Пуэрто-Риколық африкалық шыққандар тарихы

Кіріспе

Пуэрто-Рикодағы нәсілдік немесе этникалық топ, африкалық түбіне ие.

Афро-пуэрто-рикандықтар – африкалық тегінен шыққан пуэрто-рикандықтар. Пуэрто-Риконың африкалық тегінен шыққан адамдардың тарихы, испан конкистадорларының аралға басып кіруіне бірге келген, либерто деп аталатын еркін африкалықтармен басталады. Испандықтар тайноларды (аралдың жергілікті халқы) құлдарға айналдырды, олардың көптегені жаңа жұқпалы аурулардың және испандықтардың қатыгез отарлау саясатының салдарынан қайтыс болды. Испанияның патшалық үкіметіне жұмысшылар қажет болды және олар шахталарды және бекіністерді салу үшін африкалық құлдарды пайдалана бастады. Король батыс африкалық құлдарды әкелуге рұқсат берді. Нәтижесінде, Пуэрто-Рикоға келген африкалықтардың көпшілігі Атлант мұхитындағы құл саудасының нәтижесінде келді және Африка құрлығының көптеген мәдениеттері мен халықтарынан шықты. Пуэрто-Рикодағы алтын кендерінің қоры таусылған деп жарияланғаннан кейін, испан королі аралды маңызды отарлық аймақ деп санамайтын болды. Оның негізгі порты әскери кемелерді қолдау үшін гарнизон ретінде қызмет етті. Испандықтар Кариб бассейніндегі британдық және француздық иеліктерден шыққан бос түсті адамдарды Пуэрто-Рикоға көшіп келуге шақырды, бұл пуэрто-рикандық гарнизонды қолдау үшін халық базасын құруға көмектесті. 1789 жылғы испан жарлығы құлдарға өз бостандықтарын табуға немесе сатып алуға рұқсат берді, бірақ бұл олардың жағдайына көп әсер етпеді. Қант қамысы плантацияларының кеңеюі еңбекке деген сұранысты арттырды және жаңа құлдар әкелінгенде құлдардың саны күрт өсті. Сонымен қатар, жылдар бойы аралда көптеген құл көтерілістері болды. Бостандыққа уәде берілген құлдар 1868 жылы испан отаршылдық үкіметіне қарсы Ларес шайқасына (Grito de Lares) қосылды. 1873 жылдың 22 наурызында Пуэрто-Рикода құлдық жойылды. Африкалық тегінен шыққан адамдардың музыкаға, өнерге, тілге және мұраға қосқан үлесі Пуэрто-Рико мәдениетін қалыптастыруда шешуші роль атқарды.

