Кіріспе
Cluedo/Clue франшизасына негізделген кітаптар. Бұл тақта ойынына негізделген 1990 жылдары жарық көрген 18 балалар кітабынан тұратын кітап сериясы. «Clue» сериясы кітаптары – Реджинальд Боддидің үйінде оның ең жақын алты «досы» жасаған түрлі қылмыстарды оқырманның шешуі тиіс шағын жұмбақтар жинағы.
the book series based on the board game
The Clue series is a book series of 18 children's books published throughout the 1990s based on the board game Clue. The books are compilations of mini mysteries that the reader must solve involving various crimes committed at the home of Reginald Boddy by six of his closest "friends".
Формат
Әр кітаптың басында Бадди мырзаның өзін оқырманға таныстыратын шағын тарау бар. Ол жағдайды түсіндіріп, алты күдіктімен таныстырады. Бұл оқиға бірінші тарауға бастайтын белгілі бір кернеумен аяқталады. Бірінші кітабында он үш құпия болса, қалған кітаптардың барлығында «Энциклопедия Браун» кітаптарына ұқсас он шағын құпия бар. Әр құпия жауап беруге арналған сұрақпен аяқталады, ал шешуға көмектесу үшін ойыннан алынған тексеру тізімінің суреті берілген. Жауап келесі бетке кері басылып, қылмыскердің қалай ұсталғанын немесе құрбанның (болған жағдайда) қалай аман қалғанын түсіндіреді. Алғашқы тоғыз құпия көбінесе қонақтар арасындағы жарысқа (онда оқырмандар жеңімпазды анықтауы керек), бір қонақтың екінші қонақты өлтіру әрекетіне немесе Бадди мырзаның сирек және ұрланған қазынасына қатысты болады. Кінәлі тарапты анықтау үшін құпияға тән ерекшеліктерді қадағалау қажет, мысалы, қонақтардың барлығы белгілі бір парфюмерияны сынап көруі немесе кейбіреулерінің белгілі бір стильдегі немесе түсті киім киюі. Қонақтардың тұлғалары да өте ерекше және асыра көрсетілген, сондықтан олар тура тікелей айтылмағанда олардың кім екенін оқырманға аңғаруға мүмкіндік береді. Әр кітаптың соңғы тарауында біреу Бадди мырзаны өлтіруге тырысады. Шешімінде ешқандай түсіндірме берілмейді және Бадди мырзаның шын мәнінде қайтыс болғаны айтылады. Алайда, келесі кітаптардың кіріспесінде Бадди мырза он сегізінші кітапты қоспағанда, алдыңғы кітаптың соңында қалай аман қалғанын түсіндіреді. Бұл серияны кез келген уақытта аяқтауға мүмкіндік береді, сонымен қатар оны жаңа кітаптарға ашық қалдырады.
Кейіпкерлер
Бодди мырзадан басқа, алты басты кейіпкердің суреттері әр кітаптың артқы мұқабасында жарық көрді, ал үшеуі әр кітаптың мұқабасына арнайы жасалған суретте кездейсоқ таңдалып қойылды. 1-4 кітаптарда кейіпкерлер 1986 жылғы үстел ойынындағыдай бейнеленген. 5-ші кітаптан бастап 1992 жылғы басылымдағы кейіпкерлердің жаңа дизайны қолданылды. Бодди мырза – бай қайырымдастық корларына қаржы жұмсайтын, өте сенімді қонақ. Ол құнды заттарды жинап, қонақтарының ұрлық жасауын, бір-бірін өлтіруін, тіпті өзін өлтіруге талпынуын да кешіреді. Оның есімі Реджинальд екені айтылады. Полковник Горчица – тез ашуға берілетін, әскери шенді адам, ол басқа қонақтарды дуэльге үнемі шақырады (бірде тіпті өзін де сынап көрген). Ол нақты дуэльдерге тек төрт рет қатысқан: үш рет Гринмен бал залында, кітапханада және қайтадан бал залында («Құпия жол», «Түн ортасында телефон қоңыраулары», «Түн ортасында телефон қоңыраулары») және бір рет профессор Пламмен ас бөлмесінде («Қырыққан гаргуль»). Оның есімі Мартин екені айтылады. Профессор Плам – көп мамандықтарды білетін, ақыл-ойы шашыраңқы профессор, ол үнемі бір нәрсені ұрлап, не үшін екенін ұмытып, не у жасап, ал оған қарсы дәріні қайда қалдырғанын ұмытып жүреді. Оның есімі Пол екені айтылады. Грин мырза – әрқашан оңай ақша табуға қызығушылық танытатын кәсіпкер. Ол да тез ашуға бейім, көбінесе басқалардың бақытсыздығына күліп, оларды қорқытады. Оның есімі Джеральд екені айтылады. Миссис Пикок – әдепті, сыпайы, басқа қонақтардың арасында әлеуметтік нормаларды таратуға тырысады және олар әдепсіз болғанда оларды жазалайды. Бірақ ол өз мақсатына жету үшін өлтіруге немесе ұрлық жасауға дайын. Мисс Скарлет – адамдарды азғырып, ұрлап, ақша үшін, кек алу үшін және т.б. өлтіруді ұнататын, көңілді жас әйел. Оның есімі Шарлотта екені айтылады. Миссис Уайт – Бодди мырзаның үй шаруашылығын жүргізушісі және аспазы, ол үнемі біреудің айтқан сөзіне ренжуді жоққа шығарады, бірақ бірден арқасын бұрып, қабағын шытып, мұрнын қисайтып, сондай әрекеттер жасайды. Ол үй шаруашылығынан құтылу үшін ұрлап немесе өлтіруге барады, бірақ жоспарлары әрқашан сәтсіз аяқталады және ол «Бодди мырзаның ашулы аспазы» ретінде қайта оралуға мәжбүр болады. Оның есімі Вильгельмина екені айтылады.
2003 жылғы серия
2003 жылы канадалық детектив жазушысы Вики Кэмерон бастапқы автор Найджел Таппин жобадан бас тартқаннан кейін «Клю Мистериес» кітаптарын, жаңа мини-детективтер жинағын жазды. Барлығы екі кітап қана жарық көрді. Екі кітапта да сюжеттік желілер мен лексикасы күрделірек, әрқайсысында он бес детективтік оқиға бар. Оқиға 1926 жылы Ұлыбританияның Гэмпшир графтығындағы Тюдор Холл деп аталатын ойдан шығарылған сарайда өтеді. Оқиғалардың форматы ойынға ұқсас етіп жасалған, әр детективтік оқиға Боддидің өлімі туралы, ал бір қонақ қылмыстың себебін анықтау үшін толыққанды тергеу жүргізіп, содан кейін тағы бір қонақты қылмысқа айыптайды.
Табыс жұмбақтары
2008 жылы "CLUE" кодоверілген жұмбақтар" атты кітап жарық көрді.