1507 жылғы неміс әлем картасы: «Америка» атауының алғашқы пайдалануы

Кіріспе

1507 жылғы неміс әлем картасы

Вальдсеймуллер картасы немесе Universalis Cosmographia ("Жаһандық космография") – неміс картографы Мартин Вальдсеймуллердің жасаған әлемнің баспалы қабырға картасы, алғаш рет 1507 жылдың сәуір айында жарияланған. Бұл карта "Америка" атауын қолданған алғашқы карта ретінде танымал. "Америка" атауы негізгі картада Оңтүстік Америкаға орналастырылған. Cosmographiae Introductio еңбегінде түсіндірілгендей, бұл атау итальяндық Америго Веспуччидің құрметіне берілген. Карта Птолемейдің екінші проекциясының өңделген нұсқасы негізінде жасалған, Америка және жоғары ендіктерді көрсету үшін кеңейтілген. Картаның бір ғана данасы сақталған, қазіргі уақытта ол Вашингтондағы Конгресс кітапханасында сақтаулы.

Вальдсеймуллер сонымен қатар глобус жасау үшін кесіп алып, шарларға желімдеуге арналған карталарды (глобус бөліктерін) басып шығарған. Қабырға картасы және оның сол күнгі глобус бөліктері Америка құрлықтарын екі бөлікке бөліп көрсетеді. Бұл бейнелер қабырға картасының жоғарғы жиегіндегі кішкентай картадан өзгеше, онда екі Америка материгі тар тілше арқылы байланыстырылған.

Сипаттама

Карта XV ғасырдың соңғы жылдары мен XVI ғасырдың алғашқы жылдары жасалған жаңа географиялық білімді құжаттау және жаңарту мақсатымен жасалған. Ол ағаштан кесілген бейнелермен басылған он екі бөлімнен тұрады. Құрастырылғанда әрбір бөлім төрт көлденең және үш тік бөліктерден құралған. Картада Жердің бүкіл бетін бейнелеу үшін иісті меридиандармен Птолемейдің өңделген карта проекциясы қолданылады. Негізгі картаның жоғарғы орталық бөлігінде әлемнің басқаша көрінісін көрсететін кішкентай карта орналасқан. Сол кезде анықтау қиын болған бойлықтар Канар аралдарында орналасқан «Бақытты аралдардан» (Клавдий Птолемей батыс жағажайы деп есептеген) шығысқа қарай градустармен берілген, Вальдземюллер осы аралдарды көрсеткен. Шығыс Азия жерлерінің бойлықтары тым үлкен. Ал ендіктер де шамадан тыс алыс. Мысалы, «Серралеона» (Сьерра-Леоне, нақты ендігі шамамен 9° солтүстік) экватордан оңтүстікке, ал Жақсы Үміт мүйісі (нақты ендігі 35° оңтүстік) 50° оңтүстікке орналастырылған. Картаның толық атауы: Universalis cosmographia secundum Ptholomaei traditionem et Americi Vespucii aliorumque lustrationes (Птолемей дәстүріне және Америго Веспуччи мен басқалардың ашуларына сәйкес әмбебап космография). Басқа бірі – Христофор Колумб. Бұл атау оның Еуропа, Азия және Африканың дәстүрлі Птолемейлік географиясын Америго Веспуччи және оның батыс жарты шардағы жерлерді ашқан серіктері ұсынған жаңа географиялық ақпаратпен біріктіру немесе үйлестіру ниетін білдіреді. Ол былай түсіндірді: «Біздің әлем картасының беттерін жобалауда біз Птолемейдің барлық ережелерін қатаң түрде сақтамадық, әсіресе жаңа жерлерге қатысты. Сондықтан біз жазық картада Птолемейді, жаңа жерлер мен басқа да кейбір нәрселерден басқа, сақтадық, бірақ жазық картамен бірге келген қатты шарда Америгоның сипаттамасын қостық». Негізгі дереккөздердің қатарында География (Птолемей), Кавери планесферасы және Генрикус Мартелл немесе Мартин Бехаймнің карталарына ұқсас басқа да ерте карталар бар. Кариб теңізі мен Флорида сияқты көрінетін жерлер екі бұрынғы картада бейнеленген: 1502 жылы Португалиядан Италияға контрабандалық жолмен әкелінген Кантино картасы 1500 жылы белгілі болған мәліметтерді көрсетеді, ал 1503–1506 жылдары жасалған Каверио картасы Мексика шығанағын көрсетеді. 1500 жылдан кейінгі кейбір карталар Америкадан өзгеше Азияның шығыс жағалауын екіұшты түрде көрсетсе, Вальдземюллер картасы испандықтардың Атлант мұхиты арқылы жасаған саяхаттары мен Птолемей және Марко Полоның Азиясы арасында жаңа мұхиттың бар екенін көрсетеді, бұл 1492 жылғы Бехайм шар жанында көрсетілген. Еуропалықтардың бұл мұхитты, Тынық мұхитын, көруінің алғашқы тарихи жазбалары 1513 жылы Васко Нуньес де Балбоа жасаған. Бұл Вальдземюллер картасын жасағаннан кейін 5-6 жыл өткен соң. Сонымен қатар, картада Оңтүстік Американың ені белгілі бір ендіктерде 70 мильге дейін дұрыс болжанып көрсетілген. Алайда, Э.Г. Равенштейн атап өткендей, бұл Вальдземюллер қолданған кордиформдық проекцияның иллюзиялық әсері, өйткені картаны таныс эквиректенгулярлық проекцияға орналастырғанда және сол проекцияда көрсетілген кезеңнің басқа карталарымен салыстырғанда олардың арасында айтарлықтай айырмашылық жоқ: бұл салыстыру Иоганнес Шёнердің 1515 жылғы шар жанында ерекше айқын көрінеді. [[Файл:Waldseemüller квадраттық.jpg|thumb|Вальдземюллердің 1507 жылғы Америка картасы эквиректенгулярлық проекцияда және 1515 жылғы Шёнер картасымен бірдей масштабта суреттелген, осылайша оларды оңай салыстыруға болады. 