Пуэрто-Рикодағы алғашқы африкалықтар

Понсе де Леон мен испандар Боринкен аралына (Пуэрто-Рико) келгенде, оларды аралдағы бейбіт тайно тайпаларының жоғарғы басшысы Касике Агуэйбана қарсы алды. Агуэйбана тайнолар мен испандардың арасында бейбітшілік орнатуға көмектесті. Тарихшы Рикардо Алегрианың айтуынша, 1509 жылы Хуан Гарридо аралға аяқ басқан алғашқы еркін африкалық адам болды; ол Хуан Понсе де Леонның серкесі болған конкистадор еді. Гарридо Батыс Африка жағалауында, африка патшасының ұлы болып дүниеге келген. 1508 жылы ол Хуан Понсе де Леонмен бірге Пуэрто-Риконы зерттеуге және алтын іздеуге аттанды. 1511 жылы ол Понсе де Леонның басшылығымен Пуэрто-Рикода күштерін біріктірген карибтер мен тайноларды басу үшін шайқасты. Гарридо кейіннен Испанияның Мексиканы жаулап алуына Ернан Кортеспен бірге қосылды. Де Леонға еріп келген тағы бір еркін африкалық Педро Мехиас болды. Мехиас Юиса есімді тайно әйел басшысына (кацика) үйленді. Юиса Мехиасқа үйленуі үшін католик дініне шомылдырылды. Понсе де Леонға еріп келген монах Бартоломе де лас Касас испандықтардың тайноларға жасаған қатыгездігіне ашуланды. 1512 жылы ол Испания сотында өткен Бургос кеңесінде наразылық білдірді. Ол жергілікті тұрғындардың бостандығы үшін күресті және олардың құқықтарын қамтамасыз етуге тырысты. Испан отаршылары жұмыс күшін жоғалтудан қорқып, сотқа да наразылық білдірді. Олар шахтада жұмыс істеуге, бекіністер салуға және қант шаңшаң плантацияларына жұмысшыларды жеткізуге қажетті жұмыс күшін қажет ететіндеріне шағымданып айтты. Лас Касас африкалық құлдарды импорттауды және пайдалануды ұсынды. 1517 жылы испан патшалығы өзінің азаматтарына әрқайсысы он екі құлды әкелуге рұқсат берді, осылайша олардың колонияларында африкалық құл саудасы басталды. Тарихшы Луис М. Диасқа сәйкес, африкалық құлдардың ең көп бөлігі қазіргі Гана, Того, Бенин, Нигерия аймақтарынан келді; бұл елдердің барлығы Гвинея шығанағында орналасқан, ол құл жағалауы деп те аталады. Олардың басым көпшілігі Нигериядан келген йоруба және игбо тайпалары, сондай-ақ Гвинеядан келген бантулар еді. Пуэрто-Рикодағы құлдардың саны 1530 жылы 1500-ден 1555 жылға қарай 15000-ға дейін өсті. Құлдардың маңдайына қызған темірмен белгі қойылды, бұл олардың елге заңды түрде әкелінгенін және ұрлануын болдырмағанын көрсетеді. Африкалық құлдар алтын кен орындарында жұмыс істеуге, тайнолардың орнына, немесе аралдың имбирь және қант өндірісі саласындағы егістіктерде жұмыс істеуге жіберілді. Оларға қожайынның жерінде отбасыларымен бірге бохиода (шатырда) тұруға рұқсат етілді, сондай-ақ оларға көкөніс пен жеміс-жидек егуге болатын жер берілді. Африкалықтардың жетістікке жету мүмкіндігі шектеулі болды және испандықтардың кемсітуіне ұшырады. Құлдар қожайындарынан білім алып, көп ұзамай олардың тілін үйреніп, өз балаларын жаңа тілде оқыта бастады. Олар "Пуэрто-Рико испан" тілін өздерінің сөздерімен байытты. Испаниялықтар африкалықтарды тайноларға қарағанда басқаруға оңай деп санады, өйткені тайнолар өздеріне ұқсауға дайын емес еді. Ал құлдар өмір сүру үшін бейімделуге мәжбүр болды. Көптеген адамдар (кем дегенде, формалды түрде) христиандыққа көшті; олар католик шіркеуінде шомылдырылып, қожайындарының тегін алды. Көптеген құлдар қаталдыққа ұшырады, ал әйелдер жыныстық зорлыққа ұшырады. Аралға қоныс аударған конкистадорлар мен шаруалардың көпшілігі әйелдерізсіз келген; олардың көбісі африкалық немесе тайно әйелдерімен некелескен. Олардың көп нәсілді ұрпақтары алғашқы Пуэрто-Рико халқының алғашқы буындарын құрады. Құтқарылған құлдар орман мен тауларға қашып, тірі қалған тайнолармен бірге марун ретінде қоныс тепті. Келесі ғасырларда, 1873 жылға қарай құлдар жиырмадан астам көтеріліс ұйымдастырды. Олардың кейбіреулері үлкен саяси маңызы бар, мысалы Понсе және Вега Баха заговорлары. 1570 жылға қарай колониялар алтын кен орындарының таусылғанын байқады. Аралдан алтын өндіру тоқтағаннан кейін, испан патшалығы Пуэрто-Риконы айналып өтіп, батыс кеме жолдарымен солтүстікке жылжыды. Арал негізінен байыған колонияларға баратын немесе олардан келетін кемелерге арналған гарнизонға айналды. Темекі, мақта, какао және имбирь сияқты дақылдарды өсіру экономиканың негізгі бөлігіне айналды. Пуэрто-Рико экономикасының ауқымы азайғандықтан, отарлаушы отбасылар осы дақылдарды өздері өсіруге бейімделді, ал құлдарға сұраныс азайды. Халықаралық нарықта қантқа сұраныс артып, ірі плантаторлар қант шаңшаңды өсіруді және өңдеуді ұлғайтты, бұл көп еңбекті қажет ететін процесс еді. Қант шаңшаң плантациялары Пуэрто-Риконың негізгі өнеркәсібі ретінде кен өндіруді ығыстырып, африкалық құлдыққа сұраныстың жоғары деңгейде қалуын қамтамасыз етті. Испания қант шаңшаң өндірісін дамытуға қарыз беру және плантация иелеріне салық жеңілдіктері беру арқылы көмектесті. Оларға африкалық құл саудасына қатысуға рұқсат берілді. "El Código Negro" бойынша, құл қожайыны сатуға дайын болған жағдайда, бағаны төлеп өзінің бостандығын сатып ала алатын еді. Құлдар бос уақытында аяқ киім жасау, киім тазалау немесе өздері өсірген өнімді сату арқылы ақша табуға рұқсат алды. Құлдар өз бостандығы үшін бөліп-бөліп төлей алатын еді. Жаңа туған баласының бостандығы үшін, әлі шомылдырылмаған, бағаның жартысына төлейтін еді. Осы бостандыққа қол жеткізу жолдарына қарамастан, 1790 жылдан бастап Пуэрто-Рикодағы құлдардың саны аралдағы қант өндірісінің күрт өсуі нәтижесінде екі еседен астам өсті. Қант шаңшаң өсірудің, жинаудың және өңдеудің барлық аспектілері қиын және қатал болды. Көптеген құлдар қант шаңшаң плантацияларында қайтыс болды. Мысалы, 1821 жылдың шілде айында құл Маркос Сиорро қант шаңшаң плантация иелері мен испан отарлық үкіметіне қарсы құл көтерілісін жоспарлады және ұйымдастыруға тырысты. Көтеріліс басып жанылғанмен, Сиорро құлдар арасында легендарлық мәртебеге ие болды және Пуэрто-Риконың батырлық фольклорының бір бөлігіне айналды. Пуэрто-Риконың 1834 жылғы халық санауында халықтың 11%-ы құлдар, 35%-ы бос түрлі нәсілді адамдар (француз колонияларындағы "бос түрлі нәсілді адамдар" деп белгілі), ал 54%-ы ақ адамдар екені анықталды. Келесі он жылда құлдардың саны 258 000-ға дейін он еседен астам өсті, бұл негізінен қант шаңшаң плантацияларындағы еңбекке сұраныстың артуының нәтижесі болды. 1836 жылы қашқан құлдардың аттары мен сипаттамалары, сондай-ақ олардың меншік иелері туралы мәліметтер "Gaceta de Puerto Rico" газетінде жарияланды. Африкалық құл деп болжанатын адам ұсталса, ақпарат жарияланды. Плантаторлар құлдардың көп санынан қорқып, олардың плантациядан тыс жерлерге қозғалысына қатысты шектеулерді енгізді. 21 ғасырдың қара нәсілді Пуэрто-Рико жазушысы Роуз Клементе: "1846 жылға дейін аралдағы қара нәсілді адамдар аралда қозғалу үшін дәптер (Libreta жүйесі) алып жүруге міндетті болды, бұл Оңтүстік Африкадағы апартеидтік паспорттық жүйеге ұқсас еді" деп жазды. 1803 жылы Сен-Домингде (Гаитиде) французға қарсы құлдардың сәтті көтерілісінен кейін жаңа республика құрылғаннан кейін, испан патшалығы Пуэрто-Рико мен Кубаның туған жергілікті тұрғындары (Criollos) да солай істейді деп қорқып қалды. Испан үкіметі 1815 жылғы "Royal Decree of Graces" жарлығын испан емес елдерден иммигранттарды тарту үшін шығарды, олардың Испанияға аралас нәсілді Criollos-тан гөрі адал болатынына сенді. Алайда, олардың жаңа иммигранттардың аралас некелеріне, олардың да жаңа отанымен толықтай сәйкес келуіне күтпеген еді. 1850 жылға қарай Америкадағы бұрынғы испан иеліктерінің көпшілігі тәуелсіздікке қол жеткізді. 1848 жылдың 31 мамырында Пуэрто-Рико губернаторы Хуан Прим тәуелсіздік немесе құлдық көтерілісінен қорқып, "El Bando contra La Raza Africana" қатаң заңдарын қабылдады, құлдыққа бақылауды күшейтті.

