Хаугесунн әуежайының тарихы мен дамуы

Кіріспе

Haugesund Airport (Haugesund lufthavn;) – Норвегиядағы Haugaland аймағын қызмет көрсететін халықаралық әуежай. Ол Норвегияның Рогаланд графтығының Кармой муниципалитетіндегі Кармой аралындағы Хельганес түбегінде, Хаугесунд қаласынан тыс орналасқан. Әуежайдың 13/31 бағытындағы ұшу-қону жолағы бар. Scandinavian Airlines (SAS) және Norwegian Air Shuttle Ослоға рейстер ұсынады. Haugesund Airport халықаралық бағыттарда жеңілдіктер ұсынады және бюджеттік тасымалдаушылармен де қызмет көрсетеді. 2014 жылы әуежай 694 005 жолаушыны қабылдады. Әуежай 1975 жылдың 8 сәуірінде ашылды. SAS-тың ел астанасына бағытталған рейстерінен басқа, Nordsjøfly, Braathens SAFE, Busy Bee, Coast Aero Center, Coast Air Norwegian және SAS Commuter сияқты компаниялар ішкі, кішірек бағыттарда қызмет көрсеткен. 1989 жылы жаңа халықаралық терминал ашылды. Абердинге жасалатын сирек рейстерден басқа, тұрақты халықаралық рейстер 1998 жылы басталды. Ryanair 2003 жылы рейстерін бастады, одан кейін ұшу-қону жолағы ұзартылды.

Құрылыс

Хельганес әуежайы ашылғанға дейін Хоугесундта екі су әуеайлағы жұмыс істеді. Хаугесунд әскери-әуе базасы 1918-1919 жылдары Норвегия Корольдік Әскери-әуе қызметімен пайдаланылды. Haugesund Airport, Storesundsskjær 1936 жылы қолданысқа берілді және 1956 жылы жабылуына дейін Widerøe, Norwegian Air Lines және West Norway Airlines компанияларымен жүзеге асырылған түрлі жағалау су ұшақтары қызметтерін қамтамасыз етті. 1956 жылы Флеслендтегі Берген әуежайының ашылуы жағалау су ұшақтары қызметтерінің тоқтатылуына себеп болды. Хоугесунд муниципалитеті осыған байланысты құрлықтағы әуежай жоспарларын дайындау жұмыстарын алдын ала бастады. Storesundsskjær жабық болғандықтан, қала тұрғындары ұшаққа отыру үшін Ставангер әуежайы, Солаға баруға мәжбүр болды. Ұсынылған қосымша қызметтері қабылданбады, ал муниципалдық кеңес мемлекеттік гранттарды құрлықтағы әуежай құрылысын қаржыландыруға жұмсауды сұрады. 1954 жылы ведомствоаралық комиссия құрылды, ол 1956 жылдың қараша айында бүгінгі Кармойдағы Авалдснестегі Утвик жерін ұшу-қону жолағымен бірге өңірлік әуежай орны ретінде таңдауды ұсынды. Осыған байланысты 1959 жылы Хоугесунд муниципалитеті сол жердегі қолайлы учаске сатып алу үшін 1,1 миллион норвегиялық крона жұмсады. 1962 жылы Пребен Мунте басқарған мемлекеттік комиссия 1965 жылғы ақ парағында Хоугесундқа әуежай салуды ұсынды. Ол Харстад/Нарвик әуежайы, Эвенес және Кристиансунд әуежайы, Квернбергет аяқталғаннан кейін Хоугесундты екінші орынға қойды, сондай-ақ Лекнес және Санднессьоендегі жоспарланған әуежайлармен салыстырды. Бұл Хоугесунд үшін әуежай орны туралы жаңа пікірталасқа әкелді. Утвикке қатысты басты мәселе – ауыл шаруашылығы жерлерін пайдалану еді. Жергілікті комиссия Sveio, Tysvær және Оңтүстік Кармойдағы жерлерді қоса алғанда, тағы 23 жерді қарастырды. Олар Утвик пен Сор Кармойхеяны ең қолайлы деп тапты. Азаматтық авиация басқармасы (кейіннен Avinor деп аталды) осы жерлерді қарастырды және Kongsheiene-ге де назар аударды. Бұл жерлер ұшу-қону жолағының ұзындығын тиісінше шектеді. Кармой муниципалитеті 1966 жылдың мамырында ауыл шаруашылығы жерлеріне қатысты Утвик нұсқасын қабылдамады. Осы кезде Гельганес жер иесі тарапынан ұсыныс жасалды. Бұған дейін ведомствоаралық комиссия жерді сатып алып, учаскеге су, электр және кәріз желілерін жүргізді, бұл 20 миллион кронаға бағаланды. Құрылыс 1973 жылы басталды және он үш айға созылды. Осы процесте кішкентай Tyviktjønn көлі құрғатылды, ал әуежай ұшу-қону жолағын алды. Бірінші қону 1974 жылдың 22 қарашасында CAA ұшқыштарымен навигациялық құралдарды сынау үшін жасалған Convair Metropolitan болды. Салтанатты ашылу 1975 жылдың 8 сәуірінде өтті.