1506 жылы Джованни Контарини жасаған әлем картасында Вальдземюллер Америка деп атаған жерді антипод деп атаған. Вальдземюллер Николаус де Каверионың 1506 жылғы дүние картасына сүйене отырып, Американың (Бразилияның) жағалауындағы Вера-Круз жеріне жазылған жазуға назар аударды: «Вера-Круз деп аталатын жерді Португалия королінің үйінің ақсүйекі Педро Альварес Кабрал тапты. Ол осы жерді сол патшаның Каликутқа жіберген 14 кемесінің командирі ретінде тапты. Ол Үндістанға бара жатқанда осы жерді кездестірді, ол құрлықтың бір бөлігі деп ойлады, онда көптеген адамдар бар, олардың ер және әйелдері аналары туған күйінде жалаңаяқ жүреді; олардың терісі ақшыл». Бұл Педро Альварес Кабралдың 1500–1501 жылдары Үндістанға сапары кезінде Nova tellus psitacorum (Папугаидің жаңа жері) туралы ашқандығы туралы баяндамасынан алынған, бұл туралы Испания мен Португалиядағы Венеция елшісінің хатшысы Джованни Маттео да Камерино «il Cretico» деп атаған, ол Fracanzano da Montalboddo-ның Paesi Novamente Retrovati-де жарияланды, онда тиісті үзінді былай деп жазылған: «Оларды батыс жел Жақсы Үміт мүйісінен артық алып кетті және жаңа жерді тапты, оны олар Папугаи деп атады, өйткені олар осындай таңғаларлық көлемдегі құстарды тапты. Олар бұл құрлық деп ойлады, өйткені олар жағалау бойымен екі мыңнан астам шақырым жүрді, бірақ оның соңына жете алмады». Каверионың жазуын Вальдземюллер көшіріп, картаға сол жерге орналастырды, бірақ маңызды айырмашылық – Кабрал мен оның серіктері олар «құрлыққа» жеткенін ойласа, Вальдземюллер картасындағы жазуда Америка «әлі белгісіз өлшемдегі теңізбен қоршалған алып арал» екенін айтты, яғни Азияның бөлігі емес. Кейбір адамдар Вальдземюллердің Тынық мұхиты туралы білуі мүмкін емес деп санайды. Тарихшы Питер Уитфилд Вальдземюллердің Веспуччидің Америка туралы баяндамаларын, олардың қатыгез халқымен, заманауи Үндістан, Қытай және Индия аралдары туралы біліммен үйлестіруге болмайтынын түсіндіргендіктен, мұхитты картасына қосып алғанын болжайды. Осылайша, Уитфилд пікірінше, Вальдземюллер жаңадан ашылған жерлер Азияның бөлігі емес, одан бөлек болуы керек деп ойлаған, бұл кейінірек өте дұрыс екені дәлелденген интуитивті сезім. Балама түсіндірме – Джордж Е. Нанн (төменде қараңыз). Чет Ван Дюзер мұхиттың Америка батысында бейнеленуінің себебі – Марко Поло Японның (Zipangu) арал екенін айтқандықтан, оның арасында Америка да арал болған, Вальдземюллер осы тұжырымға келгенін айтты. Веспуччиге жатқызылған «Mundus Novus» кітабы (оның өзі Оңтүстік Американың кең жағалауын зерттеген) 1504 жылдан бері Еуропа бойынша кеңінен таралды, соның ішінде Вальдземюллер тобының 1507 жылғы «Quatuor Americi Vespucii Navigationes» нұсқасы. Бұл Веспуччи мен оның серіктерінің сенімі: «Біз бұл жердің арал емес, құрлық екенін білдік, өйткені оның ұзаққа созылған жағажайлары оны қоршамайды және ондағы шексіз тұрғындардың санынан». «Құрлық» сол кезде бірін-бірі жалғастырған үш белгілі құрлықты – Еуропа, Африка және Азияны білдірді («continens» = «қосылған») және мұхитпен қоршалған, ол Африка арқылы Атлант мұхиты және Үнді мұхиты деп бөлінген, онда Жердің үлкен және кішкентай аралдары орналасқан. Сондықтан Веспуччидің сенімі бойынша, бұл жер Азия құрлығының бөлігі болған. «Mundus Novus» кітабындағы «құрлық» терминінің қазіргі мағынасында қолданылғаны, яғни Жердің негізгі үздіксіз құрлық массаларының бірі, және осылайша еуропалықтарға бұл Азия емес, жаңа құрлық екені туралы идеяны бірінші болып ұсынғаны және бұл Вальдземюллердің Американы Азиядан бөлуіне, Тынық мұхитын бейнелеуіне және оның картасында Веспуччидің атын қолдануына әкелгені туралы теория бар. Бұл Веспуччидің «Quatuor Americi Vespucii Navigationes» кітабында, сол кітапқа қосымша ретінде жарияланған, ол тапқан жердің Азия құрлығының бөлігі екенін айтқан пікірінен өзгеше: «Он тоғыз күннен кейін...».