When Ponce de León and the Spaniards arrived on the island of Borinquen (Puerto Rico), they were greeted by the Cacique Agüeybaná, the supreme leader of the peaceful Taíno tribes on the island. Agüeybaná helped to maintain the peace between the Taíno and the Spaniards. According to historian Ricardo Alegria, in 1509 Juan Garrido was the first free African man to set foot on the island; he was a conquistador who was part of Juan Ponce de León's entourage. Garrido was born on the West African coast, the son of an African king. In 1508, he joined Juan Ponce de León to explore Puerto Rico and prospect for gold. In 1511, he fought under Ponce de León to repress the Carib and the Taíno, who had joined forces in Puerto Rico in a great revolt against the Spaniards. Garrido next joined Hernán Cortés in the Spanish conquest of Mexico. Another free African man who accompanied de León was Pedro Mejías. Mejías married a Taíno woman chief (a cacica), by the name of Yuisa. Yuisa was baptized as Catholic so that she could marry Mejías. Friar Bartolomé de las Casas, who had accompanied Ponce de León, was outraged at the Spanish treatment of the Taíno. In 1512 he protested at the council of Burgos at the Spanish Court. He fought for the freedom of the natives and was able to secure their rights. The Spanish colonists, fearing the loss of their labor force, also protested before the courts. They complained that they needed manpower to work in the mines, build forts, and supply labor for the thriving sugar cane plantations. As an alternative, Las Casas suggested the importation and use of African slaves. In 1517, the Spanish Crown permitted its subjects to import twelve slaves each, thereby beginning the African slave trade in their colonies. According to historian Luis M. Diaz, the largest contingent of African slaves came from the areas of the present day Ghana, Togo, Benin, Nigeria; all these current countries are located in the Gulf of Guinea, area also known as the Slave Coast. The large majority were Yoruba and Igbo, ethnic groups from Nigeria, and Bantu from the Guinea. The number of slaves in Puerto Rico rose from 1,500 in 1530 to 15,000 by 1555. The slaves were stamped with a hot iron on the forehead, a branding which meant that they were brought to the country legally and prevented their kidnapping. African slaves were sent to work in the gold mines to replace the Taíno, or to work in the fields in the island's ginger and sugar industries. They were allowed to live with their families in a bohio (hut) on the master's land, and were given a patch of land where they could plant and grow vegetables and fruits. Africans had little or no opportunity for advancement and faced discrimination from the Spaniards. Slaves were educated by their masters and soon learned to speak the master's language, educating their own children in the new language. They enriched the "Puerto Rican Spanish" language by adding words of their own. The Spaniards considered Africans more malleable than the Taíno, since the latter were unwilling to assimilate. The slaves, in contrast, had little choice but to adapt to their lives. Many converted (at least nominally) to Christianity; they were baptized by the Catholic Church and were given the surnames of their masters. Many slaves were subject to harsh treatment; and women were subject to sexual abuse. The majority of the Conquistadors and farmers who settled the island had arrived without women; many of them intermarried with the African or Taíno women. Their multiracial descendants formed the first generations of the early Puerto Rican population. The few slaves who escaped retreated to the forests and mountains, where they resided as maroons with surviving Taínos. During the following centuries, by 1873 slaves had carried out more than twenty revolts. Some were of great political importance, such as the Ponce and Vega Baja conspiracies. By 1570, the colonists found that the gold mines were depleted. After gold mining ended on the island, the Spanish Crown bypassed Puerto Rico by moving the western shipping routes to the north. The island became primarily a garrison for those ships that would pass on their way to or from richer colonies. The cultivation of crops such as tobacco, cotton, cocoa, and ginger became the cornerstone of the economy. With the scale of Puerto Rico's economy reduced, colonial families tended to farm these crops themselves, and the demand for slaves was reduced. With rising demand for sugar on the international market, major planters increased their cultivation and processing of sugar cane, which was labor intensive. Sugar plantations supplanted mining as Puerto Rico's main industry and kept demand high for African slavery. Spain promoted sugar cane development by granting loans and tax exemptions to the owners of the plantations. They were also given permits to participate in the African slave trade. Under "El Código Negro", a slave could buy his freedom, in the event that his master was willing to sell, by paying the price sought. Slaves were allowed to earn money during their spare time by working as shoemakers, cleaning clothes, or selling the produce they grew on their own plots of land. Slaves were able to pay for their freedom by installments. They pay in installments for the freedom of their newborn child, not yet baptized, at a cost of half the going price for a baptized child. Despite these paths to freedom, from 1790 onwards, the number of slaves more than doubled in Puerto Rico as a result of the dramatic expansion of the sugar industry in the island. Every aspect of sugar cultivation, harvesting and processing was arduous and harsh. Many slaves died on the sugar plantations. In July 1821, for instance, the slave Marcos Xiorro planned and conspired to lead a slave revolt against the sugar plantation owners and the Spanish Colonial government. Although the conspiracy was suppressed, Xiorro achieved legendary status among the slaves, and is part of Puerto Rico's heroic folklore. The 1834 Royal Census of Puerto Rico established that 11% of the population were slaves, 35% were colored freemen (also known as free people of color in French colonies, meaning free mixed race/black people), and 54% were white. In the following decade, the number of the slave population increased more than tenfold to 258,000, the result mostly of increased importation to meet the demand for labor on sugar plantations. In 1836, the names and descriptions of slaves who had escaped, and details of their ownership were reported in the Gaceta de Puerto Rico. If an African presumed to be a slave was captured and arrested, the information was published. Planters became nervous because of the large number of slaves; they ordered restrictions, particularly on their movements outside a plantation. Rose Clemente, a 21st century black Puerto Rican columnist, wrote: "Until 1846, Blacks on the island had to carry a notebook (Libreta system) to move around the island, like the passbook system in apartheid South Africa." After the successful slave rebellion against the French in Saint Domingue (Haiti) in 1803, establishing a new republic, the Spanish Crown became fearful that the "Criollos" (native born) of Puerto Rico and Cuba, her last two remaining possessions, might follow suit. The Spanish government issued the Royal Decree of Graces of 1815 to attract European immigrants from non Spanish countries to populate the island, believing that these new immigrants would be more loyal to Spain than the mixed race Criollos. However, they did not expect the new immigrants to racially intermarry, as they did, and to identify completely with their new homeland. By 1850, most of the former Spanish possessions in the Americans had achieved independence. On May 31, 1848, the Governor of Puerto Rico Juan Prim, in fear of an independence or slavery revolt, imposed draconian laws, "El Bando contra La Raza Africana", to control the behavior of all Black Puerto Ricans, free or slave. On September 23, 1868, slaves, who had been promised freedom, participated in the short failed revolt against Spain which became known as "El Grito de Lares" or "The Cry of Lares". Many of the participants were imprisoned or executed. During this period, Puerto Rico provided a means for people to leave some of the racial restrictions behind: under such laws as Regla del Sacar or Gracias al Sacar, a person of African ancestry could be considered legally white if able to prove they also had ancestors with at least one person per generation in the last four generations who had been legally white. Therefore, people of black ancestry with known white lineage became classified as white. This was the opposite of the later "one drop rule" of hypodescent in the United States, whereby persons of any known African ancestry were classified as black.

