Ча Чжу Йю: Американдық драматург және режиссер

Кіріспе

Америка драматургі Чай Ю Сингапурда туған драматург және сахна режиссері. 2011 жылдан 2020 жылға дейін Чикагодағы «Жеңіс бақшасы» театрының көркемдік директоры қызметін атқарды.

Мансап

Юның шығармашылығының маңызды жетістігі – оның ертедегі «Порцелин» және «Өздерінің тілі» пьесалары, «Әдебиеттер елі» пьесасымен бірге Ю Уайтлендс трилогиясын құрайды. Басқа пьесалары: «Егер ол естісе»; «Қызыл»; «Ғажайып ел»; «27-сұрақ», «28-сұрақ»; «Алыстағы жағалау»; «Вивьен және көлеңкелер» және «Көрінетін қалалар». Оның адаптациялары: Антон Чеховтың «Шершін бақшасы» негізіндегі «Қысқы адамдар»; және Федерико Гарсия Лорканың «Бернарда Альбаның үйі». 1989 жылы Сингапур үкіметі оның алғашқы пьесасы «Егер ол естісе» спектаклін тыйым салған, себебі гей кейіпкер «тыныш және тура кейіптес» болып көрінген. Чай Юдың пьесалары көптеген антологияларда жарияланған, ал оның екі пьеса жинағы Grove Press баспасында шыққан. Ю сондай-ақ Театр коммуникациялар тобының басылымы үшін қазіргі заманғы азиялық американдық пьесалардың «Version 3.0» антологиясын редакциялаған. Юдың пьесалары көптеген театрларда қойылған, оның ішінде Нью-Йорк Шекспир фестивалі/Нью-Йорктегі қоғамдық театр, Марк Тапер форумы, Манхэттен театр клубы, Вильма театры, Лонг Уорф театры, Ла Холла театр үйі, Интиман театры, Портленд орталық сахнасы, Шығыс-Батыс ойыншылар тобы, Корнерстон театр компаниясы және тағы да басқалары. Шетелде оның туындылары Royal Court Theatre (Лондон, Ұлыбритания); Fattore K және Napoli Teatro Festival (Неаполь, Италия); La Mama (Мельбурн, Австралия); Шанхай драмалық өнер орталығы (Шанхай, Қытай); Four Arts (Куала-Лумпур, Малайзия); Wild Rice, Сингапур репертуар театры, Toy Factory, Checkpoint Theatre және TheatreWorks (Сингапур) театрларында қойылған. Оның пьесалары үшін ол Лондонның үздік драматург және үздік пьеса сыйлығын, Джордж және Элизабет Мартонның драматургиялық сыйлығын, GLAAD Media Award, APGF Community Visibility Award, Made in America Award, AEA/SAG/AFTRA 2004 Diversity Honor және Роберт Чесли сыйлығын алған. Ол сондай-ақ Рокфеллер MAP, McKnight Foundation және TCG/Pew Ұлттық резиденттік бағдарламасынан гранттар алған. Режиссер ретінде Чай Ю Public Theatre, New York Theatre Workshop, Signature Theatre, Playwrights Horizons, American Conservatory Theatre, Kennedy Center, Long Wharf Theatre, Mark Taper Forum, East West Players, Actors Theatre of Louisville, Goodman Theatre, Oregon Shakespeare Festival, Portland Center Stage, La Jolla Playhouse, Empty Space, National Asian American Theatre Company, Berkeley