Кіріспе
Бермуда Парламентінің Төменгі Палатасы
Ассамблея Палатасы – Ұлыбританияның теңізден тыс аумағы Бермуда Парламентінің төменгі палатасы. Палатада 36 Парламент мүшесі (депутат) бар, олар бес жылдық мерзімге бір мандатты округтерде көп дауыс алған үміткер принципі бойынша сайланады. Бермудада қазір барлық азаматтарға сайлау құқығы бар, сайлау жасы – 18 жас. Дауыс беру міндетті емес. Палатаның төрағасы Спикер деп аталады.
Міндетті мерзім және сайлау күні
Бермуда Конституциясының 1968 жылғы 49(2)-тармағына сәйкес, Бермуда Парламенті өткен сайлаулардан кейінгі алғашқы мәжілісінен бастап бес жыл өткен соң Губернатор тарапынан таратылуға тиіс (егер Премьер-министр Губернаторға Парламентті одан ертерек таратуға кеңес бермесе). Конституцияның 51(1)-тармағына сәйкес, жалпы сайлау Парламент таратылғаннан кейін үш ай ішінде өткізілуі керек. Палата үкіметке сенімсіздік дауысы арқылы үкіметті отставкаға жіберуге мәжбүрлей алады.
Тарих
Ассамблея палатасы бастапқыда Бермуда Парламентінің жалғыз палатасы болды және 1620 жылы алғашқы отырысын өткізді. Алғаш рет ол колониялық астана – Сент-Джордж қаласындағы Сент-Петр шіркеуінде, өзінің жеке ғимараты – Мемлекеттік үйі 1620 жылы салыныс аяқталғанға дейін жиналды. 1815 жылы астана Гамильтонға көшірілгенге дейін Мемлекеттік үйде отырыс өткізілді, содан кейін 1826 жылы қазіргі орнына, Сессиялар үйіне көшірілді. Ассамблея палатасы Бермуда, немесе Сомерс аралдары, Вирджиния компаниясының еншісі – Сомерс аралдары компаниясы (1615–1684) басқарған кезде құрылды. Бургестер палатасы 1619 жылы Вирджинияда құрылған еді. Ассамблея палатасына Компания тағайындаған губернатор (1684 жылдан бастап, Тақ) бақылау жасады, бірақ колония тарихының көп бөлігінде нақты саяси билік Бермуданың бай саудагерлер тобынан құралған Бермуда Кеңесінде болды. Колонияда губернатор болмаған кезде, Кеңес төрағасы губернатор міндетін уақытша атқарушы болып тағайындалуы мүмкін еді. XIX ғасырда Бермуда Империя қауіпсіздігі үшін маңызға ие болғанда және губернатор жаңа теңіз күштерінің және жаңадан құрылған, кеңейтілген әскери гарнизонның Бас қолбасшысы болғанда билік тепе-теңдігі Кеңестен ауысты. Бұл жаңа Шотландия мен Батыс Үнді аралдары арасындағы континенттік базалардың жоғалуынан кейін Империя Бермудаға артқан маңыздылығын және жаңа Америка Құрама Штаттарының тудырған қаупін көрсетті. Британ үкіметі Бермуданы отар ретінде емес, база ретінде қарастырды, бірақ оның жоспарларын іске асыру үшін Бермуда үкіметімен келіссөздер жүргізуге, оны көндіруге және жалбаруға мәжбүр болды (бұл әсіресе Ассамблея палатасының 1815 және 1892 жылдар аралығында милиция туралы заңды қабылдаудан бас тартуында және қорғанысқа отарлық қаражатты жұмсауға қарсылығында айқын көрінді). Бермуданың парламенттік жүйесіне 1960 жылдары енгізілген өзгерістерден кейін, таратылған Кеңес бұрын атқарған екі функцияны енді тағайындалған жоғарғы палата – Сенат және Парламент палатасынан сайланған Парламент мүшелерінен тағайындалған министрлерден тұратын Кабинет атқарады. Бұл 1960 жылдары, негізінен азаматтық құқық қозғалысының нәтижесінде жасалған өзгерістердің бірі ғана болды. Бермуданың парламенттік жүйесін Вестминстер жүйесіне жақындататын конституция қабылданды. Саяси партиялар заңдастырылды және Парламенттен Премьер-министр мен Министрлер кабинетін құрайтын жауапты үкімет жүйесі қабылданды. Сенат Лондондағы Лордтар палатасы сияқты функцияны атқару үшін құрылды, бірақ оның мүшелері тағайындалды, тұқым қуалайтын ақсүйектер емес. Төменгі палата мүшелерін сайлайтын және Ұлыбританиядағыдай еркек жер иелерімен тарихи түрде шектелген сайлау құқығы жүйесі ақырында барлық ересектерге таратылды: ересектердің жалпы сайлау құқығы. Ақ емес ер адамдарға сайлауға қатысуға немесе сайлауға түсуге тікелей тыйым салынбағанымен, жер иелену талабы барлық дерлік адамдарды сайлаудан шеттетуге жеткізді. Ақ емес жер иелерінің саны артқанда, мүліктің ең төменгі құны қосылды. Ер адам өзінің құнды мүлкі бар тоғыз еншігіндегі әрбір еншіде дауыс бере алатын болды. Сайлауға алғаш түскен ақ емес адам – мектеп мұғалімі Август Сван, ол Гамильтон мен Флатста екі үйі мен құрғақ тауар дүкендеріне ие болды. Ол ақ кандидаттар – Самуэль Нэш, Амброз Гослинг және РЖП Дарреллге қара қолдау көрсетуге міндеттенген коалицияның мүшесі болды, бірақ жоспар сәтсіз аяқталды және бұл кандидаттардың ешқайсысы орын алмады. Ассамблея палатасына алғаш рет ақ емес адам – 1883 жылдың мамырында Пемброк округінен МКП-ға сайланған және 1886 жылы әлі де өз орнында қайтыс болған Уильям Генри Томас Джоэлл сайланды. Оның орнына Джон Генри Томас Джексон тағайындалды, ол да ақ емес еді. Бермудалық әйелдер дауыс беру құқығына және сайлауға түсуге 1944 жылы ғана ие болды. 1976 жылғы өзгерістерге сәйкес, дауыс беру құқығы Бермуда азаматтарына – туылған немесе Бермуда мәртебесі алған азаматтарға ғана берілді, бірақ сол күнгі тізімде тіркелген басқа британдық және Достастық азаматтары дауыс беру құқығын сақтап қалды. 1980 жылдары сайлауға қатысу жасы 21-ден 18-ге төмендетілді.
Үйдің құрылысы
ПартияДауыс %Орындықтар+/–Прогрессивтік Еңбек партиясы20,05958.8924+7Бір Бермуда Альянсы13,83240.6112-7Тәуелсіздер1690.500Барлығы30,862100360Тіркелген сайлаушылар46,669 Көзі: Парламенттік тіркелім