The map was meant to document and update new geographical knowledge from the discoveries of the last years of the fifteenth and the first years of the sixteenth centuries. It consists of twelve sections printed from woodcuts measuring Each section is one of four horizontally and three vertically, when assembled. The map uses a modified Ptolemaic map projection with curved meridians to depict the entire surface of the Earth. In the upper mid part of the main map there is inset another, miniature world map representing to some extent an alternative view of the world. Longitudes, which were difficult to determine at the time, are given in terms of degrees east from the Fortunate Islands (considered by Claudius Ptolemy as the westernmost known land) which Waldseemüller locates at the Canary Islands. The longitudes of eastern Asian places are too great. Latitudes, which were easy to determine, are also quite far off. For example, "Serraleona" (Sierra Leone, true latitude about 9°N) is placed south of the equator, and the Cape of Good Hope (true latitude 35°S) is placed at 50°S. The full title of the map is Universalis cosmographia secundum Ptholomaei traditionem et Americi Vespucii aliorumque lustrationes (The Universal Cosmography according to the Tradition of Ptolemy and the Discoveries of Amerigo Vespucci and others). One of the others was Christopher Columbus. The title signalled his intention to combine or harmonize in a unified cosmographic depiction the traditional Ptolemaic geography of Europe, Asia and Africa with the new geographical information provided by Amerigo Vespucci and his fellow discoverers of lands in the western hemisphere. He explained: "In designing the sheets of our world map we have not followed Ptolemy in every respect, particularly as regards the new lands We have therefore followed, on the flat map, Ptolemy, except for the new lands and some other things, but on the solid globe, which accompanies the flat map, the description of Amerigo that is appended hereto." Several earlier maps are believed to be sources, chiefly those based on the Geography (Ptolemy) and the Caveri planisphere and others similar to those of Henricus Martellus or Martin Behaim. The Caribbean and what appears to be Florida were depicted on two earlier charts, the Cantino map, smuggled from Portugal to Italy in 1502 showing details known in 1500, and the Caverio map, drawn c. 1503–1506 and showing the Gulf of Mexico. While some maps after 1500 show, with ambiguity, an eastern coastline for Asia distinct from the Americas, the Waldseemüller map apparently indicates the existence of a new ocean between the trans Atlantic regions of the Spanish discoveries and the Asia of Ptolemy and Marco Polo as exhibited on the 1492 Behaim globe. The first historical records of Europeans to set eyes on this ocean, the Pacific, are recorded as Vasco Núñez de Balboa in 1513. That is five to six years after Waldseemüller made his map. In addition, the map apparently predicts the width of South America at certain latitudes to within 70 miles. However, as pointed out by E. G. Ravenstein, this is an illusory effect of the cordiform projection used by Waldseemüller, for when the map is laid out on a more familiar equirectangular projection and compared with others of the period also set out on that same projection there is little difference between them: this is particularly evident when the comparison is made with Johannes Schöner's 1515 globe. [[File:Waldseemüller quadratic. jpg|thumb|Waldseemüller's 1507 map of America re drawn on an equirectangular projection and on the same uniform scale as that of Schöner of 1515, so as to be readily comparable. On his 1506 world map, Giovanni Contarini called the land later called America by Waldseemüller the Antipodes. Waldseemüller drew upon the 1506 world map of Nicolaus de Caverio, where an inscription off the coast of vera cruz (America/Brazil) says: "The land called Vera Cruz was found by Pedro Alvares Cabral, a gentleman of the household of the King of Portugal. He discovered it as commander of a fleet of 14 ships that that King sent to Calicut, and on the way to India, he came across this land here, which he took to be terra firma [mainland] in which there are many people, described as going about, men and women, as naked as their mothers bore them; they are lighter skinned." This came from the account of the discovery by Pedro Alvares Cabral of the Nova tellus psitacorum (new land of Parrots) during his voyage to India of 1500–1501, as reported by Giovanni Matteo da Camerino, "il Cretico", secretary of the Venetian Ambassador to Spain and Portugal, published in the Paesi Novamente Retrovati of Fracanzano da Montalboddo, where the relevant passage read: "They were borne by a west wind beyond the Cape of Good Hope, and discovered a new land, which they called that of Parrots, for there they found birds of this kind of incredible size They judged that this was mainland because they ran along the coast more than two thousand miles but did not find the end of it". Caverio's inscription was copied by