Two water aerodromes served Haugesund before the opening of the airport at Helganes. Haugesund Naval Air Station was in use by the Royal Norwegian Navy Air Service from 1918 to 1919. Haugesund Airport, Storesundsskjær was taken into use in 1936 and served various coastal seaplane services operated by Widerøe, Norwegian Air Lines and West Norway Airlines until its closing in 1956. The opening of Bergen Airport, Flesland in 1956 caused the coastal seaplane services to be terminated. Haugesund Municipality preemptively started working with plans for a land airport ahead of this. With Storesundsskjær closed, the townspeople had to travel to Stavanger Airport, Sola to catch an aircraft. A proposed feeder service was rejected and the municipal council instead asked that the state grants be used to help fund a land airport. An inter municipal commission was established in 1954, which in November 1956 recommended that Utvik in Avaldsnes in today's Karmøy be selected as a site for a regional airport with a runway. This led to Haugesund Municipality spending NOK 1.1 million in 1959 to buy a suitable lot there. The 1962 state commission led by Preben Munthe recommended in a 1965 white paper that Haugesund receive an airport. It prioritized Haugesund second—after the completion of Harstad/Narvik Airport, Evenes and Kristiansund Airport, Kvernberget—and parallel with proposed airports in Leknes and Sandnessjøen. This led to a new debate about the location of an airport for Haugesund. The main concern with Utvik was that it would occupy agricultural land. Twenty three other locations were considered by a local commission, including sites in Sveio, Tysvær and southern Karmøy. They found Utvik and Sør Karmøyheia to be the most suitable. The Civil Aviation Administration (later renamed Avinor) considered those places and also looked into Kongsheiene. These sites limited the runway length to , respectively. Karmøy Municipal Council rejected the Utvik alternative in May 1966 of concern to farmland. At this time Helganes was launched as a proposal by its land owner. Prior to this the inter municipal commission had bought the land and built water, power and sewer lines to the site, costing NOK 20 million. Construction commenced in 1973 and took thirteen months, costing The small lake Tyviktjønn was drained in the process, and the airport received a runway measuring The first landing was a Convair Metropolitan on 22 November 1974 operated by the CAA to test the navigational aids. The official opening took place on 8 April 1975.

