Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Дхар – Үндістанның Батыс Бенгалиясындағы индуист бенгал қайашта қауымы арасында кең таралған тегі. Дхар немесе Дар кейбір кашмирлік рулар мен Кашмир алқабындағы Джамму және Кашмирдегі жергілікті қауымдар тарапынан да қолданылады, және қазіргі кашмирлік мұсылмандарда да кездеседі.
Dhar is a surname commonly found among the Hindu Bengali Kayastha community in West Bengal, India. Dhar or Dar is also used by some Kashmiri clans and communities native to the Kashmir Valley in Jammu and Kashmir, India, and common today and Kashmiri Muslims.
Бенгал тегі
Бенгалдық индустардың тегі – Дхар, бұл бенгал тіліндегі dhār (ধার) сөзінен шыққан, яғни "қарыз" немесе "несие" дегенді білдіреді. Оны көрші мемлекеттердегі бенгал диаспорасы да қолданады.
The Bengali Hindu Kayastha surname Dhar is probably derived from Bengali dhār (ধার) meaning 'credit'. It is also used by the Bengali diaspora in neighbouring states.
Кашмирлік тегі
Дар немесе Дар сонымен қатар, Кашмир алқабындағы Үндістанның Джамму және Кашмирдегі кейбір кашмирлік тайпалар мен қауымдастықтар тарапынан қолданылады және бүгінде кашмирлік индустар мен кашмирлік мұсылмандардың арасында кең таралған. Кашмирден тыс жерлерде оны кашмирлік диаспора мүшелері Пәнджаб, Бенгал, Гуджарат және Махараштра сияқты жерлерде пайдаланады, сондай-ақ 1989–1990 жылдары кашмирлік индустардың қоныс аударуынан кейін, соңғы уақыттарда жаһандық кашмирлік пандит диаспорасы жиі қолданады. Кашмирлік Дар тегі ауыл басшысы, батыр немесе жагирдің билеушісіне берілген құрметті атау ретінде пайда болған. Бұл атақ 12 ғасырда кеңінен таралды және 14 ғасырға дейін қолданылып келді. Dhar немесе Dar фамилиясы ретінде қолданылған ең ерте жазбалар 16 ғасырға дейін сақталып қалған. Сонымен қатар, тарихшылар үшін маңызды деп есептелетін "Раджатарангини" кітабында Калхана "Дхар" сөзінің "Дхарра" (айтылуы: Дарра) сөзінен шыққандығын түсіндірген. Бұл "Дхарра" ежелгі тау жотасы Какодармен де байланысты болған. Какодар ежелгі заманда Қаркотадхара деп белгілі болған. Калхана "Раджатарангиниде" "Дар" және "Дхар" сөздерін "ұқсас" деп қолданған, бұл қазіргі заманғы тарихшыларға айтылудың өзгеруі туралы болжамдардың дұрыстығына ишара береді.
Dhar or Dar is also used by some Kashmiri clans and communities native to the Kashmir Valley in Jammu and Kashmir, India, and common today among Kashmiri Hindus and Kashmiri Muslims. Outside Kashmir, it is used by members of the Kashmiri diaspora, in places like Punjab, Bengal, Gujarat, and Maharashtra, and more commonly in recent times by the global Kashmiri Pandit diaspora following the Exodus of Kashmiri Hindus in 1989–1990. The Kashmiri surname Dhar originated as an honorific given to a village head, strongman, or warlord of a jagir. The title was widespread by the 12th century CE and continued until the 14th century CE. The earliest available records of Dhar or Dar used as a surname date back to the 16th century CE. Furthermore, Kalhana has explained in Rajatarangini, a book considered vital by historians that the term Dhar comes from the word Dharra (Pronounced : Darra) which also happened to have a connection to an ancient mountain ridge called Kakodar. Kakodar in ancient times was known as Karkotadhara. Kalhana has used the word "similar" for both Dar and Dhar in Rajatrangini, giving modern day historians a hint of changing pronunciation claims to be true.
Калхана тегінің орфографиялық нұсқалары
Кейбір пандит тарихшыларының пікірінше, бұл тегі санскрит тіліндегі "Дхарра" сөзінен шыққан, ол "Мырза" деп аударылады. Тарихи тұрғыдан алғанда, бұл термин Кашмир тауларының атына қосымша ретінде қолданылып келген, мысалы, Каркотадхарра, қазір Какодар деп аталады. Калхана өзінің "Раджатарангини" еңбегінде Дар/Дхарды брахман әулеті ретінде атап көрсеткен. Дарды Даңғар немесе Дамарамен шатастыруға болмайды. Тарихи мәліметтерге сүйенсек, бұл тегтердің ешқайсысының арасында байланыс жоқ.
According to some Pandit historians the surname originates from the Sanskrit word Dharra which translates to "Lord" and historically this term was always used as a Suffix for the mountains of Kashmir e. g. Karkotadharra which is now called Kakodar. Kalhana specifically mentioned Dar/Dhar as a Brahman family in his Rajatarangini. Dar also should not be confused with Dangar or Damara. All these surnames have no connection based on historical evidence.