Rep, Seattle Rep, Gala Hispanic Theatre, Singapore Repertory Theatre, Cornerstone Theatre Company, Huntington Theatre, South Coast Repertory Theatre және Smithsonian Institution театрларында қойылымдар қойған. Сонымен қатар, ол Дэвид Генри Хванг пен Освальдо Голиевтің «Айнадамар» операсы мен Роб Зуидамның «Ашулы махаббат» (Тангелуод) операсының әлемдік премьерасын режиссерлік еткен. Оның қойылымдары мен пьесаларында Сандра О, Чита Ривера, Дэниел Дэ Ким, Рауль Кастильо, Джоэл де ла Фуэнте, Цай Чин, Эми Хилл, Дэннис Дун, Тамлин Томита, Моника Реймунд, БД Вонг, Маргарет Чо, Уильям Джексон Харпер, Гаррет Ванг және тағы да басқалар ойнаған. Ю басқа авторлардың көптеген дүниежүзілік премьераларын қойған, оның ішінде Лорен Юдың «Камбоджалық рок-тобы»; Маркус Гардлидің «Жеңіс бағындағы сүйіспеншілікке толы Ізгі хабары» және Денвер орталық театрындағы «қара саяхат»; Лукас Хнатттың «Хиллари және Клинтон» Жеңіс бағында; Наоми Идзуканың «Луисвилл/Гумана фестиваліндегі актерлер театрындағы және Кеннеди орталығындағы Азамат 13559»; Луис Альфароның «Эдип патшасы» мен «Мохада» Қоғамдық театрда; және Джулия Чоның «Дуранго» Қоғамдық театр мен Лонг Уорф театрында. 2006 жылы Ю Атлантадағы Альянс театрында «The Collision Project» жобасына қатысқан. Ол Атлантаның нәсілдік жағынан әртүрлі жасөспірімдерінің өмірлеріне негізделген «17» деректі пьеса жазған. Чай Ю 2011 жылдан 2020 жылға дейін Чикагодағы Жеңіс бақшасы театрының көркемдік директоры болған. Оның өкілеттігі кезінде 43 қойылымның 18-і дүниежүзілік премьера болды, оның біреуі Бродвейге барды, төртеуі Бродвейден тыс жерде, Сохо Реп және Сигнатура театрында, ал қалғандары аймақтық және шетелде Донор Уэроуза және Буш театрында Лондонда қойылды. Оның көшбасшылығы үшін ол Чикаго қауымдастықтары мен өнерді байланыстыруға ерекше үлес қосқан үшін Айрис сыйлығын және Батыл және инклюзивті көркемдік көшбасшылық үшін Impact Award сыйлығын алған. Режиссерлік жағынан Чай Ю DramaLogue сыйлығын, 2020 жылғы Крейг Ноэль сыйлығын және режиссерлік жағынан OBIE сыйлығын алған. 2022 жылы Ю театр ғалымы Дэн Бакалзо жазған профилі бар «50 Key Figures in Queer US Theatre» кітабында танымал болды. Сонымен қатар, ол он жыл бойы Марк Тапер форумының Азия театр шеберханасының негізін қалаушы және директоры болды. Жаңа драматургтардың түлегі, ол сахналық режиссерлер мен хореографтар қоғамының, театр коммуникациялар тобының, Чикагоның мәдени істер және арнайы іс-шаралар департаментінің мәдени кеңесінің, Чикаго театрлары лигасының және Азиялық американдық театрлар мен суретшілер консорциумының атқарушы кеңесінде қызмет еткен.

