Екінші дүниежүзілік соғысындағы 9-шы (Шотландиялық) дивизияның қызметі

Кіріспе

Франция құлағаннан кейін Шотландияға төнген қауіп қайта бағаланды. Кирк орнына келген генерал Эдмунд Айронсайд Шотландиядағы гарнизонды күшейтуді шешті. Ол кезде дивизияда 5–10 мың сарбаз болды. 1940 жылдың 31 мамырында Ұлыбританиядағы барлық дивизияларда оқ-дәрі мен жабдық жетіспеушілігі байқалды. Көптеген құрамалар Брен жеңіл пулеметтерімен, Викерс пулеметтерімен немесе 3 дюймдік ML минометтерімен толық жабдықталмаған. 9-шы (Гайленд) дивизиясы номиналды түрде 48 танкіге қарсы зеңбірекке ие болуға тиіс болса да, оларда мұндай қару болған жоқ, бірақ 307 «Бойс» танкіге қарсы мылтығы болды. Айронсайд 9-шы дивизияны 5-ші дивизияны жіберіп, оның бір бөлігіне жүктелген міндеттерден босатты және екі құрамаға 7-ші Корольдік танк полкінен мобильді резерв берді. Айронсайдтың Ұлыбританияны қорғау жоспарына «тоқтау шебін» салу кірді. Оның сөзінше, бұл «аэродромдардағы, негізгі байланыс орталықтарындағы және Лондон мен өндіріс және жабдықтау орталықтарын қамтитын кең аумақтағы барлық жақтан қорғануға дайындалған нығайтылған бекіністер» еді, мақсаты – «Франция мен Бельгияда болғандай, жаудың елді тонауына және оның тіршілік көзін жоюына жол бермеу». Шотландияда Шотландиялық бас қолбасшылығы бірнеше тоқтау шебін салуға бұйрық берді. Басты шеп Файф қаласындағы Дайсарттан Лох-Туммелге дейін созылуы керек еді, ал қосымша шеп Абердинширдегі Коуиден ішке қарай салынды. Бұл шептерге сым тораптары, танкіге қарсы кедергілер және бекіністер кіруі керек еді. 9-шы (Гайленд) дивизиясы Коуи шебін салуға және Шотландиялық бас қолбасшылығының басқа да қорғаныс шараларын дайындауға көмектесуге міндеттелді. Дивизия жағажайдағы кедергілерді орнатуға, көпірлерді жаруға және жол тосқауылдарын құруға көмектесті. 274-ші жеңіл инженерлік ротасы, Корольдік инженерлер Коуи шебін салудың бастапқы кезеңдерінде маңызды рөл атқарды. Басқа өзгерістерге 5-ші Корольдік Камерон таулы әскерлерінің Тэйннен Халкиркке ауысуы кірді. Батальон Скапа-Флоу үшін әуе қорғанысын қамтамасыз ететін RAF Кастлтаунды қорғауға бекітілді.

the similarly numbered formation in the First World War

Following the fall of France, the threat posed to Scotland was re evaluated. General Edmund Ironside, who had replaced Kirke, decided to bolster the garrison in Scotland. At this point, the division was between 5–10,000 men strong. As of 31 May 1940, ammunition and equipment shortages were common among all divisions based in the UK. Few formations had their full establish of Bren light machine guns, Vickers machine gun, or ML 3 inch mortar. The 9th (Highland) had no anti tank guns against a nominal establishment of 48, although it did have a full establishment of 307 Boys anti tank rifles. Ironside relieved the 9th Division of some of its responsibilities by dispatching the 5th Division, and provided both formations with a mobile reserve in the form of the 7th Royal Tank Regiment. Ironside's plan for the defence of the United Kingdom, included the construction of "stoplines". In his words " strong points prepared for all round defence at aerodromes at the main centres of communication, and distributed in depth over a wide area covering London and the centres of production and supply" with the intent of preventing "the enemy from running riot and tearing the guts out of the country as has happened in France and Belgium." In Scotland, Scottish Command ordered a series of stoplines to be completed. The main line was to run from Dysart, Fife to Loch Tummel, with an additional line built from Cowie, Aberdeenshire inland. These lines were to include wire obstacles, anti tank barriers, and pillboxes. The 9th (Highland) was to construct the Cowie Line, and aid in the preparation of Scottish Command's other defensive efforts. The division assisted in the construction of beach obstacles, rigged bridges for destruction and established roadblocks. The 274th Field Company, Royal Engineers was vital in the opening stages of the Cowie Line construction. Other changes included the 5th Queen's Own Cameron Highlanders being transferred from Tain to Halkirk. The battalion was assigned to defend RAF Castletown, which provided air cover for Scapa Flow.

