Кіріспе

Америкалық романист (1882–1945)

Генрих Хауэр Белламанн (28 сәуір 1882 – 16 маусым 1945) – американдық жазушы, 1940 жылы жарық көрген, ең көп сатылған «Кингс Роу» романы орталық батыстағы шағын қала тұрғындарының рияқорлығын ашып, көптеген әлеуметтік тыйымдарды қозғады. Зерттеулер Белламаннның Миссури штатындағы Фултон қаласындағы балалық шағына наразылығымен жұмыс істегенін көрсетті, онда оның неміс тегі және заңды емес тууы туралы қауесеттерге байланысты оқшауланды. 1942 жылғы фильмде Рональд Рейган басты рөлді сомдады, ол оның ең есте қаларлық рөлі деп есептеледі. Белламанн сонымен қатар ақын және Вассар колледжінің музыка профессоры болған.

Ерте өмір және білім

Белламанн Миссури штатының Фултон қаласында Джордж Хенрик пен Каролина (Краенбюль) Белламанн отбасында дүниеге келді. 1899 жылы Фултон орта мектебін бітірген соң, ол бір жыл бойы Фултондағы Вестминстер колледжінде оқыды, кейін 1901 жылы Денвер университетінде фортепианоны оқу үшін Колорадоға көшті. 1904 жылы тәмамдағаннан кейін Белламанн Американың оңтүстігіндегі әртүрлі қыздар мектептерінде, оның ішінде Chicora College for Women-де музыка сабақтарын берді. Белламанн болашақ әйелі Кэтрин Макки Джонспен Алабама штатының Таскалуза қаласындағы қыздар академиясында жұмыс істеген кезде танысты. Олар 1907 жылдың 3 қыркүйегінде үйленді. 1908 жылдан 1913 жылға дейін мектеп жазғы демалысында Белламанндар Еуропаға саяхаттап, Генри Чарльз Мари Видор мен Исидор Филипптен орган мен фортепианоны оқыды. 1907 жылдан 1932 жылға дейін, толық уақыт жазуға кіріскенге дейін, Белламанн бірнеше білім беру мекемелерінде әкімшілік және оқытушылық қызметтер атқарды, соның ішінде Джульярд музыкалық қорының директорының міндетін уақытша атқарушы, Кертис музыка институтының деканы және Вассар колледжінің музыка профессоры болды.

Жазушылық мансап

Әйелінің ынтасымен Белламанн жазушылық жолға көбірек бет бұрды. Оның өлеңдер жинағының алғашқысы – «Музыка мұғалімінің күнделігі» 1920 жылы жарық көрді. Одан кейін 1923 жылы «Самал иллюзиялары», ал 1928 жылы «Жоғары қарай лақтыру» кітаптары жарыққа шықты. Бүгінде оның өлеңдері көпке таныс болмаса да, Дэвид Перкинс 1976 жылғы «Заманауи поэзия тарихында» Белламаннды «имажистердің үлгісін қабылдаған» көрнекті, бірақ сирек кездесетін ақындармен бірге тізімдеді. Белламанн «Overtones» музыка журналының редакторы болып жұмыс істеді және әдеби айдарма жазды, онда Дубоз Хейвард пен Пулитцер сыйлығының иегері Джулия Петеркиннің еңбектерін таныстырды. Мұндай тақырыптар 20 ғасырдың басында американдық әдебиетте ашық талқыланбаса да, жаңалық емес еді. Алайда, роман мен оның кейінгі киноадаптациясы ең көп дау тудырған жер – Белламанның туған қаласы Миссури штатындағы Фултон. Фултон тұрғындары көп кешікпей айналасына қарап, Белламанның ойдан шығарған қалашығының, шын мәнінде, олардың кішкентай қаласының қайта жаңғыртылған нұсқасы екенін түсіне бастады. «Абердин колледжі» Белламанның Вестминстер колледжінде өткен күндерінің символы ретінде қарастырылады, ал бестселлердегі психиатриялық аурухана Фултон штатындағы ауруханамен үндеседі. «Кингс Роу» романындағы көрнекті тұлғалар, шын мәніндегі қала дәрігері сияқты, жағымсыз жайттармен суреттелген. Бір жергілікті газет редакторының айтуынша, Белламанн «Фултонның беделін түсіргісі келген». Бұл даудың түбі Белламаннның өзінде жатыр. 1981 жылы «Кингс Роу» романының қайта басылымына кіріспе жазу үшін зерттеу жұмысын жүргізген Вестминстер колледжінің ағылшын тілі профессоры Джей Майлз Карр Белламанның жеке қағаздарында «Фултон романы» деп аталатын жазбаларды тапты. Каррдың сөзіне сүйенсек, Фултонда өмір сүру жас Белламанға «психологиялық жара» қалдырған, ол ондаған жылдардан кейін қаламымен емдеген. Ол өзінің неміс тегіне байланысты осы қалада жиі шеттетілген сезімге тоналған. Сонымен қатар, отбасының абыройына қатысты қалалық әңгімелер, Джордж Белламанн Генридің нағыз әкесі болуы мүмкін емес деген күмәнді ойлар да нұқсан келтірген.

Көркем әдебиет

Петенераның қызы. Нью-Йорк: Харкорт Брейс, 1926 жыл. Crescendo. Нью-Йорк: Харкорт Брейс, 1928 жыл. Қаладағы ең бай әйел. Нью-Йорк: The Century Co., 1932 жыл. Сұр адамның қадамы. Garden City: Doubleday, Doran & Co., 1936 жыл. Кингс Роу. Нью-Йорк: The Sun Dial Press, 1940 жыл. Көктемнің ағындары. Нью-Йорк: The Sun Dial Press, 1942 жыл. Виктория Грандоле. Нью-Йорк: Саймон мен Шустер, 1943 жыл.

Поэзия

Музыка мұғалімінің жазба кітабы. Нью-Йорк: Нью-Йорк поэзия кітап дүкені, 1920 ж. "Іллюзия тостағандары". Нью-Йорк: Хоутон Миффлин, 1923 жыл. "Жоғарыға тастау". Нью-Йорк: Хоутон Миффлин, 1928 жыл.