Waldseemüller and placed in the same location on his map, with the significant difference that, although Cabral and his companions believed that they had reached "the mainland", i. e. part of Asia, Waldseemüller, for unexplained reasons, asserted in the inscription on his map concerning America that it was "an enormous sea girt island of yet unknown size", i. e. not part of Asia. Some believe that it was impossible for Waldseemüller to know about the Pacific, which is depicted on his map. The historian Peter Whitfield has theorized that Waldseemüller incorporated the ocean into his map because Vespucci's accounts of the Americas, with their savage peoples, could not be reconciled with contemporary knowledge of India, China, and the islands of the Indies. Thus, in the view of Whitfield, Waldseemüller reasoned that the newly discovered lands could not be part of Asia, but must be separate from it, a leap of intuition that was later proven uncannily accurate. An alternative explanation is that of George E. Nunn (see below). Chet Van Duzer has said that the explanation for the depiction of the Ocean to the west of America is that Marco Polo had stated that Zipangu (Japan) was an island, so that there had to be sea between it and America, which Waldseemüller had concluded was also an island. Mundus Novus, a book attributed to Vespucci (who had himself explored the extensive eastern coast of South America), was widely published throughout Europe after 1504, including a version by Waldseemüller's group in 1507 under the title, Quatuor Americi Vespucii Navigationes. It expressed the belief of Vespucci and his companions that: "We knew that land to be not an island but continent, both from its long extending coasts which do not enclose it and from the infinite number of inhabitants which it contains". "Continent" meant, at that time, one of the three known continents, Europe, Africa and Asia, that adjoined each other (from Latin "continens"="touching") surrounded by the Ocean, which was divided by Africa into the Western, or Atlantic and Eastern, or Indian Oceans which contained the Earth's large and small islands. Vespucci's belief, therefore, was that the land was part of the continent of Asia. It has been theorized that "continent" in the Mundus Novus meant the same as its modern meaning, that is, one of the Earth's main continuous land masses, and that therefore it had first introduced to Europeans the idea that this was a new continent and not Asia, and that this led to Waldseemüller's separating the Americas from Asia, depicting the Pacific Ocean, and the use of the first name of Vespucci on his map. This differed from the belief expressed by Vespucci in Quatuor Americi Vespucii Navigationes, published in the same book as an appendix, that the land he found was part of the continent of Asia: "After nineteen days we reached new land, which we took to be the mainland". The two contradictory views were published in the same book without explanation or comment. The inscription on the top left corner of the map proclaims that the discovery of America by Columbus and Vespucci fulfilled a prophecy of the Roman poet, Virgil, made in the Aeneid (VI. 795–797), of a land to be found in the southern hemisphere, to the south of the Tropic of Capricorn:

The "path" referred to is the ecliptic, which marks the sun's yearly movement along the constellations of the zodiac, so that to go beyond it meant crossing the southernmost extent of the ecliptic, the Tropic of Capricorn. 19° beyond Capricorn is latitude 42° South, the southernmost extent of America shown on Waldseemüller's map. The map legend shows how Waldseemüller strove to reconcile the new geographic information with the knowledge inherited from antiquity. The southernmost feature named on the coast of America on the Waldseemüller map is Rio decananorum, the "River of the Cananoreans". This was taken from Vespucci, who in 1501 during his voyage along this coast reached the port which he called Cananor (now Cananéia). Cananor was the port of Kannur in southern India, the farthest port reached in India during the 1500–1501 voyage of the Portuguese Pedro Álvares Cabral, the discoverer of Brazil, two of whose ships Vespucci encountered as they returned from India. This may be an indication Waldseemüller thought that the "River of the Cananoreans" could have actually been in the territory of Cananor in India and that America was, therefore, part of India. The name for the northern land mass, Parias, is