Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Норвегиядағы бұрынғы неміс су асты кемелері базасы мен бункері
Former German submarine base and bunker in Norway
Dora I (Dora 1) – Норвегияның Тронхейм қаласында салынған бұрынғы неміс су асты кемелері базасы және су асты кемелеріне арналған қамау немесе бункер. Бункердің құрылысы (немістер оны DORA I деп белгілеген) Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде жүргізілді. Жанында аяқталмаған Dora II (Dora 2) орналасқан. Тронхейм неміс тілінде дәстүрлі түрде Дронхейм деп аталды, ал DORA атауы неміс фонетикалық әліпбиіндегі "D" әрпін білдіреді.
Dora I (Dora 1) is a former German submarine base and submarine pen or bunker built in Trondheim, Norway. Construction of the bunker (designated by the Germans as DORA I) was undertaken during the Second World War. Nearby is the uncompleted Dora II (Dora 2). Trondheim was traditionally referred to as Drontheim in German, and the name DORA is the letter "D" in the German phonetic alphabet.
Өмірбаян
1940 жылы Норвегияны оккупациялаудан кейін, елдегі теңіз кемелерін ұсақ жөндеуге арналған мүмкіндіктердің шектеулі екені тез анықталды. Көлемді жұмыстар көбінесе Германияға қайта оралуды талап етті. Екі айдан кейін Францияның капитуляциясы Норвегияның стратегиялық маңыздылығын белгілі бір дәрежеде азайтып жіберді, бірақ ол Германияға қарағанда Атлант және Арктика мұхиттарына қол жеткізу үшін артықшылықты орын болып саналды. Дегенмен, U- қайықтарын әуе шабуылынан жақсы қорғау қажет болды, сондықтан бункер салу бағдарламасы іске қосылды. Германияның Норвегиядағы U- қайық базалары 1940-1945 жылдар аралығында жұмыс істеді, ол кезде Кригсмарине (Германияның әскери-теңіз күштері) Норвегиядағы бірнеше теңіз базаларын суасты кемелері базаларына айналдырды. Тронхейм соғыс жылдарында Норвегиядағы маңызды U- қайық базасы болды. Ол 13-ші U- қайық флотилиясының орналасқан жері болды және қызмет істеген кезеңінде флотилияға 55 U- қайық берілді.
Following the occupation of Norway in 1940, it was soon realised that the country only had limited facilities for minor naval repairs. More extensive work usually meant a return to Germany. The capitulation of France two months later overshadowed the strategic importance of Norway to some extent, but it was still regarded as a better location for access to the Atlantic and Arctic Oceans than Germany. Nevertheless, better protection for U boats from aerial attack was required so a bunker building programme was instigated. German U boat bases in occupied Norway operated between 1940 and 1945, when the Kriegsmarine (German navy), converted several naval bases in Norway into submarine bases. Trondheim was an important U boat base in Norway during the war. It was the home of the 13th U boat Flotilla and it had 55 U boats assigned to the flotilla during its service.
Құрылыс
Солтүстік Еуропадағы ең ірі неміс әскери-теңіз базасының бөлігі болатын бункердің құрылысы 1941 жылдың күзінде, Норвегияға басып кіргеннен бір жыл өткен соң басталды. Бетон төбесі қалың және болатпен нығайтылған. Қабырғалары да бетоннан, бірақ олар да қалың болды. Бункердің құрылысын Тодт ұйымының (OT) Einsatzgruppe 'Wiking' және Мюнхендегі Sager & Wörner құрылыс компаниясы жүзеге асырды. OT құлдық еңбекті кеңінен пайдаланды; бес серб жұмысшысы қабырға құлап, қаза тапты. Бұл оқиға немістердің денелерді қабырғаның ішінде қалдырғаны туралы кең таралған қауесетті күшейтті. Неміс инженерлері бес дене бекіністің беріктігін едәуір әлсірете алмайтынын есептегенмен, құрылысты жалғастыру алдында денелер алынып тасталды. Жұмыс күшімен байланысты қиындықтар ғана емес, шикізатты алу да мәселе тудырды. Норвегиядағы көптеген ғимараттар ағаштан салынғандықтан, бетон өндірісі үшін қажетті цемент, құм және ірі ұсатылған материалды жеткілікті мөлшерде алу қиын болды. Арматураға қажетті болаттың көп бөлігі Германиядан әкелінді. Ауа райы да өз әсерін тигізді; жолдар мен теміржолдар көбінесе қар мен мұздан қиындық көріп, бұзылып жатты. Германиядан әкелінген жиналмалы тұрғын үйлер жеткіліксіз болды. Кемелердің көп бөлігі жаудың кедергісінен гөрі ауа райының салдарынан кешіктірілді. Құрылыс машиналарын да көбінесе импорттауға тура келді. Норвегиядағы бункерлердің жобасында су асты кемелерінің үстіне екінші қабат салу көзделген. Онда тұрғын үйлер, шеберханалар мен кеңселер орналасатын болды. Аталған проблемаларға байланысты бұл идея 1941 жылдың соңында қабылданбады. Орынның таңдалуы да жағдайды қиындатты. Саз және құм қабаттарының үстінде жиналған лай қазіргі жобалармен үйлеспеді және тұрақсыз болды, сондықтан бункерді бөліктерге бөліп, құрылысты жалғастыру алдында нығайту қажет болды. 1942 жылы одан батысқа қарай кішірек бункердің құрылысы басталды, бірақ соғыс аяқталғанға дейін ол жартылай ғана аяқталды. Қазір бұл ғимарат кеме жасаушылықпен айналысады. Лианген шығанағында (Leangenbukta) Дора III (Дора 3) құрылысын бастау жоспарланған, бірақ ол кейінге шегерілді және ешқашан басталған жоқ. Бункер шабуыл кезінде герметикалық түрде жабыла алатын, 16 U- қайыққа арналған орынға ие болды. Соғыс аяқталғанда, 1945 жылдың 9 мамырында Тронхеймде бірқатар U- қайықтары капитуляциялады. Соғыс кезінде одақтас әскерінің бомбалау шабуылдары неміс су асты кемелерінің қамауларын (бункерлерін) нысанаға алды. 1943 жылдың шілдесінде америкалықтар Тронхеймдегі неміс базасына қарсы бомбалау шабуылы жасады. Ауданның шеберханалары қирады, азаматтық нысандарға да зиян келді, және неміс есебінде құрылыс жоспарлары үш айға кейінге шегерілгені айтылды (материалдардың жоғалуы және басқа да зақымдар Дора II құрылысын кешіктірген болуы мүмкін). Dora I-де тек жеңіл зақымдар тіркелді. 1944 жылдың қарашасында британдықтар бомбалау шабуылы жасауға тырысты, бірақ төменгі бұлттылық/тұман және немістердің шығарған түтіні салдарынан бомбалаушылар кері қайтып, Тронхеймді бомбаламады.