Аболиционистер

XIX ғасырдың ортасында Пуэрто-Рикода көптеген белгілі пуэрторикандықтарды қамтитын құлдыққа қарсылық көрсететін комитет құрылды. Доктор Рамон Эметерио Бетансес (1827–1898), оның әр текті ата-анасы бай жер иелері болған, құлдыққа қарсы күреске сенген және пуэрторикандық құлдыққа қарсылық көрсететін Сегундо Руис Белвис (1829–1867)пен бірге "Құпия құлдыққа қарсы қоғам" деп аталатын жасырын ұйым құрды. Қоғамның мақсаты – құл балаларды босату, олар крещение алғанда, құлдықтан азат ету үшін ақы төлеу еді. Бұл оқиға, сондай-ақ "азаттық сулары" деп те белгілі болды, Маягуэс қаласындағы Нуэстра-Сеньора-де-ла-Канделярия соборында өтті. Бала крещение алғаннан кейін Бетансес ата-анасына ақша берді, олар оны баланың құлдықтан азат ету үшін пайдаланды. Хосе Джулиан Акоста (1827–1891) Рамон Эметерио Бетансес, Сегундо Руис Белвис және Франсиско Мариано Кинонес (1830–1908) кірген пуэрторикандық комиссияның мүшесі болды. Комиссия Мадридте (Испания) өткен "Шетелдік ақпарат комитеті" жұмысына қатысты. Онда Акоста Пуэрто-Рикодағы құлдықты жою туралы аргументтер келтірді. 1872 жылдың 19 қарашасында Роман Балдориоти де Кастро (1822–1889), Луис Падиал (1832–1879), Хулио Вискаррондо (1830–1889) және Испанияның теңізден тыс істер министрі Сегизмундо Морет (1833–1913) құлдықты жою туралы ұсыныс жасады. 1873 жылдың 22 наурызында испан үкіметі Морет заңын бекітті, ол кезең-кезеңмен құлдықты жоюды көздеді. Бұл жарлық 60 жастан асқан құлдарға, мемлекетке тиесілі құлдарға және 1868 жылдың 17 қыркүйегінен кейін құлдардан туған балаларға азаттық берді. Морет заңы Орталық құл тіркеушісін құрды. 1872 жылы ол аралдағы құлдар туралы келесі деректерді жинауға кірісті: аты-жөні, туған елі, қазіргі тұрғылықты жері, ата-анасының аты-жөні, жынысы, отбасылық жағдайы, мамандығы, жасы, дене бітімі және қожайынының аты. Бұл дерек тарихшылар мен шежіре зерттеушілері үшін құнды ресурс болды.

During the mid 19th century, a committee of abolitionists was formed in Puerto Rico that included many prominent Puerto Ricans. Dr. Ramón Emeterio Betances (1827–1898), whose mixed race parents were wealthy landowners, believed in abolitionism, and together with fellow Puerto Rican abolitionist Segundo Ruiz Belvis (1829–1867), founded a clandestine organization called "The Secret Abolitionist Society". The objective of the society was to free slave children by paying for freedom when they were baptized. The event, which was also known as "aguas de libertad" (waters of liberty), was carried out at the Nuestra Señora de la Candelaria Cathedral in Mayagüez. When the child was baptized, Betances would give money to the parents, which they used to buy the child's freedom from the master. José Julián Acosta (1827–1891) was a member of a Puerto Rican commission, which included Ramón Emeterio Betances, Segundo Ruiz Belvis, and Francisco Mariano Quiñones (1830–1908). The commission participated in the "Overseas Information Committee" which met in Madrid, Spain. There, Acosta presented the argument for the abolition of slavery in Puerto Rico. On November 19, 1872, Román Baldorioty de Castro (1822–1889) together with Luis Padial (1832–1879), Julio Vizcarrondo (1830–1889) and the Spanish Minister of Overseas Affairs, Segismundo Moret (1833–1913), presented a proposal for the abolition of slavery. On March 22, 1873, the Spanish government approved what became known as the Moret Law, which provided for gradual abolition. This edict granted freedom to slaves over 60 years of age, those belonging to the state, and children born to slaves after September 17, 1868. The Moret Law established the Central Slave Registrar. In 1872 it began gathering the following data on the island's slave population: name, country of origin, present residence, names of parents, sex, marital status, trade, age, physical description, and master's name. This has been an invaluable resource for historians and genealogists.

Құлдықты жою

1873 жылғы 22 наурызда Пуэрто-Рикода құлдық жойылды, бірақ бір маңызды шартпен. Құлдар азаттыққа шығарылмады, олар өз бостандықтарын соңғы иелері белгілеген қандай да бір бағамен сатып алуға тиіс болды. Заң бойынша, бұрынғы құлдар үш жылға соңғы иелеріне, олардың еңбегіне мүдделі басқа адамдарға немесе мемлекетке өтемақы төлеу үшін жұмыс істеуге міндетті болды. Бұрынғы құлдар ақша табудың әртүрлі жолдарын таба алды: кейбіреулері қолөнермен айналысты, мысалы, аяқ киім тігушілер, кір жуушылар немесе бұрынғы иелері оларға бөліп берген шағын жерлерде өсірген өнімді сату арқылы. Бір жағынан, олар Америка Азамат соғысынан кейін Оңтүстік АҚШ-тағы қара нәсілді шаруаларға ұқсады, бірақ соңғылары жер иеленбеді. Олар жай ғана екінші біреудің жерін өңдеп, өнімнің бір бөлігін алды. Егер бұрынғы құл бұрынғы иесіне жұмыс істемеуді шешсе, Қорғау кеңсесі бұрынғы иесіне бұрынғы құлдың бағаланған құнының 23% төлейтін еді. Католик шіркеуі Пуэрто-Рикодағы африкалықтардың әлеуметтік интеграциясына жұмыс істеуде және олардың қадір-қасиетін сақтауда маңызды рөл атқарды. Шіркеу әр құлдың қабаттасу рәсімінен өтуін және католик дініне өтуін талап етті. Діннің доктринасы бойынша, ие мен құл Құдай алдында тең, сондықтан олар Мәсіхтің бауырлары, ортақ моральдық және діни сипаттары бар. Құлдарды қатыгездікпен және ерекше жазалау бесінші міндетті бұзу деп есептелді.