derived from a passage in the Four Voyages of Amerigo Vespucci, in which, after several stops, the expedition arrives at a region that was "situated in the torrid zone directly under the parallel which describes the Tropic of Cancer. And this province is called by them [the inhabitants] Parias." Parias was described by Waldseemüller's follower, Johannes Schöner as: "The island of Parias, which is not a part or portion of the foregoing [America] but a large, special part of the fourth part of the world", indicating uncertainty as to its situation. PARIAS and AMERICA, corresponding to North and South America, are separated by a strait in the region of the present Panama on the main map but on the miniature map inset into the upper mid part of the main map the isthmus joining the two is unbroken, apparently demonstrating Waldseemüller's willingness to represent alternative solutions to a question yet unanswered. The map shows the cities of Catigara (near longitude 180° and latitude 10°S) and Mallaqua (Malacca, near longitude 170° and latitude 20°S) on the western coast of the great peninsula that projects from the southeastern part of Asia, or INDIA MERIDIONALIS (Southern India) as Waldseemüller called it. This peninsula forms the eastern side of the SINUS MAGNUS ("Great Gulf"), the Gulf of Thailand. Amerigo Vespucci, writing of his 1499 voyage, said he had hoped to sail westward from Spain across the Western Ocean (the Atlantic) around the Cape of Cattigara mentioned by Ptolemy into the Sinus Magnus. Ptolemy understood Cattigara, or Kattigara, to be the most eastern port reached by shipping trading from the Graeco Roman world to the lands of the Far East. Vespucci failed to find the Cape of Cattigara on his 1499 voyage: he sailed along the coast of Venezuela but not far enough to resolve the question of whether there was a sea passage beyond leading to Ptolemy's Sinus Magnus. The object of his voyage of 1503–1504 was to reach the fabulous spice emporium of "Melaccha in India" (that is, Malacca, or Melaka, on the Malay Peninsula). He had learned of Malacca from one Guaspare (or Gaspard), a pilot with Pedro Álvares Cabral's fleet on its voyage to India in 1500–1501, whom Vespucci had encountered in the Atlantic on his return from India in May 1501. Christopher Columbus, in his fourth and last voyage of 1502–1503, planned to follow the coast of Champa southward around the Cape of Cattigara and sail through the strait separating Cattigara from the New World, into the Sinus Magnus to Malacca. This was the route he understood Marco Polo to have gone from China to India in 1292 (although Malacca had not yet been founded in Polo's time). Columbus anticipated that he would meet up with the expedition sent at the same time from Portugal to Malacca around the Cape of Good Hope under Vasco da Gama, and carried letters of credence from the Spanish monarchs to present to da Gama. The map therefore shows the two cities that were the initial destinations of Amerigo Vespucci and Christopher Columbus in their voyages that led to the unexpected discovery of a New World. Just to the south of Mallaqua (Malacca) is the inscription: hic occisus est S. thomas (Here St. Thomas was killed), referring to the legend that Saint Thomas the Apostle went to India in AD 52 and was killed there in AD 72. Waldseemüller had confused Malacca (Melaka) with Mylapore in India. An inscription on the bottom right corner of the map explains that the map depicts the newly discovered parts of the world, added to those known from classical times:Although many of the ancients were most assiduous in describing the world, yet not a little remained unknown to them, such as, in the west, America, called by that name after its discoverer, which must be considered the Fourth part of the World. So, also, in the south, the African Part that begins at nearly seven degrees this side of Capricorn and extends very extensively southward beyond the Torrid Zone and Tropic of Capricorn. As also in the east, where the Region of Cathay and some portion of India Meridional are situated beyond longitude hundred and eighty degrees. We have added all these to what we formerly knew, so that lovers of these kinds of things may behold whatever of it at this day is opened to our eyes and approve our work. But one thing we ask, that those who are untaught in and ignorant of cosmography do not at once condemn before they have learned what will no doubt be dearer to them when later they understand it.

