АҚШ Жоғарғы Сотының Thompson v. Oklahoma ісі (1988) кәмелетке толмағандарға қатысты өлім жазасын қайта қарады. Өлім жазасы, жасөсперімдер, құқық, сот жүйесі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Томпсон Оклахомаға қарсы, 487 U. S. 815 (1988) ісі, АҚШ-та өлім жазасына мораторий алынғаннан кейін АҚШ Жоғарғы Сотының "қатыгез және ерекше жаза" негіздерімен кәмелетке толмаған адамға тағайындалған өлім жазасын жойған алғашқы ісі болды. Томпсон ісіндегі шешім Ропер Симмонсқа қарсы (2005) ісінде кеңейтілді, онда Жоғарғы Сот "үзділісті дамитын нормалар" қағидасын 18 жасқа толмағандарға да қолданды.
Thompson v. Oklahoma, 487 U. S. 815 (1988), was the first case since the moratorium on capital punishment was lifted in the United States in which the U. S. Supreme Court overturned the death sentence of a minor on grounds of "cruel and unusual punishment." The holding in Thompson was expanded on by Roper v. Simmons (2005), where the Supreme Court extended the "evolving standards" rationale to those under 18 years old.
Өмірбаян
Уильям Уэйн Томпсон – 15 жастағы, Оклахома штатының Грейди округіндегі қайталап қылмыс жасаған жасөсперін. Оның әпкесі Вики Чарльз Кинге үйленген, ол Вики мен Уильямды ұрып-соққаны үшін айыпталып отырды. Чарльз 18 жаста, ал Вики 15 жаста үйленген. Вики Томпсон отбасының барлығы Чарльзден қорқып жүргенін және ол бірде отбасы үйінің барлық телефон сымдарын жыртып тастағанын айтады. Вики сондай-ақ Чарльз Киннің бірде оны және оның ұлын үйдің шатырынан ұстап, егер ол кетсе, оны өлтіретінімен қорқытқанын, ал полицияға хабарласу мүмкін болмағанын, себебі полиция Чарльзді жақсы көріпті, тіпті Чарльз полицияның құпия хабаршысы деген де қауесет болған. Уильям және тағы үш ер адам (Тони Манн, Ричард Джонс және Бобби Гласс) 1983 жылдың 23 қаңтарында Чарльз Кинді Оклахома штатының Амбер қаласында ұрлап әкетті. Кин қашып құтылуға тырысып, көрші Джон "Поссум" Браунның есігіне жүгірді. Ол есікті соғып, "Поссум, есікті аш, олар мені өлтіре жатыр!" деп айқайлады. Браун есікті ашқанда, төрт ер адам Кинді есіктен сүйреп шығып, ұрып-соғып жатқанын көрді. Браун полицияны шақырғанда, шабуылдаушылар Кинді алып қашып кетті. Кейін Киннің денесі жақын жердегі өзеннен табылды, мойнынан ішекке дейін кесілген. Оның денесінде көптеген көгалдар, екі оқ жарасы және аяқтарына байланған бетон блок болды. Уильям, Вики полицияға Уильямның "Мен онымен айналыстым" дегенін мойындағаннан кейін тұтқындалды. Қалған үш шабуылдаушы кісі өлтіргені үшін сотталып, өлім жазасына кесілді; Ричард Джонстың жазасы кейіннен жойылды. Бобби Гласс түрмеде өлтірілді. Томпсон тұтқындалғаннан кейін, оның ересек ретінде сотталуға қабілетті екенін анықтау үшін психиатриялық сараптамадан өтті. Ол өз ісіне жауапты деп танылып, Оклахома штатының Чикаша қаласындағы Грейди округінің аудандық сотында сотталды. Оған қазылар алқасы өлім жазасын берді.