Испан-Америкалық соғыс

1898 жылғы Париж келісімі испан-американ соғысын аяқтады, соның нәтижесінде Пуэрто-Рикоға ғасырлар бойғы испан үстемдігі тоқтатылды. Басқа бұрынғы испан колониялары сияқты, ол енді Америка Құрама Штаттарына тиесілі болды. Аралдың институттарын АҚШ-тың бақылауына алумен бірге, жергілікті халықтың саяси қатысуы да төмендеді. Іс жүзінде, АҚШ әскери үкіметі Пуэрто-Риконың саяси элитасы мен Мадридтің отаршылдық әкімшілігі арасындағы ондаған жылдық саяси тәуелсіздік келіссөздерінің нәтижесін жойды. Африка текті пуэрторикалықтар, Америка Құрама Штаттарындағы қаралардың мүмкіндіктері мен қиындықтарын білгендіктен, түрлі жауаптар берді. Джим Кроу заңдарының нәсілдік өшпендігі Харлем эпохасы көрсеткен афроамерикандықтардың еркіндігінің кеңеюіне қайшы келді. Осы кезеңде өзін ерекше көзге түйген африка текті пуэрторикалық саясаткерлердің бірі – дәрігер және саясаткер Хосе Селсо Барбоса (1857–1921) болды. 1899 жылдың 4 шілдесінде ол Пуэрто-Риконың мемлекеттік мәртебесін жақтаған Пуэрто-Рико Республикалық партиясын құрды және «Пуэрто-Риконың мемлекеттік мәртебесінің әкесі» қозғалысы ретінде танылды. Пуэрто-Риконың тәуелсіздігін жақтаған тағы бір белгілі африка текті пуэрторикалық – Артуро Альфонсо Шомбург (1874–1938) болды. Америка Құрама Штаттарының Нью-Йорк қаласына көшіп келгеннен кейін, ол афроамерикандықтар мен африка диаспорасының қолжазбаларын және басқа материалдарды сақтау үшін кең жинақ құрды. Кейбіреулер оны Америка Құрама Штаттарындағы «Қара тарихының әкесі» деп санайды, ал Нью-Йорк қалалық кітапханасының ірі зерттеу орталығы мен жинағы оның құрметіне аталған – Шомбургтің қара мәдениетін зерттеу орталығы. Ол «африкалық пуэрторикалықтар» деген мағынаны білдіретін «афроборинкано» терминін енгізді.

Азық-түлік

АҚШ Конгресі 1917 жылғы Джонс заңын бекіткеннен кейін Пуэрто-Рика азаматтарына АҚШ азаматтығы берілді. Азаматтық алған пуэрто-рикандықтар әскери шақыруға жарамды болды және көптегендері Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ қарулы күштеріне шақырылды. Қарулы күштер Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін ғана бөлінді. Африка тегінен шыққан пуэрто-рикандықтар әскери қызметте кең таралған кемсітушілікке ұшырады. АҚШ құрлығындағы қара пуэрто-рикандықтар толығымен қара түсті бөлімдерге жіберілді. Рафаэль Эрнандес (1892–1965) және оның інісі Хесус, сондай-ақ тағы 16 пуэрто-рикандық, джаз-оркестрінің жетекшісі Джеймс Риз Европаның шақыруымен АҚШ армиясының Европа оркестріне қосылды. Олар 369-шы жаяу әскер полкіне тағайындалды, ол афроамерикалық полк еді; ол Бірінші дүниежүзілік соғыста танымал болды және немістер оны «Гарлемнің тозақ жауынгерлері» деп атады. АҚШ Пуэрто-Рикодағы әскери бөлімдерді де бөліп ұстады. Кейін Пуэрто-Рико Ұлттық партиясының басшысы болған Педро Альбису Кампос (1891–1965) лейтенант шеніне ие болды. Ол Понседегі «Үй сақшылары» бөлімін құрды және кейіннен Пуэрто-Рикода орналасқан және ешқашан шайқасқа қатыспаған толығымен қара түсті пуэрто-рикандықтардан тұратын 375-ші жаяу әскер полкіне тағайындалды. Альбису Кампос кейінірек қарулы күштерде көрген кемсітушілік оның саяси көзқарастарының қалыптасуына әсер еткенін айтты. Африка тегінен шыққан пуэрто-рикандықтар спортта кемсітушілікке ұшырады. АҚШ-тағы Бас лига бейсболында ойнағысы келген қара терілі пуэрто-рикандықтарға рұқсат берілмеді. 1892 жылы бейсбол ұйымы түрлі-түсті ойыншыларды, сондай-ақ кез келген елден қара терілі ойыншыларды аластатты. Этникалық африкалық пуэрто-рикандықтар бейсбол ойнауды жалғастырды. 1928 жылы Эмилио «Миллито» Наварро Нью-Йоркке барып, Куба жұлдыздарына қосылғанда Негро лигаларында бейсбол ойнаған алғашқы пуэрто-рикандық болды. Кейіннен оның соңынан Куба жұлдыздары үшін ойнаған Франсиско Коимбре сияқты басқалар да келді. Бұл адамдардың табандылығы 1947 жылы Бруклин Доджерс командасының Джеки Робинсон түсі бұзылғаннан кейін Бас лигада ойнаған Бейсбол даңқы залының мүшелері Роберто Клементе мен Орландо Сепеда сияқтыларға жол ашты; олар өз жетістіктері үшін Бейсбол даңқы залына енгізілді. Сепеданың әкесі Педро Сепеда өзінің тері түсіне байланысты Бас лигаға түсуге мүмкіндіксіз болды. Педро Сепеда өзінің ұрпағының ең үздік ойыншыларының бірі болды, ол 1938 жылы құрылғаннан кейін Пуэрто-Рико кәсіби бейсбол лигасының ең көп ұратын ойыншысы болды. Ол Америка Құрама Штаттарында кең таралған нәсілшілдікке қарсы болғандықтан, Негро лигаларында ойнаудан бас тартты. Қара пуэрто-рикандықтар басқа спорт түрлерінде де халықаралық жарыстарға қатысты. 