Алғашқы операциялар

Scandinavian Airlines System (SAS) және Braathens SAFE арасында бағыттар бойынша концессиялар бөлісті. Біріншісіне Осло әуежайына, Форнебуға ұшуға рұқсат берілді, ал екіншісіне Берген және Ставангерге ұшуға рұқсат берілді. Braathens бұл концессияны пайдаланудан бас тартты. 1975 жылы әуежайда екі әуе компаниясы құрылды: Coast Aero Center және Nordsjøfly. Екеуі де түрлі әуе такси қызметтерін ұсынды. Nordsjøfly 1976 жылы Ставангер, Хаугесунд және Берген қалалары арасындағы рейстерді бастады. Олар күніне үш рет Бергенге, екі рет Ставангерге ұшып, ал SAS күніне екі рет Ослоға ұшты. 1979 жылдан бастап бұл көрсеткіш күніне үш рейске дейін артты. Алғашқы жылдары әуежайдың жұмыс уақыты күрделі мәселе болды, себебі ол күндіздің ортасы мен кешкі уақытта жабылатын. 1976 жылдың 27 желтоқсанынан бастап үшінші смена енгізіліп, әуежайдың жұмыс уақыты едәуір ұзартылды. Келесі жылы жалпы авиация және көбінесе тікұшақ операторы Fonnafly әуежайда кеңсе ашты. Helilift компаниясының Хаугесунд әуежайында теңіздік тікұшақ терминалын ашуы туралы саяси талқылаулар болды, бұл сол кезде Ставангер әуежайында, Форста жұмыс істейтін Helikopter Service компаниясымен бәсекелестікке әкелді. Бірақ үкімет мұндай базаның қажеті жоқ деп шешті. 1981 жылы әуежайдағы барлық әуе компаниялары зиянға ұшырады. Ослоға үшінші рейс жеткілікті жолаушыларды тартпады, және қосымша рейсті тоқтату туралы ескертуден кейін SAS барлық Хаугесунд билеттеріне жылына 3 миллион NOK болатын шығынды өтеу үшін қосымша төлем енгізді. Сондай-ақ Nordsjøfly қиындықтармен күресіп, 1981 жылы Norving компаниясы сатып алды. Олар KLM компаниясымен әуе қатынасы туралы келісім жасасты, бұл жолаушыларға Хаугесундтан Ставангер арқылы Амстердамға Ставангерден ұшумен бірдей бағамен ұшуға мүмкіндік берді. Жақын арада Ставангерден басқа халықаралық әуе компанияларымен де ұқсас келісімдер жасалды. Norsjøfly бұрын тек тоғыз жолаушыны тасымалдауға рұқсат алғаннан кейін, енді 19 жолаушыға арналған Fairchild Swearingen Metroliner ұшағын пайдалануға рұқсат берілді. Nordsjøfly әр жыл сайын зиянға ұшырады. Сондықтан 1982 жылы әуе компаниясы таратылып, активтері Norving компаниясына берілді, ал Хаугесундтағы базасы Norving компаниясының меншігіне көшті. Сол кезде SAS кішкентай Douglas DC 9 21 ұшақтарын үлкенірек, 122 жолаушыға арналған DC 9 41 ұшақтарымен алмастыруға мүмкіндік болды. Braathens SAFE өзінің өңірлік еншілес компаниясы Busy Bee арқылы 1984 жылы 44 жолаушыға арналған Fokker F 27 ұшағын пайдаланып, Ставангерден Хаугесунд арқылы Бергенге бағыт ашты, бұл Norving компаниясымен бәсекелестікке әкелді. Statoil компаниясы Karmøy-ден Statpipe платформасына тікұшақ рейстерін жүзеге асыру үшін Helicopter Service компаниясымен келісім жасасты. SAS 1984 жылы F 27 ұшағын пайдалана отырып, төртінші рейсті қосты. Әуежай 1985 жылдан бастап төртінші сменаны жалдаған кезде жұмыс уақытын ұзартты. Coast Aero Center 1986 жылы 15 жолаушыға арналған Embraer EMB 110 Bandeirante ұшағын пайдаланып, Абердин әуежайына тікелей рейстің алғашқы жоспарлы халықаралық рейсін іске қосты. Бұл бағыт көп ұзамай тоқтатылды, себебі күніне бір рет қана рейс жасау үшін толық экипаж сменасы мен ұшақ қажет болды. Norving қаржылық қиындықтарға байланысты Оңтүстік Норвегиядағы қызметін біртіндеп тоқтатып, қараша айында Хаугесундтағы базасын жапты. Coast Aero Center 1988 жылы банкротқа ұшырады, бірақ активтер жаңа әуе компаниясын құру үшін пайдаланылды, Coast Air. Олар 1989 жылдан бастап Ставангерге de Havilland Canada Twin Otters ұшақтарымен рейстерді бастады. 1987 жылы әуежайда жаңа халықаралық терминалдың құрылысы басталды, ол 1988 жылдың 18 шілдесінде ашылды. Онда салықсыз дүкен болды және Пальма-де-Майорка әуежайына апталық, маусымдық туристік рейсті қамтамасыз ету үшін салынған. Келесі жылы туроператорлар Хаугесундтан барлық чартерлік рейстерді тоқтатты. Air Stord 1990 жылы Хаугесунд әуежайында құрылды. Олар Norving-тің бұрынғы ангарын сатып алды, бірақ сатып алғаннан кейін оның орнына жақын орналасқан Сторд әуежайының жанындағы Сорстөккенде жұмыс істеуді таңдады. Busy Bee 1992 жылы банкротқа ұшырады және Braathens-тің өңірлік бағыттары Norwegian Air Shuttle компаниясына берілді, олар Fokker 50 ұшақтарымен жұмыс істеді. Coast Air 1994 жылы Хаугесундтан екі жоспарлы рейсті бастады. Бірі Бергенге және Кристиансанд әуежайына, Kjevik, екіншісі Fagernes әуежайына, Leirin және одан әрі Ослоға ұшты. 1995 жылдың 9-13 шілдесі аралығында ұшу-қону жолағы қайта асфальтталды, осы уақытта әуежай жабық болды.

