Кіріспе

Оңтүстік Мин императоры (1602–1646) – Мин императоры

Чжу Юцзянь (1602 – 6 қазан 1646), лақап аты Чаншу (長壽), бастапқыда Тан ханзадасы, кейіннен 1645 жылдың 18 тамызында Фучжоуда таққа отырғаннан бастап 1646 жылдың 6 қазанына дейін Оңтүстік Мин әулетінің Лонгу императоры болып билік жүргізді. Ол Мин империясын құрған Чжу Юаньчжанның (Хунгу императоры) 23-ші ұлы, Тан ханзадасы Дингтің сегізінші ұрпағы еді.

Ерте өмір

Таққа көтерілер алдында, ол әкесінен кейін Тан князі болды, олардың иелігі Хэнань провинциясының Наньян префектурасында орналасқан еді. 1636 жылы Чончжэн императоры оны титулынан айырып, Фэнян қаласында үй қамауына алды. Оның бұрынғы титулы кіші інісі Чжу Юмоға (朱聿鏌) берілді. 1641 жылы Ли Цзичэн Наньянға басып кірген кезде Чжу Юмо өз-өзіне қол жұмсады. 1644 жылы Чончжэн императоры қайтыс болғаннан кейін, оның Мин тағындағы мұрагері Хунгуан императоры Тан князін тұтқындан босатты.

Билік

1645 жылы маусымда Цин әскерлері Нанкин қаласын басып алғанда, ол Ханчжоуға қашып кетті. Бірақ, 1645 жылғы 6 шілдеде Ханчжоу Цин әскерлеріне түскен кезде, Тан әмірзасы құрлық жолымен Фуцзянь провинциясына қашып құтыла алды. Сол жылдың тамызында бірнеше жоғары лауазымды шенеуніктердің тілегімен, ол Фучжоуда Мин тағына отырды, «Лунъу» (隆武; пиньинь: Lóngwǔ) атты тәж киді. Оның тәж кию атауы «молшылық және жауынгерлік» деген мағынаны білдіреді. Ұмтылыспен басталғанмен, Фуцзяньның империя шебіндегі географиялық орны, бірнеше тау тізбектерімен орталықтан үзіліп қалғандығы, сондай-ақ тиімді әскерлердің жетіспеуі және шенеуніктердің біріккен ұстаным таба алмауы Лунъу үкіметіне қатер төндірді. 1646 жылдың соңында Цин әскерлері Фуцзяньға шабуыл жасағанда, императордың ең сенімді одақтасы Чжэн Чжилонг басылып берді, ал оның ұлы Чжэн Ченггонг (танымал Коксинга) теңізге бойұрды. Тан әмірзасы азайып бара жатқан сараймен қалды. 1646 жылғы 6 қазанда ол тұтқындалып, дереу өлім жазасына кесілді.

Тұлға

Мин саясатының императорлық княздерді саясаттан шеттетуіне қарсы, Тан князі ертеден-ақ империяның басқаруына қызығушылық танытып, княздердің осындағы рөлін кеңейтуге тырысты. Оның бастамалары Чонжен императоры тұсында оны үй қамауына алып келді, бірақ тарих және Мин институттары туралы білімі, еңбекқор мінезінің арқасында императорлық міндеттерін өте қастерледі. Жұ Юцзяньнің әйелімен өте жақын қарым-қатынаста болғаны айтылады, ол оның түрмедегі қиындықтарын бөліскен еді. Қытай дәстүріне қайшы, ол кез келген кәнизак алудан түбегейлі бас тартты.