1917 жылы Неро Чен Нью-Йорктегі «Палас Казинода» (Панама) Джо Ганмен күрескенде халықаралық деңгейде танымал болған алғашқы пуэрто-рикандық боксшы болды. 1948 жылы Лондонда өткен Жазғы Олимпиада ойындарында (XIV Олимпиада ойындары) боксшы Хуан Эвангелиста Венегас Пуэрто-Риконың алғашқы Олимпиада жүлдегері болып, Бельгия өкілі Калленбоатты бір ауыздан ұтып, спорт тарихында өз орнын тапты. Ол Bantamweight салмақ классында бокстан қола медальді жеңіп алды. Бұл оқиға тарихи болды, өйткені Пуэрто-Рико алғаш рет халықаралық спорттық жарысқа қатысқан болатын. Кедей пуэрто-рикандықтар үшін бокспен айналысу табыс табудың бір жолы болды. 1965 жылы 30 наурызда Хосе «Чегуи» Торрес Вилли Пастраноны техникалық нокаутпен жеңіп, Дүниежүзілік бокс кеңесі мен Дүниежүзілік бокс қауымдастығының жеңіл ауыр салмақтағы чемпиондық атағын жеңіп алды. Ол әлем чемпионатында жеңіске жеткен үшінші пуэрто-рикандық және африка тегінен шыққан алғашқы боксшы болды. Пуэрто-рикандықтарға, әсіресе қара нәсілді пуэрто-рикандықтарға қарсы АҚШ-тағы расизм мен кемсітушілікті ашқандардың арасында Хесус Колон да болды. Көптеген адамдар Колонды «Нюйоркалық қозғалыстың әкесі» деп санайды. Ол Нью-Йорктегі қара түсті пуэрто-рикандық ретіндегі тәжірибесін «Lo que el pueblo me dice : crónicas de la colonia puertorriqueña en Nueva York» (Халық маған не дейді: Нью-Йорктегі пуэрто-рикандық колонияның хроникасы) атты кітабында баяндады. Кемсітушілікке қарсы шығушылар Пуэрто-Рико тұрғындарының көпшілігі нәсілдік араласқан, бірақ олар өздерін осылай танудың қажеті жоқ деп санайды. Олардың пікірінше, пуэрто-рикандықтар өздерін қара африкалық, америкалық үнді және еуропалық текті деп санайды және тек ата-аналары айқын түрде әртүрлі «расалардан» болса ғана өздерін «аралас» деп атайды. Пуэрто-Рико АҚШ билігі кезінде «ағарту» процесіне ұшырады. 1920 жылғы халық санағында «қара» және «ақ» пуэрто-рикандықтардың саны 1910 жылғы халық санағымен салыстырғанда күрт өзгерді. «Қара» деп саналатын адамдардың саны он жыл ішінде күрт төмендеді. Тарихшылар Пуэрто-Риколықтардың сол кезде басқаларды ақ деп санағанын, себебі бұл оларға тиімді болды деп санайды. Сол жылдары халық санағын жүргізушілер нәсілдік жіктемені енгізетін. Оңтүстік штатының ақ демократтарының ықпалымен АҚШ халық санағы 1930 жылы мулаттар немесе аралас нәсілдік санатын алып тастады, қара және ақ екілік жіктемені күштеп енгізді. Халық санағына қатысушылар өздерінің нәсілдік жіктемесін таңдауға 20-шы ғасырдың соңы мен 21-шы ғасырдың басында ғана мүмкіндік алды. АҚШ-та экономикалық және әлеуметтік жағдайы жақсарту үшін «ақ» болу оңайырақ деп ойлағандықтан, мұндай жағдай болған болуы мүмкін. Пуэрто-Рикода 22 наурыз «Құлдықтан азат ету күні» ретінде белгіленеді және бұл күн аралда тұратын адамдар мерекелеп тойлайды. Испанияның қара нәсілді халықты ассимиляциялауға шектеулі назар аударуы және құл плантацияларынан құрылған қашқандардың қауымдастықтары, қара пуэрто-рикандық мәдениетінде африкалықтың үлкен ықпалына әкелді. 1500 жылдан берігі көптеген этникалық аралас некелер мен бала тудыру нәтижесінде пуэрто-рикандықтардың көпшілігі аралас нәсілді еуропалық, африкалық, тайно текті, бірақ африкалық тегі басым немесе толық африкалық текті адамдар аз. Аралға алғашқы қара нәсілді адамдар еуропалық отарлаушылармен бірге Испания мен Португалиядан келген жұмысшылар ретінде, ладино деп белгіленген. 1500 жылдары Испания Пуэрто-Рикоға және басқа отарларына әкелген құлдардың көпшілігі Жоғарғы Гвинея аймағынан келген. Әртүрлі ДНК зерттеулеріне сәйкес, қара және аралас нәсілді пуэрто-рикандықтардың африкалық тегінің көп бөлігі волаф, мандінка, дахомей, фанг, буби, йоруба, игбо және конголық сияқты бірнеше тайпалардан шыққан, қазіргі Сегал, Мали, Бенин, Экваторлық Гвинея, Нигерия және Ангола елдерімен байланысты. Құлдар Африканың батыс жағалауының барлық бөлігінен, Сегалдан Анголаға дейін келді. Йоруба және конголықтар Пуэрто-Рико мәдениетіне ең үлкен әсер етті. 1700 және 1800 жылдары Пуэрто-Рико мен көрші елдер арасындағы отарлық көші-қонға қатысты мәліметтер бар, ол бос қаралардың көші-қонынан және көрші елдерден құлдарды сатып алудан тұрды.