The route concessions were split between Scandinavian Airlines System (SAS) and Braathens SAFE. The former was allowed to fly the route to Oslo Airport, Fornebu, while the latter was permitted to fly to Bergen and Stavanger. Braathens chose to not operate this concession. Two airlines were established at the airport in 1975: Coast Aero Center and Nordsjøfly. These both started various air taxi services. Nordsjøfly commenced a services between Stavanger, Haugesund and Bergen in 1976. They flew three times daily to Bergen and twice daily to Stavanger, while SAS flew twice daily to Oslo. From 1979 this increased to three daily flights. In the first years the opening hours were a contended issue as the airport was closed in the middle of the day and late evenings. From 27 December 1976 a third shift was introduced, significantly increasing the airport's operational hours. The general aviation and mostly helicopter operator Fonnafly established an office at the airport the following year. There was a political discussion about Helilift establishing an offshore helicopter terminal at Haugesund Airport, to compete with Helikopter Service which at the time was operating out of Stavanger Airport, Forus. However, the government found that there was no need for such a base. By 1981 all the airlines at the airport were losing money. The third departure to Oslo did not generate sufficient patronage, and after threatening to terminate the extra flight, SAS introduced a surcharge on all Haugesund tickets to covers its NOK 3 million per year deficit on the route. Also Nordsjøfly was struggling, and was bought by Norving in 1981. It made an interlining agreement with KLM which allowed passengers to fly from Haugesund via Stavanger to Amsterdam for the same prices as from Stavanger. Similar agreements were soon struck with other international airlines operating out of Stavanger. After only being allowed to carry a maximum of nine passengers, Norsjøfly was from then allowed to operate the larger 19 passenger Fairchild Swearingen Metroliner. Nordsjøfly operated with a loss every year. The airline was therefore liquidated in 1982 and the assets transferred to Norving and the Haugesund base was taken over by Norving. By then patronage was sufficient that SAS replaced its smaller Douglas DC 9 21s with the larger, 122 passenger DC 9 41s. Braathens SAFE, through its regional affiliate Busy Bee, started operated a route from Stavanger via Haugesund to Bergen in 1984, using a 44 passenger Fokker F 27 in competition with Norving. Statoil contracted Helicopter Service to operate helicopter flights to a platform on Statpipe from Karmøy. SAS introduced a fourth service in 1984, using a F 27. The airport expanded its opening hours from 1985 when a fourth shift was hired. Coast Aero Center established the first scheduled international service in 1986, with a direct service to Aberdeen Airport using a 15 passenger Embraer EMB 110 Bandeirante. The route was soon terminated as it used a full crew shift and aircraft to make only one round trip per day. Norving closed its base at Haugesund in November, as it gradually terminated its operations in Southern Norway due to financial difficulties. Coast Aero Center went bankrupt in 1988, but the assets were used to establish a new airline, Coast Air. It commenced services to Stavanger with de Havilland Canada Twin Otters from 1989. The airport started work on a new international terminal in 1987, allowing it to open on 18 July 1988. It included a duty free shop and was built to serve one weekly, seasonal inclusive tour flight to Palma de Mallorca Airport. The following year the tour operators canceled all charter services from Haugesund. Air Stord was established at Haugesund Airport in 1990. They bought Norving's former hangar, but after a buy out instead chose to operate out of near by Stord Airport, Sørstokken instead. Busy Bee went bankrupt in 1992 and Braathens' regional routes were allocated to Norwegian Air Shuttle, who operated with Fokker 50s. Coast Air commenced two scheduled services from Haugesund in 1994. One was to Bergen and Kristiansand Airport, Kjevik, the other flew to Fagernes Airport, Leirin and onwards to Oslo. From 9 to 13 July 1995 the runway was re asphalted, during which time the airport was closed.