William Wayne Thompson was a 15 year old repeat offender from Grady County, Oklahoma. His sister, Vicki, was married to Charles Keene, who was accused of beating Vicki and William. Charles and Vicki had gotten married when Charles was 18 and Vicki was 15, Vicki says that the entire Thompson family was scared of Charles and that he had once ripped out all the telephone wires at the family home. Vicki further says that Charles Keene once held her and Charles' son from the rooftop and threatened to kill him if Vicki left, and that the police could not be contacted because the police liked Charles and Charles was even rumored to be a police informant. William and three other men (Tony Mann, Richard Jones, and Bobby Glass) then kidnapped Charles Keene on the night of January 23, 1983, in Amber, Oklahoma. Keene attempted to escape, running to neighbor John "Possum" Brown's door. He reportedly knocked on the door and screamed, "Possum, open the door, they're going to kill me". Brown opened the door, only to see four men dragging Keene from the door and beating him. When Brown called the police, the assailants grabbed Keene and fled. Keene's body was found later in the nearby river, his body split throat to the abdomen. He had multiple bruises and two gunshot wounds, along with a concrete block tied to his legs. William was arrested after Vicki confessed to the police that William said that "he had taken care of him." The three other assailants were convicted of murder and sentenced to death; Richard Jones later had his sentence repealed. Bobby Glass was murdered in prison. After Thompson was arrested he underwent psychiatric evaluation to determine whether he was eligible to stand trial as an adult. He was found responsible for his deeds and convicted by the District Court of Grady County in Chickasha, Oklahoma. He was sentenced to death by the jury.
Апелляциялық шағымдар
Томпсонның адвокаттары алдымен сот ісін айыптау тарапынан қазылар алқасын қоздыру үшін пайдаланған қабылдауға келмейтін фотосуреттерге негізделген шағымдануға тырысты. Оклахома қылмыстық апелляциялық соты екі фотосурет соттан алынып тасталуы керек деп тапса да, айғақтардың көп болуы апелляциялық соттың шешімін күшінде қалдырды. Томпсонның өлім жазасын орындау уақыты жақындағандықтан, оның адвокаттары кейіннен ісін Жоғарғы Сотқа жолдап, жасөспірімді өлім жазасына кесу Сегізінші түзетудің "Қатыгез және ерекше жаза" тармағына сәйкес конституцияға қайшы екенін мәлімдеді.
Thompson's attorneys first attempted to appeal the case on the basis of inflammatory photographs used by the prosecution to allegedly provoke the jury. Although the Oklahoma Court of Criminal Appeals found that two of the photographs should have been excluded from the trial, the overwhelming evidence meant that the case was affirmed by the appellate court. Due to Thompson's rapidly approaching execution, his attorneys subsequently filed his case with the Supreme Court, saying that the execution of a juvenile was unconstitutional under the Eighth Amendment's "Cruel and Unusual Punishment" clause.
Соттың пікірі
Сот 5:3 дауыспен Томпсонның пайдасына шешім шығарды (Сот судья Кеннеди қатыспады), Томпсонды атқа жазалау Америка Құрама Штаттары Конституциясының сегізінші түзетуін, он төртінші түзету арқылы штаттарға қолданылған ретте бұзады деп санайды. Судья Стивенстің көпшілік пікірінде "жетіліп келе жатқан қоғамның прогресін көрсететін әдептілік стандарттарының өзгеруін" шешімнің басты себебі ретінде көрсетілді – бұл пікір судья Скаланың қарсылығында күшті түрде жоққа шығарылды. Сондай-ақ, көптеген АҚШ соттары және барлық дамыған Батыс елдері 16 жасқа дейінгі жасөспірімдерді атқа жазалауға тыйым салған.
The Court voted 5 3 in favor of Thompson (Justice Kennedy did not participate), holding that Thompson's execution would violate the Eighth Amendment to the United States Constitution as applied to the states through the Fourteenth Amendment. A plurality opinion by Justice Stevens noted the "evolving standards of decency that mark the progress of a maturing society" as a primary rationale for the decision an opinion that was strongly rejected in Justice Scalia's dissent. The plurality also noted that numerous U. S. jurisdictions and all industrialized Western nations had banned the execution of minors under 16 years of age.
Салдары
Кейін Томпсон өмір бойына түрмеге кесілді, бірақ шартты түрде босату мүмкіндігі сақталды. 2015 жылы Уильям Уэйн Томпсон мен Тони Манн әлі де түрмеде отыр. Томпсон 2003 жылы шартты түрде босатылды, бірақ Оклахома губернаторы Брэд Генри бұл шешімді кейіннен жоққа шығарды. Оның қарындасы Вики қазір бауырының шартты түрде босатылуы үшін күш жұмсап жатыр.
Thompson was later resentenced to life in prison with the possibility of parole. As of 2015, William Wayne Thompson and Tony Mann are still incarcerated. Thompson was granted parole in 2003, but that was later overturned by Oklahoma governor Brad Henry. His sister Vicki is currently campaigning to parole her brother.