Тарих

Бұл қабырға картасы жасалған кезде Вальдсеймуллер сол кезде Киелі Рим империясына қарасты Лотарингиядағы Сен-Ди-де-Вожедегі Вогезия гимназиясының ғалымдар тобының құрамында жұмыс істеді. Карталарға Вогезия гимназиясының шығарған "Космографияиеге кіріспе" кітабы қоса берілді. Басылған мың дананың тек біреуі ғана түпнұсқадан толық сақталған. Шын мәнінде, бұл 1507 жылғы бірінші басылымның емес, 1516 жылдан кейін жасалған баспагердің сынақ нусқасының қайта басылымы, ал бірінші басылымның өзі сақталмаған. Ол Нюрнберг астрономы, географы және картографы Йоханнес Шёнерге (1477–1547) тиесілі болған. Оның бар екендігі ұзақ уақыт бойы белгісіз болды, бірақ 1901 жылы иезуит тарихшысы және картограф Джозеф Фишер оны Вюртембергтегі Шлосс Вольфэггтегі ханзада Иоганн цу Вальдбург Вольфэгг кітапханасында қайта тапты. Ол 2001 жылға дейін сол жерде сақталды, содан кейін АҚШ Конгресс кітапханасы оны Вальдбург Вольфэгг Вальдзеден он миллион долларға сатып алды. Германия Федеративтік Республикасының канцлері Ангела Меркель 2007 жылдың 30 сәуірінде Вашингтондағы Конгресс кітапханасында өткен ресми салтанатта Вальдсеймуллер картасын рәміздік түрде тапсырды. Сөз сөйлегенде канцлер АҚШ-тың соғыстан кейінгі Германияның дамуына қосқан үлесінің Конгресс кітапханасына Вальдсеймуллер картасын беру туралы шешім қабылдаудағы маңызды рөлін, оның трансатлантикалық байланыстың белгісі және АҚШ-қа неміс тамырларының көптігінің көрсеткіші екенін атап өтті. Бүгінде картаның тағы бір көшірмесі Уолдбургтер үйінің Жоғарғы Швабиядағы Уолдбург қамалындағы мұражайында жұртшылыққа көрсетілуде. 2007 жылдан бастап, бірінші басылымның 500 жылдығына орай, түпнұсқа карта Конгресс кітапханасында арнайы жасалған микроклимат жағдайында тұрақты түрде қойылды. Жағдай аргон газымен толтырылып, қоршаған ортаны оттегісіз етуге мүмкіндік береді. Көрсетілімге шығару алдында картаның барлық бөлігі ғылыми талдау жобасына алынды, сақтау және көрсету мәселелерін шешу үшін жоғары технологиялық LED камерасы мен жарықтандыру жүйесімен гиперспектралды бейнелеу қолданылды. Вальдсеймуллер картасы 2005 жылы ЮНЕСКО-ның "Дүниежүзілік жад" тізіміне енгізілді.

At the time this wall map was drawn, Waldseemüller was working as part of the group of scholars of the Vosgean Gymnasium at Saint Dié des Vosges in Lorraine, which in that time belonged to the Holy Roman Empire. The maps were accompanied by the book Cosmographiae Introductio produced by the Vosgean Gymnasium. Of the one thousand copies that were printed, only one complete copy of the original is known to exist today. It is, in fact, a reprint in the form of a printer's proof from after 1516 instead of 1507, date of the first edition, of which there is no extant example. It was owned by Johannes Schöner (1477–1547), a Nuremberg astronomer, geographer, and cartographer. Its existence was unknown for a long time until its rediscovery in 1901 in the library of Prince Johannes zu Waldburg Wolfegg in Schloss Wolfegg in Württemberg, Germany by the Jesuit historian and cartographer Joseph Fischer. It remained there until 2001 when the United States Library of Congress purchased it from Waldburg Wolfegg Waldsee for ten million dollars. Chancellor Angela Merkel of the Federal Republic of Germany symbolically turned over the Waldseemüller map on April 30, 2007, within the context of a formal ceremony at the Library of Congress, in Washington, DC. In her remarks, the chancellor stressed that the US contributions to the development of Germany in the postwar period tipped the scales in the decision to turn over the Waldseemüller map to the Library of Congress as a sign of transatlantic affinity and as an indication of the numerous German roots to the United States. Today another facsimile of the map is exhibited for the public by the House of Waldburg in their museum on Waldburg Castle in Upper Swabia. Since 2007, to the celebration of the 500 year jubilee of the first edition, the original map has been permanently displayed in the Library of Congress, within a specially designed microclimate case. An argon atmosphere fills the case to give an anoxic environment. Prior to display, the entire map was the subject of a scientific analysis project using hyperspectral imaging with an advanced LED camera and illumination system to address preservation storage and display issues. The Waldseemüller map was inscribed on UNESCO's Memory of the World Register in 2005.

