Кіріспе
Қытай қантшасы. Аждаһа сақалы қантшасы (t=龍鬚糖) немесе қытай мақта қантшасы немесе Лонгсусу (t=龍鬚酥) – Қытайдың қолмен жасалған дәстүрлі өнері. Бұл көптеген қытай қауымдастықтарында кездесетін, талқан тәрізді халва немесе батыс мақта қантшасына ұқсас дәстүрлі қытай тәттісі. Аждаһа сақалы қантшасы бастапқыда Қытайда жасалған, бірақ көп ұзамай Шығыс Азия мен Оңтүстік-Шығыс Азияның басқа аймақтарында танымал болды, 1990 жылдары Оңтүстік Кореяда және 1980 жылдары Сингапурда, сондай-ақ жақында Канадада және АҚШ-та аймақтық деликатес ретінде танылды. Оның құрамындағы қанттың мөлшері (19%) және қаныққан майдың мөлшері (2%) төмен. Қарама-қарсылығы, мақта қанттың майы жоқ, ал қанттың құрамы өте жоғары (94%). Аждаһа сақалы қантшасының сақталу мерзімі өте қысқа. Ол ылғалға өте сезімтал және жоғары температурада, әсіресе жылы ауа райында еріп кетуге бейім.
Dragon's beard candy (t=龍鬚糖) or Chinese cotton candy or Longxusu (t=龍鬚酥) is a handmade traditional art of China. It is a traditional Chinese confectionary similar to floss halva or Western cotton candy, which can be found in many Chinese communities. Dragon's beard candy was initially created in China, but soon spread in popularity in other parts of East Asia and South East Asia, becoming a regional delicacy in South Korea in the 1990s, and Singapore in the 1980s, as well as more recently in Canada, and the United States. It has a low sugar content (19%) and low saturated fat content (2%). By comparison, cotton candy is fat free with a very high sugar content (94%). Dragon's beard candy has a very short shelf life. It is highly sensitive to moisture and tends to melt when exposed to higher temperatures, notably during warm weather.
Тарих
Аңыз бойынша, Аждаһаның сақалы қанты қытайлық Хан әулеті кезінде император сарайының аспазы ойлап тапқан. Ол бір күні императорды жаңа тәтті жасаудың күрделі қадамдарын орындап, көңіл көтерді. Бұл процесте күріш ұнынан жасалған қамыр тәрізді қоспаны ұсақ, жұқа жіптерге созу қажет болды. Бұл жіптер императорға аждаһаның сақалын еске түсірді, сондай-ақ олар бетке оңай жабысатын болғандықтан, бұл тәттіні Аждаһаның сақалы қанты деп атады. Атаудың себебі мифтік аждаһардың қытай императорының символы болуы мүмкін, сондықтан осы тәттіні Аждаһаның сақалы қанты деп атау, оның әлеуметтік мәніне орай қабылданды. Ол дайындаудың қиындығына байланысты тек билеуші топқа ғана арналды. Бірнеше ғасырдан кейін Аждаһаның сақалы қанты дау тудырды, себебі Қытай мәдени революциясы кезінде Қытай Коммунистік партиясының бұйрығымен Қызыл гвардия қытай халқына Хан әулетімен байланыстыруға болатын қызметтерге қатысуға тыйым салды. Қанттың бастапқы сирек кездесуі және өнерге тыйым салған үкімет саясаты Аждаһаның сақалы қантын жасау өнерін одан да оқшаулатып, азайтты. Дегенмен, соңғы жылдары бұл өнер көше фестивальдары сияқты туристік орындарда қайта жанданды, тіпті осы өнерге арналған шеберлер арқылы әлемнің алыс бұрыштарына тарады.
Дайындық
Дәстүрлі түрде, Dragon's Beard Candy қант пен мальтозалы сироптан жасалады, бірақ қазір Америка Құрама Штаттарында жүгері сиропы негізіндегі рецептер қолданылады. Басты ингредиенттер – қаныққан мальтоза ерітіндісін (ішінде қант немесе жүгері сиропы болуы мүмкін) 5 минут бойы қалыңдағанша қайнатып, ерітеді, содан кейін қоспаны жартылай қатты күйге жеткенше 10 минут салқындатады. Нәтижесінде шыққан масса, біршама иілгіш немесе серпімді болып, содан кейін торус пішіндес келеді. Дайындаушы бұдан кейін қант, жүгері сиропы немесе қант құрабының негізіндегі жабысқақ гельді алып, оны қант қамырына мақтайды. Екіншіден, жабысқақ массаны пончик сияқты сақинаға айналдыру керек, оның ең маңызды ерекшелігі – үлкен тесігі. Бұл қадамнан кейін қамырды қайта-қайта тартып, бұрап, созып, бүктеу керек, әрбір қайталаған сайын жіптердің саны екі есеге артады. Конфетті бүктеген кезде, қамырдың бетке жабысып қалмауы үшін оны қуырылған жабысқақ ұнмен жауып тұру ұсынылады. Содан кейін қамырды қағаз жұқа жіптерге созу керек, әр жіптің ұзындығы үш-төрт дюйм (шамамен 7,6-10 см) болуы тиіс. Содан кейін жіптерді дөңгелек пішінде орап, жүгері ұнына мақтап, жіптердің бірігіп қалмауын қамтамасыз ету керек. Соңында сақинаны кішкентай бөліктерге кесіп, ішіне ұсатылған жержаңғақ, сусамық, шоколад немесе кокос жаңғағын салып орайды. Dragon's Beard Candy-нің нақты толтылмасы аймаққа, мақсатына және шеф-аспазға байланысты. Конфетті дайындалғаннан кейін дереу жеу ұсынылады, бірақ оның жаңа таңын 6 минутқа дейін сақтап тұруға болады.
Батыс қант мақтасымен салыстыру
Мақталы қант пен Аждаһаның сақалы қанттан жасалады және ерекше жабысқақтығымен, ылғалға жоғары сезімталдығымен сипатталады. Екі заттың да белгілі бір уақыт бойы ауамен қарым-қатынасқа түскенде бірігіп қалуы мүмкін. Дегенмен, мақталы қанттың беті үлкен болғандықтан, қанттың аз мөлшерінен көбірек өнім алуға болады. Әр таяқшадағы мөлшері 37 грамм, оның ішінде тағамдық бояулар мен хош иістендіргіштер бар, ал бір порциясы шамамен 110 калориядан тұрады. Аждаһаның сақалында қанттың мөлшері аз (7,2 грамм), бірақ калориясы жоғары (141,2), сондай-ақ майдың да мөлшері жоғары (6,1 грамм), ал батыс үлгісіндегі мақталы қантта әдетте 0 грамм май болады. Бұл Аждаһаның сақалына қанттан өзге арахис, кунжут және басқа да ингредиенттер қосылатынымен байланысты, ал мақталы қант дерлік 100% қанттан тұрады. Ораманың тағамдық құндылығы мақталы қанттың тағамдық құндылығымен шамалас.
Презентация
Аждаһаның сақалы қандысын көшеде сатушылар осы тәттінің дайындалу кезіндегі қалыптау процесін өз орындарында жасаулары жиі кездеседі. Бұл процеске қызығушылық танытқан адамдар, қанды сатып алу ниетімен қатар, осыған да тартылуы мүмкін. Дегенмен, клиенттер Аждаһаның сақалы қандысын интернет-дүкендер арқылы да сатып ала алады.