Construction of the bunker which would become part of the largest German naval base in Northern Europe, started in the autumn of 1941, one year after the invasion of Norway. The concrete roof was thick and reinforced with steel. The walls were also concrete but these were thick. The whole bunker was The work was undertaken by the Todt Organisation's (OT) Einsatzgruppe 'Wiking' and the Sager & Wörner construction company from Munich. The OT used slave labour extensively; five Serbian workers died when a wall fell on them. This incident fuelled a widespread rumor that the Germans simply left the bodies inside the wall. While German engineers did calculate that the five bodies would not weaken the fortification considerably, the bodies were removed before construction continued. Difficulties with the labour force was not the only problem. The acquisition of raw materials was also a problem. Many Norwegian buildings were erected from timber so cement, sand and aggregate components essential for the production of concrete were often hard to extract in sufficient quantities. The steel required for reinforcing was mostly imported from Germany. The weather also played its part; roads and railways were often affected by snow and ice. Pre fabricated accommodation units from Germany proved to be inadequate. More ships were delayed by the weather than enemy interference. Most construction machinery also had to be imported. The bunkers in Norway were originally slated for a second floor to be built over the submarine pens. This was to house accommodation, workshops and offices. The idea was abandoned at the end of 1941 due to the problems already mentioned. The choice of site did not help either. Accumulated mud, on top of clay and sand layers proved to be incompatible with existing designs and was unstable ground so that the bunker had to be built in parts and stabilized before continuing construction. Construction of a smaller bunker just west of it, Dora II (Dora 2), was started in 1942, but it was only half completed by the end of the war. This building is presently used by a shipyard. Plans for a Dora III (Dora 3) in Leangen Bay (Leangenbukta) was postponed and construction never started. The bunker, which could be hermetically sealed when attacked, had room for 16 U boats. A number of U boats surrendered in Trondheim at the end of the war on 9 May 1945. During the war Allied bombing raids targeted German submarine pens (bunkers). In July 1943 an American bombing raid was conducted against the German base at Trondheim. Workshops in the area were destroyed, there was large material damage including on civilian targets, and the German reports were that they were set back three months in their construction plans (loss of materials and other damage would have contributed to delays on building Dora II). Only light damage was ever reported on Dora I. A British bombing raid was attempted in November 1944, but because of low cloud cover/fog and smoke laying by the Germans the bombers turned back and did not bomb Trondheim.
Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін
Соғыстан кейін "Дора I" динамитпен жарылуға тиіс еді, бірақ бұл жоба ақырында үлкен құрылыс жұмыстары мен бункердің тым үлкен болуына байланысты тоқтатылды. Оны жарылғызу қоршаған ғимараттарға да елеулі зиян келтіруі мүмкін еді. 1945 жылдың жазында Норвегияның теңізшілер күштері Ұлыбританиядан көшірілді және "Дора I" 1954 жылға дейін олардың тағайындалған орны болды, содан кейін олар Бергендегі теңізшілер бекеттеріне көшірілді. База Норвегия қорғаныс күштерінің пайдалануында болды; көк түспен боялған екі қосымша қабат салынды. "Дора I" қойма және шеберхана ғимаратына айналдырылды. Бүгінде бұрынғы теңіз базасында қалалық және мемлекеттік архивтер, боулинг орталығы және басқа да бірнеше кәсіпорын орналасқан. Неміс суасты қайықтарын сақтауға арналған теңізшілер бекеттері қазір азаматтық қайықтар үшін порты ретінде қолданылуда.
After the war, Dora I was to be blown up using dynamite, but this project was eventually cancelled due to the massive construction and the sheer size of the bunker. Blowing it up would have caused serious damage to the surrounding buildings as well. In the summer of 1945 the Norwegian submarine force were transferred from Britain and Dora I was used by them until 1954, when they were moved to the submarine pens in Bergen. The base was used by the Norwegian Defence Forces; two extra stories, painted in blue, were added. Dora I was converted into a warehouse and workshop building. Today, the former naval base is the home of the city and state archives, a bowling alley and several other businesses. The submarine pens originally built for holding German U boats are now being used as a harbour for civilian boats.