Кіріспе

51-ші (Лидс мылтықтары) Корольдік танк полкі (51 RTR) – Ұлыбритания Аумақтық армиясының броньды полкі. Ол Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Тунис және Италиядағы әскери операцияларға қатысты, сондай-ақ 1950 жылдарға дейін қызметін жалғастырды.

Шығу тегі

1938 жылдың сәуірінде Батыс Йоркшир полкінің 7-ші (Лидс мылтықтары) батальоны, Корольдік танк полкінің 45-ші (Лидс мылтықтары) батальоны ретінде броньдық ролге өзгертілді. Лидс мылтықтары – 1859 жылы Лидс қаласынан еріктілер құрған, ұзақ тарихы бар Аумақтық армияның (АА) жаяу әскер бөлімшесі еді. 1939 жылдың маусым айында Морлиде орналасқан рота бөлініп, Корольдік танк полкінің 51-ші (Лидс мылтықтары) батальонының ядросын құрады.

Екінші дүниежүзілік соғыс

1939 жылдың қыркүйегінде соғыс басталғанда, 51 RTR 25-ші армиялық танк бригадасының құрамында болды, Солтүстік аймағында, Ньюкасл қаласындағы TA-ға қарасты 43 RTR және 49 RTR полктерімен бірге.

Моторлы пулемет батальоны

1940 жылдың мамыр айының соңында британдық экспедициялық күш (BEF) Дюнкерктен эвакуацияланып, Англияға неміс шапқыншылығының алдынан келе жатқан қатері күшейген кезде 25-ші армия танк бригадасы 2-ші моторлы пулемет бригадасы болып қайта аталды және оның полктері тиісінше қайта ұйымдастырылды. 51 RTR-дің үш MMG эскадрильясының әрқайсысы үш взводтан тұрады, әр взводта алты Humber Snipe немесе Hillman Utility ("Tilly") екі орындық машинасы болды, олардың екеуі Vickers орташа пулеметтерін, екеуі Bren жеңіл пулеметтерін және екеуі Boys танкіге қарсы мылтықтарын тасымалдады. 1940 жылдың шілдесінде 25-ші армия танк бригадасының еріктілері Бридлингтонда 5-ші командалық взводты құрды. Тамыз айында 51 RTR және бригаданың қалған бөлігі Нортумберлендке көшіп, жағалауды жарлар мен құм төбелері бойындағы пулеметтік бекеттермен қорғады. 1940 жылдың соңында 25-ші армия танк бригадасы қайта құрылды және оның полктері жаттығу үшін бірте-бірте танктар ала бастады. 1942 жылдың соңына қарай 51 RTR толық дайындықтан өтіп, Churchill танктерімен толық жабдықталды. 1943 жылдың қаңтарында полк 25-ші танк бригадасының қалған бөлігімен бірге Солтүстік Африкаға аттанды, онда ол Тунис операциясында британдық бірінші армияның V корпусының бағынысында болды.

Тунисі

Полк 1943 жылдың ақпан-наурыз айларында «Оксенкопф» операциясы аясында неміс шабуылын тоқтатуға қатысты. «Steamroller» шаруашылығы деп аталатын жерде екі «Черчилль» танктері неміс көлік колоннасын тұтқынға алып, толығымен жойды, содан кейін өз эскадрильяларына қосылды. Осының нәтижесінде екі 88 мм, екі 75 мм, екі 50 мм және төрт кішкентай калибрлі танкіге қарсы зеңбірек, жиырма бес дөңгелекті көлік, екі 3 дюймдік миномет, екі Mark III танк және шамамен 200 баскінші жараланды. 7-8 сәуірде 51 РТР Фондук өткелінде IX корпусына көмек көрсетті. 46-шы жаяу әскер дивизиясының 128-ші (Гэмпшир) бригадасы түнде Вади Маргеллилден өтіп, 8 сәуірде таңғы сағат 5:30-да 51-ші РТР-дің «C» эскадрильясының қолдауымен негізгі шабуылды бастады және түске дейін өз мақсатына жетті. Полк жорықты армия резервінде аяқтады. Тунис жорығының соңында 25-ші танк бригадасы Лидс мылтық бригадасының бригадирі Джеймс Ноэль Тетлидің басқаруына өтті. Ол Корольдік танк полкінің аумақтық әскерінің белсенді қызметте бригадаға қолбасшылық еткен жалғыз офицері болды. 51 РТР-ді қоса, бригада Солтүстік Африкада шамамен бір жылдай оқудан өтті, содан кейін Италия майданында қызмет етуге жіберілді. 51 РТР 1944 жылдың 16 сәуірінде кемеге мініп, Неапольге қонды, онда «Черчилль» танктерімен, сондай-ақ бірнеше «Шерман» және «Стюарт» танктерімен жабдықталды.

Италия

Бригада 1944 жылдың мамыр айында Гитлер сызығына шабуыл кезінде 1-ші канадтық жаяу әскер дивизиясын қолдап, өзгеше көзге түсті. Канадтықтардың өтінішімен оның полктері қосымша белгі ретінде клен жапырағын қабылдады, кейіннен оны 51 RTR-дің мұрагерлері, Лидс бөлімі (Лидс мылтықтары), Имфал (PWO) компаниясы, Шығыс және Батыс атты әскер полкі киді. Бригадир Тетли, бұрын Лидс мылтықтарының құрамында болған, активті қызметте бригадаға қолбасшылық еткен жалғыз TA RTR офицері болды. "B" эскадрильясы 15 "Краб Марк II" танкысын, ал "A" және "C" эскадрильялары 32 "Черчилль Крокодил" от тастаушы танкысын алды. Бригаданың әр эскадрильясы дербес басқарылды, осылайша қажет болған жағдайда оларды бөліп жіберуге болатын. 25-ші броньды шабуыл бригадасы алғаш рет 1945 жылдың 9 сәуірінде Сенио өзенін кешіп өту кезінде шайқасқа түсті. 51 RTR 2-ші Жаңа Зеландия және 8-ші Үндістан дивизияларына қосылды. От тастаушы танкылер алдын ала бомбалау кезінде алға жылжып, су тасқынына мүмкіндігінше жақын орналасты. Жаяу әскер шабуылы басталар алдында бір минут қалғанда, позициялар отқа берілді. Көптеген "Крокодилдер" өрттің бағытын жағалауға бұру үшін, жағалаудан 60 фут қашықтықта болуы керек еді. Осы операциядан кейін көп ұзамай Еуропадағы Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталды.

Соғыстан кейінгі

Соғыстан кейін Аумақтық армия қайта құрылғанда, құрамына 45/51 (Лидс мылтықтары) RTR кірді. Бригадир Ноэль Тетли – құрметті полковник болды. 1956 жылы 45/51 (Лидс мылтықтары) RTR, Батыс Йоркшир полкінің 7-ші (Лидс мылтықтары) батальоны деген бұрынғы атауымен жаяу әскер роліне қайта оралды. Ол түстері мен тағайындамаларында Корольдік танк полкінің белгісінің құрметті айырмасын, "1942 45" күндерін және "Солтүстік Африка" және "Италия" деп жазылған екі жазуды тасыды.