Кіріспе

Оңтүстік Африкада 2000 жылғы 60 нөміріндегі «Оқ аспаптарын бақылау туралы» заңы азаматтардың оқ аспаптарын иеленуін реттейді. Оқ аспабын иелену, біліктілік тестілеуінен және өтініш берушінің тексеруі, иесінің тұратын жерін тексеру, сондай-ақ 2004 жылдың шілдесінде полиция енгізген қаруға лицензия алу сияқты бірнеше факторларға байланысты. 2010 жылы бұл процедура қайта қарастырылды, себебі полиция біліктілік туралы сертификаттарды, жаңа лицензияларды немесе қолданыстағы лицензияларды уақтылы рәсімдеуге үлкермей жатты. Өтініш берілген күннен бастап күту мерзімі екі жылдан асып кеткен. Оқ аспаптарын тіркеудің орталық басқармасы жаңа лицензияларды рәсімдеу мерзімін едәуір қысқартуға бағытталған стратегияны іске қосты. Қазір лицензия өтінімін қарауға рұхсат етілген ең ұзақ мерзім – 90 күн.

Қазіргі заң

Оңтүстік Африкада атыс қаруын меншікке алғысы келетін азаматтар немесе тұрақты тұрғындар (әдетте 21 жастан асқан, бірақ қажеттілік дәлелденсе жасқа қатысты шектеулер болмайды) әрбір қаруға жеке лицензия алуға міндетті, және ең көп дегенде төрт қару мен әр лицензияға ең көп дегенде 200 оқ-дәріге ие болуға құқылы. Егер азамат тіркелген атыс клубының берген "арнайы статусына" ие болса, онда теориялық тұрғыдан шексіз мөлшерде қаруға лицензия ала алады, сондай-ақ оқ-дәрі мөлшеріне қатысты шектеулер де алынып тасталады.

Заңсыз иелену

Ресми статистика 2020-2021 жылдар аралығында заңсыз қару-жарақ иеленгені үшін 12 900-ден астам адам қамауға алынғанын көрсетіп тұр. Демократиялық альянс партиясы 2022 жылға дейінгі бес жыл ішінде 3400-ден астам полиция қаруы есептен шығып кеткенін мәлімдеді. 2022 жылдың шілде айында АК-47 мылтықтары сияқты қарулар қолданылып 22 адамның қаза болған бірнеше оқ атысынан кейін, Оңтүстік Африка Республикасының полиция министрі Бхеки Селе заңсыз қаруларды табу үшін үй-үйді тінтіп қарауды жоспарлап отырғанын айтты.