Жарыс және ұшу-қону жолын кеңейту

Авиациялық клуб көп жылдық қаржылық қиындықтардан кейін 1996 жылы жабылды. Coast Air компаниясы тендерден жеңілген соң, сол жылы Fagernes бағыты да тоқтатылды. Олар 1997 жылдан бастап Абердинге рейстер ашты. Норвегиядағы авиация нарығы 1994 жылдың 1 сәуірінде дерегуляцияланды, бірақ Осло әуежайы Гардермоеннің 1998 жылы ашылуынан кейін ғана Браатхенс Хаугесундқа бағыттар ашу үшін елордалық әуежайда жеткілікті слоттар пайда болды. Бұл 1998 жылдың 25 қазанында бес күнделікті рейске дейін жетті. SAS күнделікті рейстерін бестен алтыға дейін арттырды. Сонымен қатар, Coast Air аптаның бірнеше күні Sandefjord әуежайына, Torp-қа рейстер бастады. Қараша айынан бастап Sun Air Даниядағы Биллунд әуежайына аптасына үш рет рейстер ұйымдастырды. Бірақ таңертеңгі рейсі болмағандықтан, жолдар аз болды, себебі Дания астанасына Осло арқылы жету оңайырақ еді. SAS бір жылдан соң, ал Sun Air Billund бағытын тоқтатты. 1995 жылы ұшу-қону жолағын ұзарту мүмкіндігін зерттеу үшін комиссия құрылды. Бастапқы мақсаты – ұзақ қашықтыққа балық экспорттауға арналған ұшақтарды қабылдау болды. McDonnell Douglas MD 80 ұшақтары енгізілгеннен кейін SAS оларды ең жоғары ұшу салмағымен жиі пайдалана алмады. Бұл кейде барлық билеттерді сатуға мүмкіндік бермеді. Сондықтан SAS Хоугесундтан шығарған рейстерде DC 9 ұшақтарын барынша пайдаланды. Ұшу-қону жолағын ұзартудың өзіндік құны емес, одан асып өткен жағдайда жағалауларды кеңейту қажеттігі маңызды мәселе болды. CAA Wiggins компаниясымен кездесулер өткізді, бірақ Норвегияның әуежайлары сатылмайтынын мәлімдеді. Wiggins оның орнына 630 миллион NOK инвестициялауға келісім жасады, соның ішінде қонақ үй кешені де болды. Braathens 2000 жылдың қаңтарында Бергенге рейстерін азайтты, содан кейін Coast Air рейстерін ұлғайтты. Бірақ келесі жылы авиакомпания Абердин бағытын жапты. Coast Air 2003 жылдың 2 маусымында Scandinavian Airlines компаниясымен тікелей бәсекелестікке түсті. ATR 42 ұшағын пайдалана отырып, Хоугесундтан Ослоға күніне екі рейсті енгізді. Қыркүйекке қарай бұл көрсеткіш үш рейске дейін өсті, ал билеттердің бағасы 500 NOK-қа дейін төмендеді. SAS билет бағасын 22 пайызға төмендетті. 2003 жылы баға соғысынан Coast Air 11 миллион NOK шығынға ұшырады және 2004 жылдың мамырында бағыттан бас тартуға мәжбүр болды. Норвегияның Бәсекелестік таңдау органы SAS компаниясының маршрутта заңсыз баға демпингі жасағаны туралы айыптаулар бойынша осы жағдайды тергеді. Олар 20 миллион NOK айыппұл салды, бірақ іс Осло аудандық сотында аяқталды, онда Scandinavian Airlines ақталды. Бұл орган шағымын қайта білдіргенімен, мәселе 2007 жылдың желтоқсанында соттан тыс шешілді, онда әуе компаниясы заңды бұзғанын мойындады, бірақ бұл заң күшіне енгеннен кейін бірден болғандықтан, айыппұл төлеуге міндетті емес еді. SAS Commuter 2003 жылдың 1 сәуірінен бастап Norwegian Air Shuttle компаниясының рейстерін қабылдады. 