Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Форбол – табиғи, өсімдіктерден алынған органикалық қосылыс. Ол тиглиан дитерпендері тұқымдасына жатады. Форбол алғаш рет 1934 жылы кротон майының гидролизінен алынған өнім ретінде бөліп шығарылды, ал кротон майы тазалайтын кротонның (Croton tiglium) тұқымдарынан дайындалады. Форболдың құрылымы 1967 жылы анықталды. Форболдың әртүрлі эфирлері маңызды биологиялық қасиеттерге ие, олардың ең маңыздысы – белок киназасы С-ны белсендіру арқылы ісік дамуын күшейте алуы. Олар диацилглицеролдарға ұқсас, глицеролдың екі гидроксил тобы май қышқылдарымен реакцияласып, эфир түзеген туындылары. Ең көп таралған және күшті форбол эфирі – 12-O тетрадеканоилфорбол 13-ацетат (TPA), сондай-ақ форбол 12-миристат 13-ацетат (PMA) деп те аталады, ол карциногенез модельдері сияқты жағдайларда биомедициналық зерттеу құралы ретінде қолданылады.
Phorbol is a natural, plant derived organic compound. It is a member of the tigliane family of diterpenes. Phorbol was first isolated in 1934 as the hydrolysis product of croton oil, which is derived from the seeds of the purging croton, Croton tiglium. The structure of phorbol was determined in 1967. Various esters of phorbol have important biological properties, the most notable of which is the capacity to act as tumor promoters through activation of protein kinase C. They mimic diacylglycerols, glycerol derivatives in which two hydroxyl groups have reacted with fatty acids to form esters. The most common and potent phorbol ester is 12 O tetradecanoylphorbol 13 acetate (TPA), also called phorbol 12 myristate 13 acetate (PMA), which is used as a biomedical research tool in contexts such as models of carcinogenesis.
Тарих және дереккөз
Форбол – көптеген өсімдіктерде, әсіресе еуфорбия және тимелия тұқымдастарында кездесетін табиғи зат. Форбол – жаңа әлемнің тропикалық манчинелл немесе жағажай алмасы, Hippomane mancinella, өте улы түрінің белсенді құрамы болып табылады. Ол көптеген полярлы органикалық еріткіштерде, сондай-ақ суда жақсы ериді. Манчинеллде бұл жаңбыр кезінде қосымша қауіптілікке алып келеді, онда зақымдалмаған ағаштан шашыраған сұйықтық зиян келтіруі мүмкін. Ағашпен жанасу немесе оның жемісін жеу салдарынан қатты ауырсыну мен ісіну сияқты белгілер пайда болуы мүмкін. Тазарту кротоны, Croton tiglium, форболды алғаш рет оқшаулауға пайдаланған кротон майының көзі болып табылады. Оның тұқымдары мен майы жүздеген жылдар бойы дәстүрлі медицинада, көбінесе тазарту үшін қолданылып келген, ал тұқымдары 2000 жыл бұрын қытайлық дәстүрлі медицина еңбектерінде еске алынған. Майдың тазарту әсері негізінен майдағы форбол эфирлерінің жоғары мөлшерімен байланысты. Форбол 1934 жылы C. tiglium тұқымынан оқшауланды.
Phorbol is a natural product found in many plants, especially those of the Euphorbiaceae and Thymelaeaceae families. Phorbol is the active constituent of the highly toxic New World tropical manchineel or beach apple, Hippomane mancinella. It is very soluble in most polar organic solvents, as well as in water. In the manchineel, this leads to an additional exposure risk during rain, where liquid splashing from an undamaged tree may also be injurious. Contact with the tree or consumption of its fruit can lead to symptoms such as severe pain and swelling. The purging croton, Croton tiglium, is the source of croton oil from which phorbol was initially isolated. Its seeds and oil have been used for hundreds of years in traditional medicine, generally as a purgative, and the seeds were mentioned in Chinese herbal texts 2000 years ago. The purgative effects of the oil are largely attributed to the high percentage of phorbol esters contained in the oil. Phorbol was isolated from C. tiglium seeds in 1934.
Әрекет ету механизмі
Форболдың туындылары негізінен протеинкиназа С (PKC) арқылы әрекет етеді, бірақ олар басқа фосфолипидтік мембраналық рецепторлармен де әрекеттесе алады. Эстерлер PKC-ға оның табиғи лиганды – диацилглицерол сияқты байланысып, киназаны белсендіреді. Диацилглицерол организмде жылдам ыдырайды, бұл PKC-ның қайтымды түрде белсендірілуіне мүмкіндік береді. Форбол эфирлері рецептормен байланысқанда, организмде тиімді ыдырамайды, нәтижесінде PKC тұрақты түрде белсенді болады. Симптомдардың ішінде, әсіресе тері мен шырышты қабықшаларда ісіну және ауырсыну болуы мүмкін. ТРА және басқа форбол эфирлері ісік пайда болуын қоздыру және оның әсер ету механизмін зерттеу үшін де қолданылуы мүмкін.
Phorbol derivatives work primarily by interacting with protein kinase C (PKC), although they can interact with other phospholipid membrane receptors. The esters bind to PKC in a similar way to its natural ligand, diacylglycerol, and activate the kinase. Diacylglycerol is degraded quickly by the body, allowing PKC to be reversibly activated. When phorbol esters bind to the receptor, they are not degraded as efficiently by the body, leading to constitutively active PK. Symptoms can include edema and pain, especially to the skin and mucus membranes. TPA and other phorbol esters can also be used to induce tumor formation and to study mechanism of action. >
Мүмкін және болжамды дәрілік қолданыстар
Форбол эфирінің тигиланол тиглаты, зертхана жағдайында (in vitro) қатерлі ісікке, вирустарға және бактерияларға қарсы белсенділік танытады.
The phorbol ester tigilanol tiglate reportedly has in vitro anti cancer, antiviral, and antibacterial activities. >