Yew's breakthrough work came from his early plays Porcelain and A Language of Their Own, which, along with Wonderland, make up what Yew calls the Whitelands Trilogy. Other plays include As if He Hears; Red; A Beautiful Country; Question 27, Question 28; A Distant Shore; Vivien and the Shadows''''; and Visible Cities. His adaptations include A Winter People (based on Anton Chekhov's The Cherry Orchard); and Federico García Lorca's The House of Bernarda Alba. In 1989, the government in Singapore banned his first play As If He Hears because the gay character acted "too sympathetic and too straight looking". Chay Yew's plays appear in numerous anthologies, and two collections of his plays have been published by Grove Press. Yew also edited an anthology of contemporary Asian American plays, "Version 3.0", for Theatre Communications Group Publications. Yew's plays have been produced by many theaters, including the New York Shakespeare Festival/Public Theater in New York City, Mark Taper Forum, Manhattan Theatre Club, Wilma Theatre, Long Wharf Theatre, La Jolla Playhouse, Intiman Theatre, Portland Center Stage, East West Players, Cornerstone Theatre Company, amongst others. Overseas, his work has been produced by the Royal Court Theatre (London, UK); Fattore K and Napoli Teatro Festival (Naples, Italy); La Mama (Melbourne, Australia); Shanghai Dramatic Arts Center (Shanghai, China); Four Arts (Kuala Lumpur, Malaysia); and Wild Rice, Singapore Repertory Theatre, Toy Factory, Checkpoint Theatre, and TheatreWorks (Singapore). For his plays, He is the recipient of the London Fringe Award for Best Playwright and Best Play, George and Elisabeth Marton Playwriting Award, GLAAD Media Award, APGF Community Visibility Award, Made in America Award, AEA/SAG/AFTRA 2004 Diversity Honor, and Robert Chesley Award; he has also received grants from the Rockefeller MAP, McKnight Foundation and the TCG/Pew National Residency Program. As a director, Chay Yew has directed productions at the Public Theater, New York Theatre Workshop, Signature Theatre, Playwrights Horizons, American Conservatory Theater, Kennedy Center, Long Wharf Theatre, Mark Taper Forum, East West Players, Actors Theatre of Louisville, Goodman Theatre, Oregon Shakespeare Festival, Portland Center Stage, La Jolla Playhouse, Empty Space, National Asian American Theatre Company, Berkeley Rep, Seattle Rep, Gala Hispanic Theatre, Singapore Repertory Theatre, Cornerstone Theatre Company, Huntington Theatre, South Coast Repertory Theatre, and Smithsonian Institution. He also directed the world premieres of David Henry Hwang's and Osvaldo Golijov's Ainadamar at the Tanglewood Festival of Contemporary Music and Rob Zuidam's Rage D'Amors (Tanglewood). His productions and plays have included such actors as Sandra Oh, Chita Rivera, Daniel Dae Kim, Raúl Castillo, Joel de la Fuente, Tsai Chin, Amy Hill, Dennis Dun, Tamlyn Tomita, Monica Raymund, BD Wong, Margaret Cho, William Jackson Harper, Garrett Wang, amongst others. Yew has directed numerous world premiere productions by other writers, including Lauren Yee’s Cambodian Rock Band; Marcus Gardley’s Gospel of Lovingkindness at Victory Gardens and black odyssey at Denver Center Theatre; Lucas Hnath’s Hillary and Clinton at Victory Gardens; Naomi Iizuka's Strike Slip at Actors Theatre of Louisville/Humana Festival and Citizen 13559 at the Kennedy Center; Luis Alfaro’s Oedipus el Rey and Mojada at the Public Theater; and Julia Cho's Durango at the Public Theater and Long Wharf Theatre. In 2006, Yew participated in The Collision Project at The Alliance Theatre in Atlanta, Georgia. He wrote a documentary play 17 based on the actual lives of Atlanta’s racially diverse teenagers. Chay Yew was the Artistic Director of Victory Gardens Theater in Chicago from 2011 to 2020. During his tenure, out of 43 productions, 18 plays received world premieres of which one went to Broadway, four were produced off Broadway at the Public, Soho Rep, and Signature Theatre, while others were presented regionally, and abroad at Donmar Warehouse and Bush Theatre in London. For his leadership, he was awarded the Iris Award for Outstanding Commitment to Connecting Chicago Communities and the Arts, and the Impact Award for Bold and Inclusive Artistic Leadership. For direction, Chay Yew is the recipient of the DramaLogue Award, 2020 Craig Noel Award; and OBIE Award for Direction. In 2022, Yew was featured in the book 50 Key Figures in Queer US Theatre, with a profile written by theatre scholar Dan Bacalzo. Yew was also the Founder and Director of the Mark Taper Forum's Asian Theatre Workshop for ten years. An alumnus of New Dramatists, he has served on the Executive Board of the Stage Directors and Choreographers Society, Theatre Communications Group, Chicago’s Department of Cultural Affairs and Special Events’ Cultural Advisory Council, the League of Chicago Theatres, and the Executive Board of the Consortium of Asian American Theatre and Artists.