14 жылдық үзілістен кейін 2004 жылы туристік чартерлік рейстер қайта басталды. Braathens және SAS 2004 жылдың мамырында SAS Braathens компаниясын құру үшін бірікті, жаңа әуе компаниясы Осло бағытын иеленді. Ол 2007 жылы Scandinavian Airlines компаниясына берілді. Парламент Avinor компаниясының бес әуежайына халықаралық бағыттардағы ұшу-қону ақысына 90% жеңілдік беруге рұқсат берді. Бұл 2004 жылы Boeing 737 200 ұшағы үшін бір рейске 4800 NOK құрады. Бірақ олар терминал, қауіпсіздік және әуе навигациялық қызмет ақысын толық төлеуге міндетті болды. Бұл Хоугесундқа төмен бағалы тасымалдаушылар үшін "төмен бағалы" әуежай ретінде бекінуге мүмкіндік берді. Ryanair 2002 жылы Хоугесундты бағыт ретінде қарастыра бастады, ол Рогаланд және Хордаланд аймақтарына бір әуежайдан қызмет көрсетуді үміттенеді. Бірақ олар Karmøy-ді пайдалану үшін ұшу-қону жолағын ұзартуды талап етті. Олар 2003 жылдың 30 сәуірінде Лондонның Станстед әуежайына алғашқы күнделікті рейсін іске қосты. Boeing 737 200 ұшағын пайдалану арқылы әуе компаниясы уақытша шешім ретінде қысқа ұшу-қону жолағымен жұмыс істей алды. Ұшу-қону жолағын ұзартуды қаржыландыру үшін Haugaland Kraft муниципалдық энергетикалық компаниясы құрылысты қаржыландыру үшін Lufthavnutvikling компаниясын құрды. Олар көбейген трафиктен түскен табыстың бөлігін алды. Құрылыс 2002 жылы басталды және 2003 жылдың ортасында аяқталды. Ұшу-қону жолағы ұзартылды және Ryanair мен SAS, сондай-ақ чартерлік операторлар толық жүктелген Boeing 737 800 ұшағын пайдалана алды. Кеңейтуге 90 миллион NOK жұмсалды және келісім он бес жылға жасалды, бұл кезеңде компания халықаралық рейстерден түскен салықсыз тауарлар мен паркинг кірісінің пайызын алды. Lufthavnutvikling 2006 жылы жекешелендірілді және 2014 жылға қарай Еуропалық Одақтың әуежайларға субсидия беру ережелеріне өзгеріс енгізілгеннен кейін келісімнің заңдылығына қатысты дау туды. Ұшу-қону жолағын одан әрі ұзарту қиын, себебі солтүстік-батыс жағында жағалау орналасқан, ал оңтүстік-шығысқа қарайғы ұшу жолы су мұнарасынан өтеді, ол қазіргі қауіпсіздік нормаларына сәйкес келеді. Ryanair 2007 жылдың 4 маусымында Германияның Бремен әуежайына екінші рейсін іске қосты. Сонымен қатар, Coast Air Хоугесундтан Копенгагенге тікелей рейстер ұйымдастырды. Компания 2008 жылдың 23 қаңтарында банкротқа өтініш берді. Осыдан кейін Widerøe 2008 жылдың 30 наурызынан бастап күніне екі рет Копенгагенге рейстер ұйымдастырды. Жолаушылар саны аз болды және жыл соңына дейін бағыт тоқтатылды. Norwegian 2009 жылдың 19 тамызында Хоугесундқа үш күнделікті рейсімен Ослоға қайта оралды. SAS Commuter-дің Бергенге бағыты 2010 жылы Widerøe компаниясымен қабылданып, 2016 жылдың қазанында тарифтердің өсуі мен сұраныстың төмендігіне байланысты жабылды. Әуе компаниясы 2011 жылдың 30 қазанында күніне бір рет Копенгагенге рейсті қайта іске қосты, сондай-ақ Пиза әуежайына да рейстер ұйымдастырды. Wizz Air 4 сәуірден бастап Гданьск Лех Валенса әуежайына рейстер ұйымдастырды.