Таратылуы

Дюнкерктен кейін Францияда 140 000 британдық әскер қалды. Олардың көпшілігі байланыс әскерлері (мысалы, Боман дивизиясы сияқты ұйымдастырылғандар), бірақ олардың ішінде 51-ші (Гайленд) жаяу әскер дивизиясы да болды. Бұл дивизия 1940 жылдың 6 мамырында Сарланд маңындағы француз фронтының бөлігіне, Колмен мен Ланстроф арасында, шекара мен Мажино сызығы арасындағы бірінші қатарда орналастырылды. Германияның Францияға басып кіруі кезіндегі шабуылының нәтижесінде дивизия BEF-тің қалған бөлігінен үзіліп қалды. Француз басшылығы астында дивизия шекарадағы неміс күштерімен алғашқы шайқастан кейін Соммаға қарай қайтарылды. Дивизия Бреслеге келген кезде BEF Дюнкерк арқылы эвакуацияланып жатты. Осы кезде британ үкіметі француздарға көмектесуге бекінді және күштер қол жетімді болғанда жаңа BEF жіберуге дайын болды. 9 маусымда 51-ші дивизия Бреследегі позициясын қорғағаннан кейін Ле-Хаврге қарай шегінуді бастады. Мақсаты – дивизияны сол жерден эвакуациялау болатын. Осы мақсатта 154-ші бригада дивизияның шегінуін жеңілдету үшін порты қорғауға жіберілді. 24 сағат ішінде Ле-Хавр мен 154-ші бригада байланысы үзілді. Қалған екі бригада Сент-Валериге бағытталды. Кемелердің жақындауына кедергі келтіретін қалың тұман және портты бақылап тұрған неміс артиллериясының болуына байланысты дивизия қашып құтыла алмады және 12 маусымда капитуляциялауға мәжбүр болды. Ле-Хаврде қоршауда қалған 154-ші бригада 13 маусымда эвакуацияланды. Тарихшы Крейг Ф. Френч 51-ші дивизияның жоғалуы «шотланд халқы үшін тағы бір Флодден» болғанын, 9-шы (Гайленд) дивизиясының сарбаздарына жолдастарын кектеуге ұмтылыс тудырғанын және «барлық шендердің жаттығу қажеттілігіне деген көзқарасындағы терең өзгеріске» себеп болғанын жазды. Бұрын тарихшы Дэвид Джон Ньюболдтың айтуынша, 9-шы дивизия «жартылай даярланған және жабдығы нашар» құрылым ретінде қарастырылған. Жоғалтудың нәтижесінде Каннингем дивизияны қайта құру үшін оның атауын өзгертуді ұсынды. 7 тамызда 9-шы (Гайленд) жаяу әскер дивизиясы 51-ші (Гайленд) жаяу әскер дивизиясы болып қайта аталды. Осы процестің бөлігі ретінде 26-шы бригада 152-ші бригадаға, ал 27-ші бригада 153-ші бригадаға қайта нөмірленді. Франциядан қашып шыққаннан кейін Шотландия басшылығына бағынған 154-ші бригада 28-ші бригаданы сіңірді. Соңғысының әскерлері 154-ші бригаданың тозған батальондарын толық күшке жеткізу үшін пайдаланылды. Френч дивизияның атауын өзгерту алдында, оның «кең аумақта орналасқандықтан, дивизиялық бірлік сезімімен бірігіп, біртұтас күшке айналу мүмкіндігі болмағанын» жазды. Дивизияның атауын өзгерту «оның әскерлеріне маңызды әсер етті», бұл «дивизиялық рухты құру» арқылы болашақ табысқа негіз салды және «бірлікті күшейту» процесін бастады. Жаңа 51-ші (Гайленд) дивизиясы Солтүстік Африкадағы науқанға, әсіресе Эль-Аламейннің екінші шайқасына қатысты. Одан кейін Тунис науқанына, Сицилияға шабуылға және Италия науқанының алғашқы кезеңдеріне қатысты. Содан кейін Нормандия шайқасына және Германияға шабуылға қатысу үшін Ұлыбританияға қайтарылды. 9-шы дивизия соғыс кезінде де, 1947 жылы ТА қайта құрылғанда да қайта құрылмады.