Наннның талдауы

Италия мен Германияның Мартин Вальдземуллер және оның әріптестері сияқты географтары теориялық географияның немесе космографияның өкілдері болды. Бұл олардың Америка мен Азия географиясы туралы білімі жетіспеген жерде теорияға жүгінгендерін білдіреді. Бұл тәжірибе Португалия мен Испанияның ресми картографтарынан ерекше болды, себебі олар өз карталарында әлі зерттелмеген жағалау сызықтарын көрсетпеді. Екінші ғасырдағы Александриялық географ Клавдий Птолемей белгілі әлемнің Оңтүстік-Шығыс Азиядағы Каттигара қаласына дейін Фортуна аралдарының (болжамда Канар аралдары) бастапқы меридианынан 180 градусқа дейін созылғанына сенген. (Шындығында, Канар аралдары мен Каттигара арасындағы бойлық айырмасы 16° батыс және 105° шығыс аралығында 121° ғана.) Ол сондай-ақ Үнді мұхитының толығымен құрлықпен қоршалған деп ойлаған. Марко Поло Азияның шығысында мұхит бар екенін және оның Үнді мұхитымен байланысты екенін көрсетті. Сондықтан 1492 жылы Мартин Бехайм жасаған, Птолемейдің географиясын Марко Полоның географиясымен біріктірген жер шарында Үнді мұхиты шығыста Батыс мұхитымен бірігетіндей бейнеленді. Дегенмен, Птолемейдің Үнді мұхитының шығысындағы жерлері Азияның оңтүстік-шығыс бұрышындағы – Үлкен Үндістан (India Superior) түбегінде, Каттигара қаласы орналасқан үлкен жартас түрінде сақталды. Марко Полоның саяхаттарының тағы бір нәтижесі Бехаймнің жер шарында көрсетілді – Азияның бойлық шегіне 60 градус қосылды. Колумб 1492 жылы Бехаймнің жер шарын көрмеген (ол Паоло дал Поццо Тосканеллидің идеяларына көп қарыз болған); бірақ жер шары, бір маңызды ерекшеліктен басқа, оның алғашқы саяхатының жоспарына негіз болған географиялық теорияны көрсетеді. Бұл ерекшелік – Колумб градустың ұзындығын қысқартқандығы, соның салдарынан Канар аралдары мен Зипангу (Жапония) арасындағы қашықтықты 62 градусқа немесе 775 лигаға дейін қысқартқандығы. Осының нәтижесінде Колумбқа Азияға батысқа қарай жүзудің салыстырмалы түрде оңай болып көрінді. 16 ғасырдың басында Америкаға (қазіргі Оңтүстік Америка) қатысты екі теория басым болды. Бір теория бойынша, бұл континент Бехаймнің жер шарындағы Азияның оңтүстік-шығыс жартыаралымен – Үлкен Үндістан немесе Каттигара түбегімен сәйкес келді. Екінші көзқарас бойынша Америка (Оңтүстік Америка) Азиямен байланысы жоқ үлкен арал болды. Mar del Sur, Оңтүстік теңіз, Азияның оңтүстігіндегі Үнді мұхитының бөлігі болды: Үнді мұхиты Бехаймнің екі мұхит әлеміндегі Атлант мұхитына (Батыс мұхиты) қарсы Oceanus Orientalis, Шығыс мұхиты болды. Нанн атап өткендей, картадағы меридиандар арасындағы қашықтық Фортуна аралдарынан (Канар аралдары) өтетін бастапқы меридианнан шығысқа және батысқа қарай өзгеше. Бұл Азияның шығыс жағалауын екі рет көрсетуге әкеледі: бір рет Птолемейдің бойлықтарына сәйкес, Мартин Бехаймнің 1492 жылғы жер шарында көрсеткендей; және екінші рет Колумбтың бойлық есептеуіне сәйкес, Колумб пен басқа испан теңізшілерінің Батыс мұхиты арқылы жасаған ашылуларын көрсету үшін, олардың бұл аймақты Үлкен Үндістанның бөлігі деп есептегенін ескере отырып. 1516 жылғы Carta Marina картасында Вальдземуллер 1507 жылғы картасында Париас деп атаған жерді Terra de Cuba деп атады және оның Азияның бөлігі (Asie partis) екенін айтты; яғни ол Колумб ашқан жерді Азияның шығыс бөлігі деп нақты анықтады. Жер шарындағы Американың батыс жағалауының батысындағы теңіз Occeanus Occidentalis деп аталады, яғни Батыс немесе Атлант мұхиты, ал ол Oceanus Orientalis (Шығыс немесе Үнді мұхиты)пен бірігетін жер ендік шеңберімен жасырылған. Бұл Американың орналасқан жеріне қатысты белгісіздікті көрсетеді, ол Атлант мұхитындағы (Батыс мұхиты) арал континенті ме, әлде бұрынғы карталарда көрсетілген Үлкен Үндістанның жартасы ма, мысалы, 1489 жылғы Мартеллдің әлем картасы немесе 1492 жылғы Бехаймнің глобусы. Тағы бір көшірме 1990 жылдан бері Мюнхендегі Бавария мемлекеттік кітапханасында сақталып келді. Кітапхана 2018 жылдың ақпанында оның түпнұсқалығын тексергеннен кейін бұл картаның түпнұсқа көшірмесі емес екенін мойындады – ол 20 ғасырда басылған. 1992 жылы Германиядағы Штудтбухерэй Оффенбург кітапханасында Аристотельдің бір басылымына қосылған үшінші көшірме табылды. Төртінші көшірме 2003 жылы оның еуропалық иесі Вальдземуллер картасы туралы газет мақаласын оқығанда пайда болды. Ол Чарльз Фродшам және компания аукционында 1 002 267 долларға сатылды, бұл бір парақ карта үшін жаңа әлемдік рекордтық баға. 2012 жылдың шілдесінде Мюнхеннің Людвиг Максимилиан университетінен мәлімдеме жасалды, кітапхана коллекциясында тағы бір көшірме табылды, ол басқа көшірмелерден сәл өзгеше, мүмкін оның басылған уақыты кейінірек болғандықтан. LMU кітапханасы картаның электрондық нұсқасын онлайн режимінде қолжетімді етті.