The aviation club shut down in 1996 after financial difficulties for many years. The Fagernes route was terminated the same year when Coast Air lost the tender to operate it. Instead they opened a service to Aberdeen from 1997. The aviation market in Norway was deregulated from 1 April 1994, but not until the 1998 opening of Oslo Airport, Gardermoen were there sufficient slots available at the capital airport for Braathens to introduce routes to Haugesund. This took place on 25 October 1998 with five daily services. SAS increased their daily services from five to six. On top of this, Coast Air commenced flights to Sandefjord Airport, Torp a few days a week. From November Sun Air followed up with three weekly services to Billund Airport in Denmark. However, without a morning departure it had little patronage as it was faster to reach the Danish capital via Oslo. SAS thus terminated the service after a year, as did Sun Air to Billund. A committee was established in 1995 to look into the possibility of lengthening the runway. The initial reasoning was to serve long haul fish export aircraft. With the introduction of McDonnell Douglas MD 80 aircraft, SAS oftentimes could not operate them at their maximum take off weight. This sometimes meant that not all seats could be sold. Therefore, SAS continued to use DC 9s on as many departures as possible out of Haugesund. The main concern was not the cost incurred by lengthening the runway per ce, but rather that building past a decarled distance of would cause the shoulders to have to be expanded from Three investment groups offered to buy the airport and make it a "gateway" to Western Norway. The CAA had meetings with Wiggins, but stated that no Norwegian airports were for sale. Wiggins instead proposed a lease where they would invest NOK 630 million in the aerodrome, including a hotel complex. Braathens reduced its services to Bergen in January 2000, after which Coast Air responded by increasing its services. However, the airline closed the Aberdeen route the following year. Coast Air started its first head on competition with Scandinavian Airlines on 2 June 2003. Using the ATR 42, it introduced two daily services from Haugesund to Oslo. By September this had increased to three, and tickets were selling as low as NOK 500. SAS responded with a 22 percent cut in ticket prices. Coast Air lost NOK 11 million on the price war during 2003, and was ultimately forced to withdraw from the route in May 2004. The case was investigated by the Norwegian Competition Authority based on accusations of SAS carrying out illegal price dumping on the route. They issued a fine of NOK 20 million, but the case ended in Oslo District Court, where Scandinavian Airlines was acquitted. Though initially appealed by the authority, the matter was settled out of court in December 2007, in which the airline agreed that they had broken the law, but that since it took place immediately the act came into power, they would not have to pay the fine. SAS Commuter took over Norwegian Air Shuttle's services from 1 April 2003. Inclusive tour charters commenced again in 2004, after a fourteen year drought. Braathens and SAS merged to create SAS Braathens in May 2004, with the new airline taking over the Oslo route. It passed on the Scandinavian Airlines in 2007. Parliament decided that five Avinor airports would be allowed to issue ninety percent discount on take off charges on international routes. This accounted in 2004 to NOK 4,800 per flight for a Boeing 737 200. However, they still had to pay full terminal, security and air navigation service charges. This allowed Haugesund to establish itself as a "low cost" airport for low cost carriers. Ryanair started looking at Haugesund as a destination in 2002, hoping to serve both Rogaland and Hordaland from one airport. However, they demanded that the runway be lengthened if they were to use Karmøy. It launched its inaugural daily route to London Stansted Airport on 30 April 2003. By using the smaller Boeing 737 200 aircraft the airline could as an interim solution get by with the short runway—the shortest of any airport served by the airline. To finance the longer runway, the inter municipal power company Haugaland Kraft established Lufthavnutvikling to finance the construction. In exchange, they were given a portion of the revenue from increased traffic. Clearing started in 2002 and construction began in mid 2003. The runway was lengthened by to a length of and declared lengths of This allowed both Ryanair and SAS, as well as any charter operators, to operate a fully loaded Boeing 737 800. The expansion cost NOK 90 million and the agreement had a duration for fifteen years, during which time the company received a percentage of revenue from duty free and parking generated from international services. Lufthavnutvikling was privatized in 2006 and by 2014 there was a controversy regarding the legality of the agreement, following changes to European Union regulations regarding airport subsidies. Further extension of the runway is difficult since the shoreline is at the northwest end of the runway while the flight path to the southeast passes over a water tower that is currently just clear the required safety margins. Ryanair introduced its second service, to Bremen Airport in Germany, on 4 June 2007. Meanwhile, Coast Air introduced direct services from Haugesund to Copenhagen. The company filed for bankruptcy on 23 January 2008. In the wake, Widerøe commenced a twice daily service to Copenhagen starting on 30 March 2008. Patronage was too low and the route was terminated by the end of the year. Norwegian returned to Haugesund on 19 August 2009 with three daily services to Oslo. SAS Commuter's route to Bergen was taken over by Widerøe in 2010, but closed in October 2016 due to fee rises and lack of demand. The airline resumed the Copenhagen route on 30 October 2011, operating a single daily round trip. and Pisa Airport. Wizz Air introduced services to Gdańsk Lech Wałęsa Airport from 4 April.