After the United States Congress approved the Jones Act of 1917, Puerto Ricans were granted US citizenship. As citizens Puerto Ricans were eligible for the military draft, and many were drafted into the armed forces of the United States during World War I. The armed forces were segregated until after World War II. Puerto Ricans of African descent were subject to the discrimination which was rampant in the military and the U. S.

Black Puerto Ricans residing in the mainland United States were assigned to all black units. Rafael Hernández (1892–1965) and his brother Jesus, along with 16 more Puerto Ricans, were recruited by Jazz bandleader James Reese Europe to join the United States Army's Orchestra Europe. They were assigned to the 369th Infantry Regiment, an African American regiment; it gained fame during World War I and was nicknamed "The Harlem Hell Fighters" by the Germans. The United States also segregated military units in Puerto Rico. Pedro Albizu Campos (1891–1965), who later became the leader of the Puerto Rican Nationalist Party, held the rank of lieutenant. He founded the "Home Guard" unit of Ponce and was later assigned to the 375th Infantry Regiment, an all black Puerto Rican regiment, which was stationed in Puerto Rico and never saw combat. Albizu Campos later said that the discrimination which he witnessed in the Armed Forces, influenced the development of his political beliefs. Puerto Ricans of African descent were discriminated against in sports. Puerto Ricans who were dark skinned and wanted to play Major League Baseball in the United States, were not allowed to do so. In 1892 organized baseball had codified a color line, barring African American players, and any player who was dark skinned, from any country. Ethnic African Puerto Ricans continued to play baseball. In 1928, Emilio "Millito" Navarro traveled to New York City and became the first Puerto Rican to play baseball in the Negro leagues when he joined the Cuban Stars. He was later followed by others such as Francisco Coimbre, who also played for the Cuban Stars. The persistence of these men paved the way for the likes of Baseball Hall of Famers Roberto Clemente and Orlando Cepeda, who played in the Major Leagues after the colorline was broken by Jackie Robinson of the Brooklyn Dodgers in 1947; they were inducted into the Baseball Hall of Fame for their achievements. Cepeda's father Pedro Cepeda, was denied a shot at the major leagues because of his color. Pedro Cepeda was one of the greatest players of his generation, the dominant hitter in the Professional Baseball League of Puerto Rico after its founding in 1938. He refused to play in the Negro leagues due to his abhorrence of the racism endemic to the segregated United States. Black Puerto Ricans also participated in other sports as international contestants. In 1917, Nero Chen became the first Puerto Rican boxer to gain international recognition when he fought against (Panama) Joe Gan at the "Palace Casino" in New York. In the 1948 Summer Olympics (the XIV Olympics), celebrated in London, boxer Juan Evangelista Venegas made sports history by becoming Puerto Rico's first Olympic medal winner when he beat Belgium's representative, Callenboat, on points for a unanimous decision. He won the bronze medal in boxing in the Bantamweight division. The event was also historic because it was the first time that Puerto Rico had participated as a nation in an international sporting event. It was common for impoverished Puerto Ricans to use boxing as a way to earn an income. On March 30, 1965, José "Chegui" Torres defeated Willie Pastrano by technical knockout and won the World Boxing Council and World Boxing Association light heavyweight championships. He became the third Puerto Rican and the first one of African descent to win a professional world championship. Among those who exposed the racism and discrimination in the US which Puerto Ricans, especially Black Puerto Ricans, were subject to, was Jesús Colón. Colón is considered by many as the "Father of the Nuyorican movement". He recounted his experiences in New York as a Black Puerto Rican in his book Lo que el pueblo me dice : crónicas de la colonia puertorriqueña en Nueva York (What the people tell me : Chronicles of the Puerto Rican colony in New York). Critics of discrimination say that a majority of Puerto Ricans are racially mixed, but that they do not feel the need to identify as such. They argue that Puerto Ricans tend to assume that they are of Black African, American Indian, and European ancestry and only identify themselves as "mixed" only if they have parents who appear to be of distinctly different "races". Puerto Rico underwent a "whitening" process while under U. S. rule. There was a dramatic change in the numbers of people who were classified as "black" and "white" Puerto Ricans in the 1920 census, as compared to that in 1910. The numbers classified as "Black" declined sharply from one census to another (within 10 years' time). Historians suggest that more Puerto Ricans classified others as white because it was advantageous to do so at that time. In those years, census takers were generally the ones to enter the racial classification. Due to the power of Southern white Democrats, the US Census dropped the category of mulatto or mixed race in the 1930 census, enforcing the artificial binary classification of black and white. Census respondents were not allowed to choose their own classifications until the late 20th and early 21st centuries. It may have been that it was popularly thought it would be easier to advance economically and socially with the US if one were "white". In Puerto Rico, March 22 is known as "Abolition Day" and it is a holiday celebrated by those who live in the island. The Spanish's limited focus on assimilating the black population, and maroon communities established from slave plantations, contributed to the majority African influence in black Puerto Rican culture. High amounts of interracial marriage and reproducing, since the 1500s, is the reason why the majority of Puerto Ricans are mixed race European, African, Taino, but only a small number are of predominant or full African ancestry. The first black people in the island came alongside European colonists as workers from Spain and Portugal known as Ladinos. During the 1500s, the slaves that Spain imported to Puerto Rico and most of its other colonies, were mainly from the Upper Guinea region. According to various DNA studies, majority of the African ancestry among black and mixed race Puerto Ricans comes from a few tribes such as the Wolof, Mandinka, Dahomey, Fang, Bubi, Yoruba, Igbo, and Congolese, correlating to the modern day countries of Senegal, Mali, Benin, Equatorial Guinea, Nigeria, and Angola. Slaves came from all parts of the western coast of Africa, from Senegal to Angola. The Yoruba and Congolese made the most notable impacts to Puerto Rican culture. There's been evidence of intercolonial migration between Puerto Rico and its neighbors during the 1700s and 1800s, which consisted of migration of free blacks and purchases of slaves from neighboring islands.

Тіл

Куба, Доминикан Республикасы және Пуэрто-Рикоға тасымалданған көптеген африкалық құлдар "Бозаль" испан тілінде сөйлеген, ол испан тіліне негізделген креол тілі болатын, конго және португал тілдерінен әсер алған. Бозаль испан тілі тоғызыншы ғасырда жойылғанмен, аралдарда сөйленетін испан тіліндегі африкалық ықпал, Пуэрто-Рико испан тілінің тұрақты бөлігіне айналған көптеген конго сөздерінде әлі де байқалады.

Музыка

Пуэрто-Рикодағы баррель, жануар терісімен қапталған барабандар және Бомба немесе Плена сияқты пуэрторикалық музыкалық би түрлері де Африкаға тамыр жасайды. Бомба – Пуэрто-Рикодағы Африканың күшті ықпалын көрсетеді. Бомба – Батыс Африкадан келген құлдар аралға әкелген музыка, ырғақ және би. Плена – африкалық фольклорлық музыканың тағы бір түрі. Плена Пуэрто-Риконың оңтүстігіндегі ағылшын тілді аралдардан солтүстікке көшіп келген афроамерикандықтармен Понсе қаласына әкелінді. Плена – анық африкалық ырғақ, Тринидад пен Ямайканың калипсо, сока және дэнсхолл музыкасына өте ұқсас. Бомба мен Плена құлдарға өз діндерін өрнектеуге рұқсат етілмегендіктен, Сантьяго (Апостол Иаков) мерекесінде орындалған. Бомба мен Плена би түріне қарай сан алуан стильдерге дамыды, олардың ішінде леро, юба, кунья, бабу және белен бар. Құлдар крещение, үйлену және тууды "Байль де Бомба" биімен тойлаған. Құл иелері бүлікке қарсы қорқынышпен билерге тек жексембі күндері рұқсат берген. Би билеуші әйелдер құл иелерін мазақтап, еліктеген. Маскалар зұлым рухтар мен қарақшылардан сақтану үшін бұрын да, қазір де киіледі. Ең танымал маскалы кейіпкерлердің бірі – Вейганте (vey hee GANT eh). Вейганте – ойнақы кейіпкер және Пуэрто-Рико карнавалдарының басты тұлғасы. 1953 жылға дейін Бомба мен Плена Пуэрто-Рикодан тыс жерлерде дерлік белгілі болған жоқ. Арал музыканттары Рафаэль Кортихо (1928–1982), Исмаэль Ривера (1931–1987) және El Conjunto Monterrey оркестрі Бомба мен Пленаны әлемге таныстырды. Рафаэль Кортихо оркестрімен пуэрторикалық фольклорлық ырғақтарды фортепиано, бас, саксофон, труба және тимбала, бонго сияқты басқа да соққы аспаптарын қолдану арқылы жаңғыртты, ал дәстүрлі баррельдерді (терімен қапталған барабандарды) конгалармен алмастырды.