Парсы, Кашмир пандиттері және олардың әсерлері
Пандиттердің парсы тіліндегі білімі осы кезеңде ең жоғары деңгейге жетті. Олар парсы тілінде көркем өлеңдер жазды және проза жазуда шеберлік танытты. Мунши Бхавани Дас сол заманғы прозашылардың ішінде ең көрнектісі болды. Сондай-ақ, Лакхи Рам Сарур Оуд Навабтарының сарайында поэзиялық қабілетінің арқасында биікке көтерілді. Рай Раян Ананд Рам Карихалу II Шах Аламның сүйіктісі және ұлы ақын болды. Ол парсы және араб тілдерін жақсы білген ғалым еді. Сонымен қатар, Пандит Таба Рам Түркі (1776-1847 жж.), Сат Рам Бакая, Пандит Дая Рам Качру (1743-1811 жж.), Афтаб Бхан, Гобинд Каул, Кайлас Дар (1772 ж. қайтыс болды), Ласа Каул, Дева Каул, Такур Дас, Гопал Дар (1735-1798 жж.), Раджа Как Дар, Руга Натх Каул (1735-1807 жж.) және тағы да басқалар. Олардың парсы әдебиетіне қосқан үлесі құзырлы сыншылардың «парсы тілін меңгеруде кашмирлік Пандиттер парсылардан кейін екінші орында тұрады» деген маңызды пікірлеріне әкелді. Пандит Ананд Рам Карихалудың араб және парсы тілдерін меңгеруі соншалықты толық болғандықтан, тіпті мұсылмандардың арасында да оған тең келетін болған жоқ деседі. Осы беттерде айтылған Пандит Бірбар Кахру (1789-1859 жж.) Кашмир тарихына арналған ауқымды еңбек жазған. Ол халықтың әлеуметтік және экономикалық жағдайын егжей-тегжейлі және түсінікті түрде баяндаған. Пандит Ананд Рам Пахалван Нараин Каулдың 1712 жылдан 1785 жылға дейінгі Кашмир тарихы туралы еңбегін жалғастырған. Бірбар Кахру тарихшы ғана емес, сонымен қатар жақсы өлеңдер де жазған. Бұл кезеңдегі Кашмир Пандиттері дінге берілген, бірақ бұл олардың ой-қиялын шектемеген. Олар сыртқы өмірде кез келген азамат сияқты мінез-құлық танытып, өзін-өзі сипаттаған. Атауларымен бірге «Банда», «Бандай Час», «Бандай Дарға», «Ахкар», «Ибн» сияқты сөздерді қолдануы осыны көрсетеді. Ғалымдар олар кейде парсы тілінде де дұға оқып, тіпті құдайларына «Хазрат» деген лақап қойғандарын айтады. Бұл жолдама ертедегі Кашмир индуистерінің қауымдастығында көптеген санскрит тегінің парсы тілінің ықпалында болуы мүмкін деген жоғары ықтималдықты көрсетеді. Қазіргі заманда да бүкіл әлемде Кашмирден шыққан (немесе этникалық байланысы бар) панджаби тілінде сөйлейтін мұсылмандар «Бхатт» тегін «Бетт»/«Батт» деп жазады, бұл да осы себептердің салдары болуы мүмкін.
"The scholarship of the Pandits in Persian reached its high watermark during this period. They wrote exquisite poetry in Persian and were master writers in prose. Munshi Bhawani Das stands preeminent amongst the prose writers of the day. So also Lachhi Ram Saroor who rose very high at the Court of Nawabs of Oudh mainly because of his high poetical merit. Rai Rayan Anand Ram Karihalu was a great favourite of Shah Alam II and a great poet. He was a great Persian and Arabic scholar. So also Pandit Taba Ram Turki (1776 A. D. to 1847 A. D.), Sat Ram Baqaya, Pandit Daya Ram Kachru (1743 A. D. to 1811 A. D.) Aftab Bhan, Gobind Kaul, Kailas Dar (died 1772 A. D.) Lasa Kaul, Deva Kaul, Thakur Das, Gopal Dar (1735 A. D. to 1798 A. D.). Raja Kak Dar, Rugh Nath Kaul (1735 to 1807 A. D.) and many others. The contributions made by them to Persian literature have elicited the significant remarks from competent critics that in the mastery of the Persian language the Kashmiri Pandits were second only to the Persians. About pandit Anand Ram Karihalu it is remarked that his mastery of Arabic and Persian was so complete that even amongst the Muslims nobody could compete with him. Pandit Birbar Kachru (1789 1859 A. D.) to whom reference has been made in these pages has written a voluminous history of Kashmir. He has dealt with social and economic conditions of the people in a very detailed and lucid manner. Pandit Anand Ram Pahalwan has carried the History of Kashmir by Narain Kaul from 1712 A. D. to 1785 A. D. Birbar Kachru, besides being a historian, wrote good poetry as well. The Kashmir Pandits of this period were very orthodox in religion, but that did not cripple their minds. In outdoor life they hayed and described themselves as any other citizen would do. The use of words like Banda, Bandai Chas, Bandai Dargah, Ahqar, Ibn etc with their names would show this. Not only that. They offered sometimes their prayers also in Persian language, and prefixed even their Gods with such epithets as Hazrat." This specific passage explains the probability that there is a high chance many Sanskrit surnames may have been influenced by Persian in the Early Kashmiri Hindu community. Not to ignore that even in the Modern Era a Popular Pandit surname Bhatt is written as Batt / Butt by Potohari / Punjabi Speaking Muslims of Kashmiri descent (or ethnic bloodline) around the world which may also have similar reasons.