Мекемелер

Аэропорт Кармойдағы Хельганес түбегінде орналасқан. Әуежайда ішкі және халықаралық ұшулар залы бар терминал ғимараты бар. Оның ұшуға қажетті қашықтығы (TORA) және қонуға қажетті қашықтығы (LDA) бар. Әуежай аспаптық қону жүйесімен және 7-санаттағы өрт сөндіру және құтқару қызметімен жабдықталған. 2012 жылы әуежайдың жұмысы нәтижесінде тапшылыққа ұшырады. Хаугесун аэропорты 694 005 жолаушыға, 10 265 ұшақ қозғалысына қызмет көрсетті және 234 тонна жүк тасымалдады. Бұл Хаугесун аэропортын елдегі ең көп қызмет көрсететін әуежайлардың он біріншісіне айналдырады.

Жер үсті көлігі

Әуежай Е134 Еуропалық тас жолының соңғы нүктесінде, Хаугесунд қаласының орталығына он бес-жиырма минуттық жерде орналасқан. Әуежайда 1200 автомобильге арналған тұрақ бар, сондай-ақ такси және көлік жалға алу қызметтері де қолжетімді. Tide Buss қала орталығына әуежай шағын автобус қызметін ұсынады. Ставангерге саяхат уақыты 1 сағат 40 минут, ал Бергенге – 3 сағат. Екеуі де пароммен өтеді.