Белгілі афро-портурикалықтар

Рафаэль Кордеро (1790–1868) Сан-Хуан қаласында, Пуэрто-Рикода еркін туған. Африка тегінен шыққан ол «Пуэрто-Рикодағы қоғамдық білім берудің әкесі» деп белгілі болды. Кордеро – өзіндік білім алған пуэрторикалық, ол нәсіліне қарамастан балаларға тегін білім берді. Кордероның мектебіндегі көрнекті түлектердің қатарында болашақ құлдықтан азат етушілер Роман Балдориоти де Кастро, Алехандро Тапиа и Ривера және Хосе Джулиан Акоста болды. Кордеро Пуэрто-Рикода нәсілдік және экономикалық интеграцияның мүмкін екенін және қабылдана алатынын дәлелдеді. 2004 жылы Рим-католик шіркеуі, Сан-Хуан архиепискобы Роберто Гонсалес Нивестің өтініші бойынша, Кордероны қасиеттілікке жеткізу процесін бастады. Ол отбасында мұғалім болған жалғыз адам емес еді. 1820 жылы оның үлкен әпкесі Селестина Кордеро Сан-Хуанда қыздарға арналған алғашқы мектепті ашты. Хосе Кампече (1751–1809), еркін туған, арал мәдениетіне үлес қосты. Кампешенің әкесі Томас Кампече Пуэрто-Рикода туылған құл болса, анасы Мария Джордан Маркес Канар аралдарынан келген. Ол еуропалық (немесе ақ) саналғандықтан, оның балалары еркін өмірге келді. Аралас нәсілді Кампеше сол кездегі кең таралған термин бойынша мулат болып жіктелді, яғни африка-еуропалық тегінен шыққан. Кампеше сол дәуірдегі діни тақырыптарды суреттеген Пуэрто-Риконың ең көрнекті суретшісі деп есептеледі. Капитан Мигель Энрикес (шамамен 1680–17??) – бұрынғы қаракшы, ол Викес аралында британдықтарды жеңген экспедициялық күшті ұйымдастырып, Пуэрто-Риконың алғашқы қара тері әскери батыры атанды. Капитан Энрикес Викес аралын Испания империясына және Пуэрто-Рикоға қайтарғанда ұлттық батыр ретінде қарсы алынды. Ол «La Medalla de Oro de la Real Efigie» медалімен марапатталды, ал испан тәжі де оны «Теңіз капитаны» деп атап, марк және жазалау хатын берді, осылайша оған жекеменшік артықшылықтар берілді. Рафаэль Сепеда (1910–1996), сондай-ақ «Бомба мен Пленаның патриархы» деп танылған, Сепеда отбасының патриархы болды. Бұл отбасы Пуэрто-Рико халық музыкасының ең танымал өкілдерінің бірі, Пуэрто-Рико музыкасында африкалық мұраны сақтау үшін жұмыс істейтін музыканттардың бірнеше буыны бар. Отбасы бомба және плена фольклорлық музыкасын орындауымен мәшһүр және көптеген адамдар оларды осы дәстүрлі жанрлардың сақтаушылары деп санайды. Сильвия дель Виллард (1928–1990) – Афро Борикуа балетінің мүшесі. Ол келесі афро-пуэрторикалық қойылымдарға қатысты: Palesiana y Aquelarre және Palesianisima. 1968 жылы ол Afro Boricua El Coqui театрын құрды, ол Жаңа әлем фестивалінің Панамерикандық қауымдастығымен қара пуэрторикалық мәдениетінің ең маңызды авторитеті ретінде танылды. Театр тобына басқа елдерде және АҚШ-тың түрлі университеттерінде өнер көрсетуге рұқсат беретін келісімшарт берілді. 1981 жылы дель Виллард Пуэрто-Рико мәдениет институтының Афро-Пуэрторика істері жөніндегі кеңсесінің бірінші және жалғыз директоры болды. Ол қара пуэрторикалық суретшілердің тең құқықтары үшін күрескен белсенді ретінде танылды.

Rafael Cordero (1790–1868), was born free in San Juan, Puerto Rico. Of African descent, he became known as "The Father of Public Education in Puerto Rico". Cordero was a self educated Puerto Rican who provided free schooling to children regardless of their race. Among the distinguished alumni who attended Cordero's school were future abolitionists Román Baldorioty de Castro, Alejandro Tapia y Rivera, and José Julián Acosta. Cordero proved that racial and economic integration could be possible and accepted in Puerto Rico. In 2004, the Roman Catholic Church, upon the request of San Juan Archbishop Roberto González Nieves, began the process of Cordero's beatification. He was not the only one in his family to become an educator. In 1820, his older sister, Celestina Cordero, established the first school for girls in San Juan. José Campeche (1751–1809), born a free man, contributed to the island's culture. Campeche's father, Tomás Campeche, was a freed slave born in Puerto Rico, and his mother María Jordán Marqués came from the Canary Islands. Since she was considered European (or white), her children were born free. Of mixed race, Campeche was classified as a mulatto, a common term during his time meaning of African European descent. Campeche is considered to be the foremost Puerto Rican painter of religious themes of the era. Capt. Miguel Henriquez (c. 1680–17?? ), was a former pirate who became Puerto Rico's first black military hero by organizing an expeditionary force that defeated the British in the island of Vieques. Capt. Henriques was received as a national hero when he returned the island of Vieques back to the Spanish Empire and Puerto Rico. He was awarded "La Medalla de Oro de la Real Efigie"; and the Spanish Crown named him "Captain of the Seas", awarding him a letter of marque and reprisal which granted him the privileges of a privateer. Unreliable source: date=July 2015
Rafael Cepeda (1910–1996), also known as "The Patriarch of Bomba and Plena", was the patriarch of the Cepeda family. The family is one of the most famous exponents of Puerto Rican folk music, with generations of musicians working to preserve the African heritage in Puerto Rican music. The family is well known for their performances of the bomba and plena folkloric music and are considered by many to be the keepers of those traditional genres. Sylvia del Villard (1928–1990) was a member of the Afro Boricua Ballet. She participated in the following Afro–Puerto Rican productions, Palesiana y Aquelarre and Palesianisima. In 1968, she founded the Afro Boricua El Coqui Theater, which was recognized by the Panamerican Association of the New World Festival as the most important authority of Black Puerto Rican culture. The Theater group were given a contract which permitted them to present their act in other countries and in various universities in the United States. In 1981, del Villard became the first and only director of the Office of Afro–Puerto Rican Affairs of the Institute of Puerto Rican Culture. She was known as an outspoken activist who fought for the equal rights of the Black Puerto Rican artist.