The geographers of Italy and Germany, like Martin Waldseemüller and his colleagues, were exponents of a theoretical geography, or cosmography. This means they appealed to theory where their knowledge of the American and Asiatic geography was lacking. That practice differed from the official Portuguese and Spanish cartographers, who omitted from their maps all unexplored coastlines. The second century Alexandrian geographer Claudius Ptolemy had believed that the known world extended over 180 degrees of longitude from the prime meridian of the Fortunate Isles (possibly the Canary Islands) to the city of Cattigara in southeastern Asia. (In fact, the difference in longitude between the Canaries, at 16°W, and Cattigara, at 105°E, is just 121°.) He had also thought that the Indian Ocean was completely surrounded by land. Marco Polo demonstrated that an ocean lay east of Asia and was connected with the Indian Ocean. Hence, on the globe made by Martin Behaim in 1492, which combined the geography of Ptolemy with that of Marco Polo, the Indian Ocean was shown as merging with the Western Ocean to the east. Ptolemy's lands to the east of the Indian Ocean, however, were retained in the form of a great promontory projecting far south from the southeastern corner of Asia—the peninsula of Upper India (India Superior) upon which the city of Cattigara was situated. Another result of Marco Polo's travels was also shown on Behaim's globe—the addition of 60 degrees to the longitude of Asia. Columbus had not actually seen Behaim's globe in 1492 (which apparently owed much to the ideas of Paolo dal Pozzo Toscanelli); but the globe, except for one important point, reflects the geographical theory on which he apparently based his plan for his first voyage. The exception is that Columbus shortened the length of the degree, thus reducing the distance from the Canaries to Zipangu (Japan), to about 62 degrees or only 775 leagues. Consequently, it seemed to Columbus a relatively simple matter to reach Asia by sailing west. In the early 16th century, two theories prevailed with regard to America (the present South America). According to one theory, that continent was identified with the southeastern promontory of Asia that figures on Behaim's globe, India Superior or the Cape of Cattigara. The other view was that America (South America) was a huge island wholly unconnected with Asia. The Mar del Sur, the South Sea, was the part of the Indian Ocean to the south of Asia: the Indian Ocean was the Oceanus Orientalis, the Eastern Ocean, as opposed to the Atlantic or Western Ocean, the Oceanus Occidentalis in Behaim's two ocean world. As noted by Nunn, the distance between the meridians on the map is different going eastward and westward from the prime meridian which passes through the Fortunate Isles (Canary Islands). This has the effect of representing the eastern coast of Asia twice: once in accordance with Ptolemy's longitudes to show it as Martin Behaim had done on his 1492 globe; and again in accordance with Columbus' calculation of longitudes to show his and the other Spanish navigators' discoveries across the Western Ocean, which Columbus and his followers considered to be part of India Superior. On his 1516 world map, the Carta Marina, Waldseemüller identified the land he had called Parias on his 1507 map as Terra de Cuba and said it was part of Asia (Asie partis); that is, he explicitly identified the land discovered by Columbus as the eastern part of Asia. On the globe gores, the sea to the west of the notional American west coast is named the Occeanus Occidentalis, that is, the Western or Atlantic Ocean, and where it merges with the Oceanus Orientalis (the Eastern, or Indian Ocean) is hidden by the latitude staff. This appears to indicate uncertainty as to America's location, whether it was an island continent in the Atlantic (Western Ocean) or in fact the great peninsula of India Superior shown on earlier maps, such as the 1489 map of the world by Martellus or the 1492 globe of Behaim. Another copy was found inside a Ptolemy atlas and had been in the Bavarian State Library in Munich since 1990. The Library recognized in February 2018, after reviewing its authenticity, that this map is not an original copy it was printed in the 20th century. A third copy was discovered in 1992 bound into an edition of Aristotle in the Stadtbücherei Offenburg, a public library in Germany. A fourth copy came to light in 2003 when its European owner read a newspaper article about the Waldseemüller map. It was sold at auction to Charles Frodsham & Co. for $1,002,267, a world record price for a single sheet map. In July 2012, a statement was released from Ludwig Maximilian University of Munich that a fifth copy of the gore had been found in the LMU Library's collection which is somewhat different from the other copies, perhaps because of a later date of printing. LMU Library has made an electronic version of their copy of the map available online.