 жылы BBC Four арнасында көрсетілген Bricks! бағдарламасына қатысты, ол Карл Андренің Equivalent VIII мүсінінің 40 жылдығын белгіледі, бұл "Тейт кірпіштері" деп белгілі. 2017 жылдың 1 мамырында Паркер 2017 жылғы Ұлыбритания парламенттік сайлауының ресми суретшісі болып таңдалды, бұл рөлді алғаш рет әйел суретші атқаруда. 2017 жылы Паркер Торриано бастауыш мектебінің 5-10 жастағы оқушыларымен бірлесіп қара тақтада суреттер жасады. Суретші балалардан Ұлыбритания мен АҚШ газеттерінен жиналған жаңалықтардың тақырыптарын көшіруді сұрады. "Осы жаста балалардың жаңалықтар мен әлемдік оқиғалар туралы көзқарасы әлі қалыптаспаған, олар әлі дауыс беруге құқылы емес, бірақ олардың жас өмірінде болып жатқан саяси дүрбелең болашақтарына зор әсер етеді". 2019 жылдың қарашасында Паркер Австралиядағы Музей заманауи өнерде (Сидней) өзінің алғашқы ірі ретроспективалық көрмесін ашты, ол Оныншы Сидней халықаралық өнер сериясы аясында өткізілді. 2022 жылдың мамырында Паркер өзінің ең ірі жеке көрмесінде Tate Britain-де 100-ге жуық туындысын көрсетті. Ол бірнеше фильмін де көрсетті, Chomskian Abstract 2007, Made in Bethlehem 2012, War Machine 2015, American Gothic 2016, Left, Right & Centre 2017, Election Abstract 2018, Thatcher’s Finger 2018 және Flag 2022.
2023 жылдың мамырында оның "Snap" суреті Питер Габриелдің "Four Kinds of Horses" әніне обложка ретінде пайдаланылды. 2024 жылдың қарашасында Паркердің Ван Эйк суретіндегі The Arnolfini Portrait-тегі шамды шыныдан жасалған нұсқасы Венециядағы Сан-Марко алаңындағы Procuratie Vecchie-ге ілінді. Бұл жұмыс Murano Illumina il Mondo ("Мурано әлемді жарықтандырады") аясында жасалды және соңғы естелікте колонадада өнер туындыларын көрсетуге рұқсат етілген алғашқы рет болды.
Кураторлық
2011 жылы Паркер Лондонның Уайтчапел галереясындағы Коллекциялар галереясы үшін "Ричард Йорк босқа соғысқа шықты" деген тақырыпта көрме ұйымдастырды, онда Үкіметтік өнер жинағынан таңдалған туындылар түстік спектр бойынша орналастырылды. 2014 жылы Корольдік академияның жазғы көрмесі үшін Паркер "Қара және ақ бөлме" көрмесін кураторлады, онда болашақ Корольдік академиктері болуы керек деп ойлаған бірнеше танымал суретшілердің туындылары қойылды. 2016 жылы Паркер Хогарт стипендиясының аясында Foundling мұражайында "FOUND" (Табылған) атты топтық көрмеге кураторлық жасады, мұражай тарихын зерделей отырып, "табылған" тақырыбына жауап ретінде алпыстан астам суретшінің, түрлі шығармашылық салалардан алынған туындылары ұсынылды.
Құрметтер мен марапаттар
2010 жылы Паркер Лондонның Корольдік өнер академиясына сайланды және 2010 жылғы туған күнге арналған наградалар бойынша Британ империясы орденінің офицері (OBE) атағымен марапатталды. 2000, 2005, 2008 және 2017 жылдары ол сәйкесінше Вулвергемптон, Бирмингем, Глостершир және Манчестер университеттерінен құрметті доктор дәрежесін алды. Паркер 2016 жылы «Жылдың суретшісі» Аполлон сыйлығына ие болды. Тағы да кандидаттардың ішінде Кармен Эррера, Дэвид Хокни, Рагнар Кьяртанссон, Яннис Кунеллис және Хелен Мартен болды. Паркер Ұлыбританиядағы 2017 жылғы жалпы сайлаудың ресми суретшісі болып тағайындалды. Осы қызметінде ол 8 маусымдағы дауыс беруге дейінгі сайлау кампаниясын бақылады және оған жауап ретінде бір өнер туындысын жасау міндеті қойылды. Паркер осы тапсырманың нәтижесінде екі фильм және 14 фотосуреттен тұратын серия жасады, олар 2018 жылдың 2 ақпанында BBC Newsnight бағдарламасында көрсетілді және Вестминстер залындағы көрмеден бұрын Ұлыбритания Парламентінің веб-сайтында қолжетімді болды. Ол 2022 жылғы туған күніне орай өнер саласына қосқан үлесі үшін Британ империясы орденінің командирі (CBE) атағымен марапатталды.
Саясат
Саясатта 2015 жылғы жалпы сайлауға дейін ол Жасыл партияның үміткері Кэролайн Лукасты қолдаған бірнеше мәшһүр адамның бірі болды.