Following the evacuation at Dunkirk, 140,000 British soldiers remained in France. Most were lines of communication troops (such as those organised as the Beauman Division), but they included the 51st (Highland) Infantry Division. The latter, on 6 May 1940, had been assigned to the French sector of the front near Saarland, between Colmen and Launstroff, and positioned on the frontline between the border and the Maginot Line. As a result of the German advance during their invasion of France, the division had been cut off from the rest of the BEF. Under French command, the division was withdrawn towards the Somme after initial engagements with German forces on the border. By the time the division had arrived at Bresle, the BEF was already being evacuated via Dunkirk. At this point, the British government was determined to reinforce the French, and prepared to dispatch a new BEF as soon as forces became available. By 9 June, the 51st Division had started to withdraw towards Le Havre, after defending its position at Bresle. The intent was to evacuate the division from there. With this in mind, the 154th Brigade was dispatched to cover the port to facilitate the division's retreat. Within 24 hours, Le Havre and the 154th Brigade had been cut off. The remaining two brigades were ordered towards Saint Valery. Due to thick fog, which impeded the ability of ships to approach, and German guns that had been positioned to dominate the port, the division was unable to escape and was forced to surrender on 12 June. The 154th Brigade, surrounded at Le Havre, was evacuated on 13 June. The historian Craig F. French wrote that the loss of the 51st "came as 'another Flodden' to the Scots nation", gave the men of the 9th (Highland) a desire to avenge their comrades, and resulted in a "profound difference in the attitude of all ranks towards the need for training." Previously, according to the historian David John Newbold, the 9th Division was seen as "a semi trained, [and] ill equipped" formation. As a result of the loss, Cunningham agitated for the division to be renamed to re create the 51st. French wrote On 7 August, the 9th (Highland) Infantry Division was re designated as the 51st (Highland) Infantry Division. As part of this process, the 26th Brigade became the 152nd Brigade, and the 27th Brigade was renumbered the 153rd Brigade. The 154th, which had been under direct War Office control before being assigned to Scottish Command following its escape from France, absorbed the 28th Brigade. The men from the latter were used to bring 154th Brigade's depleted battalions up to full strength. French wrote, before the renaming of the division, that due to it being "stationed over a wide area, [it] did not have the opportunity to coalesce into a cohesive unit with its feelings of wider divisional loyalties." The renaming of the division "had a significant effect on its troops", which laid the foundations for its future success with the "building of a divisional esprit de corps", and started the process of moulding the division "into a cohesive formation". The new 51st (Highland) Division would go on to fight in the Western Desert campaign, notably at the Second Battle of El Alamein. That was followed by involvement in the Tunisian campaign, the invasion of Sicily, and the opening stages of the Italian campaign. It was then withdrawn to the UK so that it could take part in the Battle of Normandy and the subsequent advance into Germany. The 9th Division was not re raised during the war, nor when the TA was reformed in 1947.